Telksinoe - ustawy

©Telksinoe s. 1/7

Opracowano na podstawie: t.j.

Dz. U. z 2016 r.

poz. 684,

z 2018 r. poz. 650.

U S T A W A

z dnia 8 marca 2013 r.

o terminach zapłaty w transakcjach handlowych 1)

Art. 1. Ustawa określa szczególne uprawnienia wierzyciela i obowiązki

dłużnika w związku z terminami zapłaty w transakcjach handlowych.

Art. 2. Przepisy ustawy stosuje się do transakcji handlowych, których

wyłącznymi stronami są:

1) przedsiębiorcy w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. –

Prawo przedsiębiorców (Dz. U. poz. 646);

2) podmioty prowadzące działalność, o której mowa w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia

6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców;

3) podmioty, o których mowa w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. –

Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 2164);

4) osoby wykonujące wolny zawód;

5) oddziały i przedstawicielstwa przedsiębiorców zagranicznych;

6) (uchylony)

7) przedsiębiorcy z państw członkowskich Unii Europejskiej, państw

członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) –

stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub Konfederacji

Szwajcarskiej.

Art. 3. Przepisów ustawy nie stosuje się do:

1) długów objętych postępowaniami prowadzonymi na podstawie przepisów

ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2015 r.

poz. 233, 978, 1166, 1259 i 1844 oraz z 2016 r. poz. 615) oraz ustawy z dnia

15 maja 2015 r. – Prawo restrukturyzacyjne (Dz. U. poz. 978, 1259, 1513,

1830 i 1844 oraz z 2016 r. poz. 615);

Niniejsza ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia dyrektywy Parlamentu

Europejskiego i Rady 2011/7/UE z dnia 16 lutego 2011 r. w sprawie zwalczania opóźnień

w płatnościach w transakcjach handlowych (Dz. Urz. UE L 48 z 23.02.2011, str. 1).

20.04.2018

©Telksinoe s. 2/7

2) umów, na podstawie których są wykonywane czynności bankowe

w rozumieniu przepisów art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. –

Prawo bankowe (Dz. U. z 2015 r. poz. 128, z późn. zm.2));

3) umów, których stronami są wyłącznie podmioty zaliczane do sektora

finansów publicznych w rozumieniu przepisów o finansach publicznych.

4) (uchylony)

Art. 4. Użyte w ustawie określenia oznaczają:

1) transakcja handlowa – umowę, której przedmiotem jest odpłatna dostawa

towaru lub odpłatne świadczenie usługi, jeżeli strony, o których mowa

w art. 2, zawierają ją w związku z wykonywaną działalnością;

2) podmiot publiczny – podmioty, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1–3a

ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych;

3) odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych – odsetki

w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego

i ośmiu punktów procentowych.

Art. 4a. Do transakcji handlowych nie stosuje się przepisu art. 481 § 2 ustawy

z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2016 r. poz. 380 i 585).

Art. 5. Jeżeli strony transakcji handlowej, z wyłączeniem podmiotu

publicznego będącego podmiotem leczniczym w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 2–

4 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2015 r.

poz. 618, z późn. zm.3)), przewidziały w umowie termin zapłaty dłuższy niż 30 dni,

wierzyciel może żądać odsetek ustawowych po upływie 30 dni, liczonych od dnia

spełnienia swojego świadczenia i doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku,

potwierdzających dostawę towaru lub wykonanie usługi, do dnia zapłaty, ale nie

dłużej niż do dnia wymagalności świadczenia pieniężnego.

Art. 6. 1. Jeżeli strony transakcji handlowej nie przewidziały w umowie

terminu zapłaty, wierzycielowi, bez wezwania, przysługują odsetki ustawowe za

opóźnienie w transakcjach handlowych, po upływie 30 dni liczonych od dnia

Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2015 r. poz. 559,

978, 1166, 1223, 1260, 1311, 1348, 1357, 1513, 1634, 1830, 1844, 1854, 1864 i 2281 oraz

z 2016 r. poz. 615.

Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2015 r. poz. 788,

905, 1640, 1697, 1844, 1887, 1918 i 1991.

20.04.2018

©Telksinoe s. 3/7

spełnienia przez niego świadczenia, do dnia zapłaty. W przypadku, o którym mowa

w art. 9 ust. 1, upływ 30 dni liczony jest od dnia zakończenia badania.

2. (uchylony)

3. (uchylony)

Art. 7. 1. W transakcjach handlowych – z wyłączeniem transakcji, w których

dłużnikiem jest podmiot publiczny – wierzycielowi, bez wezwania, przysługują

odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych, chyba że strony

uzgodniły wyższe odsetki, za okres od dnia wymagalności świadczenia pieniężnego

do dnia zapłaty, jeżeli są spełnione łącznie następujące warunki:

1) wierzyciel spełnił swoje świadczenie;

2) wierzyciel nie otrzymał zapłaty w terminie określonym w umowie.

