Telksinoe - ustawy

©Telksinoe s. 1/38

Opracowano na podstawie: t.j.

Dz. U. z 2016 r.

poz. 96, 147, 178, 437, 904.

U S T A W A

z dnia 24 sierpnia 2001 r.

o Żandarmerii Wojskowej i wojskowych organach porządkowych

Rozdział 1

Przepisy ogólne

Art. 1. 1. Tworzy się Żandarmerię Wojskową jako wyodrębnioną

i wyspecjalizowaną służbę wchodzącą w skład Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej

Polskiej.

2. Ustawa określa:

1) zakres działania i organizację Żandarmerii Wojskowej oraz uprawnienia

i obowiązki żołnierzy Żandarmerii Wojskowej;

2) rodzaje i zadania wojskowych organów porządkowych oraz uprawnienia

i obowiązki żołnierzy tych organów.

3. Ilekroć w ustawie jest mowa o:

1) żołnierzach Żandarmerii Wojskowej – rozumie się przez to żołnierzy pełniących

czynną służbę wojskową na stanowiskach służbowych w jednostkach

organizacyjnych Żandarmerii Wojskowej;

2) żołnierzach wojskowych organów porządkowych – rozumie się przez to

żołnierzy pełniących czynną służbę wojskową, wyznaczonych przez właściwy

organ wojskowy do pełnienia służby określonej w art. 45;

3) Siłach Zbrojnych – rozumie się przez to Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej.

Rozdział 2

Zakres działania i organizacja Żandarmerii Wojskowej

Art. 2. Nazwa „Żandarmeria Wojskowa”, jej skrót „ŻW” przysługuje wyłącznie

służbie, o której mowa w art. 1 ust. 1.

Art. 3. 1. Żandarmeria Wojskowa wykonuje zadania należące do jej zakresu

działania w Siłach Zbrojnych oraz w stosunku do osób określonych w ust. 2.

2. Żandarmeria Wojskowa jest właściwa wobec:

2016-09-12

©Telksinoe s. 2/38

1) żołnierzy pełniących czynną służbę wojskową;

2) żołnierzy niebędących w czynnej służbie wojskowej w czasie noszenia przez

nich mundurów oraz odznak i oznak wojskowych;

3) pracowników zatrudnionych w jednostkach wojskowych:

a) w związku z ich zachowaniem się podczas pracy w tych jednostkach,

b) w związku z popełnieniem przez nich czynu zabronionego przez ustawę pod

groźbą kary, wiążącego się z tym zatrudnieniem;

4) osób przebywających na terenach lub w obiektach jednostek wojskowych;

5) innych osób niż określone w pkt 1–4, podlegających orzecznictwu sądów

wojskowych albo jeżeli wynika to z odrębnych przepisów;

6) osób niebędących żołnierzami, jeżeli współdziałają z osobami, o których mowa

w pkt 1–5, w popełnieniu czynu zabronionego przez ustawę pod groźbą kary albo

też jeżeli dokonują czynów zagrażających dyscyplinie wojskowej albo czynów

przeciwko życiu lub zdrowiu żołnierza albo mieniu wojskowemu;

7) żołnierzy sił zbrojnych państw obcych, przebywających na terytorium

Rzeczypospolitej Polskiej oraz członków ich personelu cywilnego, jeżeli

pozostają w związku z pełnieniem obowiązków służbowych, o ile umowa

międzynarodowa, której Rzeczpospolita Polska jest stroną, nie stanowi inaczej.

Art. 4. 1. Zadaniami Żandarmerii Wojskowej są:

1) zapewnianie przestrzegania dyscypliny wojskowej;

2) ochranianie porządku publicznego na terenach i obiektach jednostek

wojskowych oraz w miejscach publicznych;

3) ochranianie życia i zdrowia ludzi oraz mienia wojskowego przed zamachami

naruszającymi te dobra;

3a) prowadzenie działań antyterrorystycznych w rozumieniu ustawy z dnia

10 czerwca 2016 r. o działaniach antyterrorystycznych (Dz. U. poz. 904) na

obszarach lub w obiektach należących do komórek i jednostek organizacyjnych

podległych Ministrowi Obrony Narodowej lub przez niego nadzorowanych albo

administrowanych przez te komórki i jednostki organizacyjne;