2. Termin zapłaty określony w umowie nie może przekraczać 60 dni,

liczonych od dnia doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku, potwierdzających

dostawę towaru lub wykonanie usługi, chyba że strony w umowie wyraźnie ustalą

inaczej i pod warunkiem że ustalenie to nie jest rażąco nieuczciwe wobec

wierzyciela.

3. Jeżeli ustalony w umowie termin zapłaty jest dłuższy niż 60 dni, liczonych

od dnia doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku, potwierdzających dostawę

towaru lub wykonanie usługi, a nie jest spełniony warunek, o którym mowa

w ust. 2, wierzycielowi, który spełnił swoje świadczenie, po upływie 60 dni

przysługują odsetki, o których mowa w ust. 1.

4. W przypadku gdy nie jest możliwe ustalenie daty otrzymania faktury lub

rachunku potwierdzającego dostawę towaru lub wykonanie usługi albo gdy faktura

lub rachunek zostały doręczone przed dostawą towaru lub wykonaniem usługi,

termin zapłaty, o którym mowa w ust. 2, jest liczony od dnia otrzymania przez

dłużnika towaru lub usługi.

Art. 8. 1. W transakcjach handlowych, w których dłużnikiem jest podmiot

publiczny, wierzycielowi, bez wezwania, przysługują odsetki ustawowe za

opóźnienie w transakcjach handlowych, za okres od dnia wymagalności

świadczenia pieniężnego do dnia zapłaty, jeżeli są spełnione łącznie następujące

warunki:

1) wierzyciel spełnił swoje świadczenie;

20.04.2018

©Telksinoe s. 4/7

2) wierzyciel nie otrzymał zapłaty w terminie określonym w umowie.

2. Termin zapłaty określony w umowie nie może przekraczać 30 dni,

liczonych od dnia doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku, potwierdzających

dostawę towaru lub wykonanie usługi, a w transakcjach handlowych, w których

dłużnikiem jest podmiot publiczny będący podmiotem leczniczym w rozumieniu

art. 4 ust. 1 pkt 2–4 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej,

termin ten nie może przekraczać 60 dni.

3. Strony transakcji handlowej mogą ustalić termin zapłaty dłuższy niż 30 dni,

pod warunkiem że ustalenie to jest obiektywnie uzasadnione właściwością lub

szczególnymi elementami umowy, a termin ten nie przekracza 60 dni.

4. Jeżeli ustalony w umowie termin zapłaty jest dłuższy niż 30 dni, liczonych

od dnia doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku, potwierdzających dostawę

towaru lub wykonanie usługi, a nie jest spełniony warunek, o którym mowa

w ust. 3, wierzycielowi, który spełnił swoje świadczenie, po upływie 30 dni

przysługują odsetki, o których mowa w ust. 1.

5. W przypadku gdy nie jest możliwe ustalenie daty otrzymania faktury lub

rachunku potwierdzającego dostawę towaru lub wykonanie usługi albo gdy faktura

lub rachunek zostały doręczone przed dostawą towaru lub wykonaniem usługi,

termin zapłaty, o którym mowa w ust. 2 i 3, jest liczony od dnia otrzymania przez

dłużnika towaru lub usługi.

Art. 8a. Strony transakcji handlowej nie mogą ustalać daty doręczenia faktury

lub rachunku, potwierdzających dostawę towaru lub wykonanie usługi.

Art. 9. 1. Jeżeli strony transakcji handlowej przewidziały w umowie zbadanie

towaru lub usługi celem potwierdzenia zgodności towaru lub usługi z umową,

ustalony w umowie termin tego badania nie może być rażąco nieuczciwy wobec

wierzyciela i nie może przekraczać 30 dni, licząc od dnia otrzymania towaru lub

usługi.

2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, jeżeli dłużnik otrzymał fakturę lub

rachunek, potwierdzające dostawę towaru lub wykonanie usługi, przed dniem

rozpoczęcia badania towaru lub usługi lub w trakcie tego badania, termin zapłaty

jest liczony od dnia zakończenia badania towaru lub usługi.

20.04.2018

©Telksinoe s. 5/7

Art. 10. 1. Wierzycielowi, od dnia nabycia uprawnienia do odsetek, o których

mowa w art. 7 ust. 1 lub art. 8 ust. 1, przysługuje od dłużnika, bez wezwania,

równowartość kwoty 40 euro przeliczonej na złote według średniego kursu euro

ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski ostatniego dnia roboczego miesiąca

poprzedzającego miesiąc, w którym świadczenie pieniężne stało się wymagalne,

stanowiącej rekompensatę za koszty odzyskiwania należności.

2. Oprócz kwoty, o której mowa w ust. 1, wierzycielowi przysługuje również

zwrot, w uzasadnionej wysokości, poniesionych kosztów odzyskiwania należności

przewyższających tę kwotę.