4) wykrywanie przestępstw i wykroczeń, w tym skarbowych, popełnionych przez

osoby, o których mowa w art. 3 ust. 2, ujawnianie i ściganie ich sprawców oraz

ujawnianie i zabezpieczanie dowodów tych przestępstw i wykroczeń;

2016-09-12

©Telksinoe s. 3/38

4a) dokonywanie analizy oświadczeń o stanie majątkowym żołnierzy zawodowych

i przedstawianie Ministrowi Obrony Narodowej wniosków w tym względzie;

5) zapobieganie popełnianiu przestępstw i wykroczeń przez osoby, o których mowa

w art. 3 ust. 2, oraz innym zjawiskom patologicznym, a w szczególności:

alkoholizmowi i narkomanii w Siłach Zbrojnych;

6) współdziałanie z polskimi oraz zagranicznymi organami i służbami właściwymi

w sprawach bezpieczeństwa i porządku publicznego oraz policjami

wojskowymi;

7) zwalczanie klęsk żywiołowych, nadzwyczajnych zagrożeń środowiska

i likwidowanie ich skutków oraz czynne uczestniczenie w akcjach

poszukiwawczych, ratowniczych i humanitarnych, mających na celu ochronę

życia i zdrowia oraz mienia;

8) wykonywanie innych zadań określonych w odrębnych przepisach.

2. Zadania, o których mowa w ust. 1, Żandarmeria Wojskowa wykonuje

poprzez:

1) kontrolowanie przestrzegania dyscypliny wojskowej oraz porządku publicznego;

2) interweniowanie w przypadkach naruszenia dyscypliny wojskowej lub porządku

publicznego;

3) opracowywanie dla właściwych organów informacji o stanie dyscypliny

wojskowej i przestępczości w Siłach Zbrojnych, a także występowanie do tych

organów z wnioskami mającymi na celu zapobieżenie popełnianiu przestępstw,

wykroczeń i przewinień dyscyplinarnych;

4) wykonywanie czynności operacyjno-rozpoznawczych;

5) wykonywanie czynności procesowych w zakresie i na zasadach przewidzianych

w przepisach o postępowaniu karnym i karnym skarbowym;

6) zabezpieczanie śladów i dowodów popełnienia przestępstw i wykroczeń oraz

sporządzanie ekspertyz i opinii kryminalistycznych;

7) poszukiwanie sprawców przestępstw i wykroczeń oraz zaginionych żołnierzy,

a także poszukiwanie utraconych przez jednostki wojskowe: broni, amunicji,

materiałów wybuchowych i innego mienia wojskowego oraz materiałów

zawierających informacje niejawne;

2016-09-12

©Telksinoe s. 4/38

8) wykonywanie kontroli ruchu drogowego, pilotowanie kolumn wojskowych oraz

kierowanie ruchem drogowym, w zakresie i na zasadach przewidzianych

w przepisach o ruchu drogowym i o drogach publicznych;

9) kontrolowanie uprawnień żołnierzy do noszenia munduru oraz odznak i oznak

wojskowych, posiadania uzbrojenia i ekwipunku wojskowego oraz przebywania

poza terenami i obiektami jednostek wojskowych;

10) kontrolowanie posiadania uprawnień do używania munduru oraz odznak i oznak

wojskowych, w zakresie i na zasadach przewidzianych w przepisach

o odznakach i mundurach;

11) konwojowanie osób, dokumentów i mienia wojskowego;

12) przymusowe doprowadzanie osób, w zakresie i na zasadach przewidzianych

w przepisach o postępowaniu karnym, karnym skarbowym, karnym

wykonawczym i cywilnym;

13) asystowanie przy czynnościach egzekucyjnych, w zakresie i na zasadach

przewidzianych w przepisach o postępowaniu cywilnym i o postępowaniu

egzekucyjnym w administracji;

14) współuczestniczenie w zapewnianiu porządku podczas trwania imprez

masowych przeprowadzanych na terenach i w obiektach jednostek wojskowych,

w zakresie i na zasadach przewidzianych w przepisach o bezpieczeństwie imprez

masowych;

15) wykonywanie zadań policji sądowej w sądach wojskowych i powszechnych

jednostkach organizacyjnych prokuratury, w których utworzono komórki

organizacyjne do spraw wojskowych;

16) kontrolowanie ochrony mienia wojskowego, a w szczególności przechowywania

uzbrojenia i środków bojowych;

17) kontrolowanie przestrzegania przepisów o wychowaniu w trzeźwości

i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz o narkomanii, a także wykonywanie

czynności przewidzianych w tych przepisach dla organów wojskowych;

17a) przyjmowanie i zwalnianie z izby zatrzymań osób, o których mowa w art. 26a,

oraz prowadzenie ich ewidencji, przechowywanie dokumentów dotyczących

pobytu tych osób w izbach zatrzymań oraz ich rzeczy osobistych, złożonych do

depozytu, a także nadzorowanie osób przebywających w izbach zatrzymań;

2016-09-12

©Telksinoe s. 5/38

18) wykonywanie czynności ochronnych w stosunku do uprawnionych osób, a także

zabezpieczanie pobytu w jednostkach wojskowych osób zajmujących

kierownicze stanowiska państwowe i delegacji zagranicznych.

3. Żandarmeria Wojskowa wykonuje również czynności na polecenie sądu

wojskowego i sądu powszechnego oraz prokuratora, a także organów administracji

rządowej, wojskowej i samorządu terytorialnego oraz Agencji Mienia Wojskowego

w zakresie, w jakim obowiązek ten wynika z odrębnych przepisów.

4. W czasie stanów nadzwyczajnych oraz w razie ogłoszenia mobilizacji

i w czasie wojny Żandarmeria Wojskowa wykonuje ponadto zadania określone

w odrębnych przepisach.

Art. 5. 1. Żandarmeria Wojskowa wykonuje zadania należące do jej zakresu

działania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

2. Żandarmeria Wojskowa może wykonywać zadania należące do jej zakresu

działania również poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w stosunku do żołnierzy

polskich oraz – w przypadkach określonych w art. 3 ust. 2 pkt 5 – w stosunku do

polskich pracowników zatrudnionych za granicą w polskich jednostkach wojskowych

i w polskich przedstawicielstwach wojskowych, chyba że umowa międzynarodowa

stanowi inaczej.

Art. 6. 1. Dowódcą Żandarmerii Wojskowej i przełożonym wszystkich żołnierzy

Żandarmerii Wojskowej jest Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej.

2. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej podlega bezpośrednio

Ministrowi Obrony Narodowej.

3. Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej i jego zastępcę wyznacza na

stanowisko służbowe i zwalnia z tego stanowiska Minister Obrony Narodowej.

Art. 7. 1. Żandarmerię Wojskową tworzą:

1) Komenda Główna Żandarmerii Wojskowej;

2) terenowe jednostki organizacyjne Żandarmerii Wojskowej;

3) specjalistyczne jednostki organizacyjne Żandarmerii Wojskowej.

2. Terenowymi jednostkami organizacyjnymi Żandarmerii Wojskowej są:

1) oddziały Żandarmerii Wojskowej;

2) wydziały Żandarmerii Wojskowej.

3) (uchylony)

2016-09-12

©Telksinoe s. 6/38

2a. W skład oddziałów lub wydziałów Żandarmerii Wojskowej mogą wchodzić

placówki Żandarmerii Wojskowej, jako ich zamiejscowe komórki wewnętrzne.

3. Minister Obrony Narodowej, w drodze zarządzenia, tworzy, przekształca

i znosi terenowe oraz specjalistyczne jednostki organizacyjne Żandarmerii

Wojskowej, a także określa ich organizację oraz szczegółowe zakresy i obszary

działania jednostek organizacyjnych Żandarmerii Wojskowej, z uwzględnieniem

struktury i rozmieszczenia Sił Zbrojnych oraz zadań Żandarmerii Wojskowej.

Art. 8. 1. Żandarmeria Wojskowa składa się z następujących pionów

funkcjonalnych:

1) dochodzeniowo-śledczego;

2) prewencyjnego;

3) administracyjno-logistyczno-technicznego.

2. Minister Obrony Narodowej, w drodze zarządzenia, tworzy i znosi inne niż

wymienione w ust. 1 rodzaje pionów funkcjonalnych, określając ich organizację

i zakres działania.