3. Uprawnienie do kwoty, o której mowa w ust. 1, przysługuje od transakcji

handlowej, z zastrzeżeniem art. 11 ust. 2 pkt 2.

Art. 11. 1. Strony transakcji handlowej mogą ustalić w umowie harmonogram

spełnienia świadczenia pieniężnego w częściach, pod warunkiem że ustalenie takie

nie jest rażąco nieuczciwe wobec wierzyciela.

2. Jeżeli strony transakcji handlowej ustaliły w umowie, że świadczenie

pieniężne będzie spełniane w częściach, uprawnienie do:

1) odsetek, o których mowa w art. 7 ust. 1 lub art. 8 ust. 1,

2) kwoty, o której mowa w art. 10 ust. 1, oraz zwrotu poniesionych kosztów

odzyskiwania należności, o których mowa w art. 10 ust. 2

– przysługuje w stosunku do każdej niezapłaconej części.

Art. 11a. Oceny, czy postanowienia umowne są rażąco nieuczciwe wobec

wierzyciela, dokonuje się, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy,

w szczególności:

1) rażące odstępstwa od dobrych praktyk handlowych, które naruszają zasadę

działania w dobrej wierze i zasadę rzetelności;

2) właściwość towaru lub usługi, które są przedmiotem transakcji handlowej.

Art. 11b. Do ustalenia wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie

w transakcjach handlowych stosuje się stopę referencyjną Narodowego Banku

Polskiego obowiązującą w dniu:

1) 1 stycznia – do odsetek należnych za okres od dnia 1 stycznia do dnia

30 czerwca;

2) 1 lipca – do odsetek należnych za okres od dnia 1 lipca do dnia 31 grudnia.

20.04.2018

Art. 11c. Minister właściwy do spraw gospodarki ogłasza, w drodze

obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor

Polski”, wysokość odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych.

Art. 12. 1. Krajowa lub regionalna organizacja, której celem statutowym jest

ochrona interesów podmiotów, o których mowa w art. 2, może, za zgodą takiego

podmiotu wyrażoną na piśmie, wytoczyć na jego rzecz powództwo o zapłatę

odsetek, o których mowa w art. 5, art. 6 ust. 1, art. 7 ust. 1 i 3 oraz art. 8 ust. 1 i 4,

a także zapłatę kwoty, o której mowa w art. 10 ust. 1, i zwrot poniesionych kosztów

odzyskiwania należności, o których mowa w art. 10 ust. 2, lub przystąpić do

toczącego się postępowania.

2. Do pozwu lub pisma obejmującego przystąpienie organizacja, o której

mowa w ust. 1, dołącza, wyrażoną na piśmie, zgodę podmiotu, o którym mowa

w art. 2.

3. Do organizacji, o której mowa w ust. 1, wytaczającej powództwo na rzecz

podmiotu, o którym mowa w art. 2, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia

17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2014 r. poz. 101,

z późn. zm.4)) o prokuratorze wytaczającym powództwo na rzecz oznaczonej

osoby, z wyjątkiem art. 58 zdanie drugie.

4. Do przystąpienia organizacji, o której mowa w ust. 1, do strony

w toczącym się postępowaniu stosuje się odpowiednio przepisy o interwencji

ubocznej, do której nie mają odpowiedniego zastosowania przepisy

o współuczestnictwie jednolitym.

Art. 13. Postanowienia umowy wyłączające lub ograniczające uprawnienia

wierzyciela lub obowiązki dłużnika, o których mowa w art. 5, art. 6 ust. 1, art. 7

ust. 1 i 3, art. 8 ust. 1 i 4, art. 10, art. 11 i art. 12, są nieważne, a zamiast nich stosuje

się przepisy ustawy.

Art. 14. (pominięty)5)

Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2014 r. poz. 293,

379, 435, 567, 616, 945, 1091, 1161, 1296, 1585, 1626, 1741 i 1924, z 2015 r. poz. 2, 4, 218,

539, 978, 1062, 1137, 1199, 1311, 1418, 1419, 1505, 1527, 1567, 1587, 1595, 1634, 1635, 1830

i 1854 oraz z 2016 r. poz. 195 i 437.

Zamieszczony w obwieszczeniu Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 10 maja

2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o terminach zapłaty w transakcjach

handlowych (Dz. U. poz. 684).

20.04.2018

Art. 15. 1. Do transakcji handlowych zawartych przed dniem wejścia w życie

ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.

2. W przypadku transakcji handlowych zawieranych w wyniku

przeprowadzenia postępowań o udzielenie zamówienia publicznego, na podstawie

przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych,

wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się przepisy

dotychczasowe.

Art. 16. Traci moc ustawa z dnia 12 czerwca 2003 r. o terminach zapłaty

w transakcjach handlowych (Dz. U. poz. 1323, z 2004 r. poz. 177, 959 i 1808 oraz

z 2009 r. poz. 1241).

Art. 17. Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia6).

Ustawa została ogłoszona w dniu 28 marca 2013 r.

20.04.2018