Art. 9. 1. Do jednostek organizacyjnych Żandarmerii Wojskowej oraz żołnierzy

pełniących służbę w tych jednostkach w sprawach nieuregulowanych w ustawie

stosuje się przepisy dotyczące jednostek wojskowych i żołnierzy pełniących czynną

służbę wojskową.

1a. Kandydat ubiegający się o przyjęcie do służby w Żandarmerii Wojskowej

może być poddany badaniom psychofizjologicznym.

2. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, dodatkowe –

poza warunkami ogólnymi ustalonymi dla żołnierzy – warunki fizyczne i psychiczne

oraz kwalifikacje żołnierzy Żandarmerii Wojskowej, w szczególności wymagania co

do stanu zdrowia i sprawności fizycznej oraz wykształcenia i umiejętności, a także

wymogu niekaralności, z rozróżnieniem żołnierzy zawodowych i niezawodowych.

3. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, dodatkowe –

obok posiadanego przez żołnierzy – umundurowanie, uzbrojenie i wyposażenie

żołnierzy Żandarmerii Wojskowej, niezbędne im do wykonywania zadań Żandarmerii

Wojskowej.

4. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze zarządzenia:

1) plany i programy szkolenia specjalistycznego żołnierzy Żandarmerii Wojskowej;

2016-09-12

©Telksinoe s. 7/38

2) formy, metody, sposoby i środki wykonywania czynności służbowych przez

żołnierzy Żandarmerii Wojskowej, w zakresie objętym przepisami ustawy.

Art. 10. 1. Dokumentem potwierdzającym pełnienie przez żołnierza czynnej

służby wojskowej na stanowisku służbowym w jednostce organizacyjnej Żandarmerii

Wojskowej oraz posiadanie przez niego prawa wykonywania czynności należących do

jej zakresu działania jest legitymacja żołnierza Żandarmerii Wojskowej.

2. Prawo wykonywania czynności należących do zakresu działania Żandarmerii

Wojskowej potwierdza również odznaka identyfikacyjna żołnierza Żandarmerii

Wojskowej.

3. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia:

1) wzór legitymacji żołnierza Żandarmerii Wojskowej oraz szczegółowy sposób

postępowania z nią związanego, a w szczególności ustali dane osobowe

wpisywane do legitymacji, organy wydające, wymieniające i odbierające

legitymację, przypadki, w których podlega ona zdeponowaniu, wymianie

i zwrotowi, oraz sposób jej używania, przechowywania i niszczenia,

z rozróżnieniem żołnierzy zawodowych i niezawodowych;

2) wzór odznaki identyfikacyjnej żołnierza Żandarmerii Wojskowej oraz

szczegółowy sposób postępowania z nią związanego, a w szczególności ustali

organy wydające i odbierające odznakę, przypadki, w których podlega ona

zdeponowaniu i zwrotowi, oraz sposób jej używania, przechowywania

i noszenia, z rozróżnieniem żołnierzy zawodowych i niezawodowych.

Art. 11. 1. Żołnierze Żandarmerii Wojskowej podczas wykonywania czynności

służbowych są obowiązani:

1) nosić mundury;

2) mieć przy sobie legitymację żołnierza Żandarmerii Wojskowej;

3) mieć przy sobie odznakę identyfikacyjną żołnierza Żandarmerii Wojskowej.

2. Przepisu ust. 1 nie stosuje się przy wykonywaniu czynności operacyjno-

-rozpoznawczych, o których mowa w art. 40 ust. 2.

Art. 12. 1. Żołnierze Żandarmerii Wojskowej przed przystąpieniem do

wykonania czynności służbowej są obowiązani przedstawić się, podając stopień

wojskowy oraz imię i nazwisko, a ponadto na żądanie osoby, której czynność ta

dotyczy, są obowiązani okazać legitymację żołnierza Żandarmerii Wojskowej

2016-09-12

©Telksinoe s. 8/38

w sposób umożliwiający odczytanie oraz zanotowanie serii i numeru legitymacji,

a także danych osobowych żołnierza.

2. Przepis art. 11 ust. 2 stosuje się odpowiednio.

Art. 13. (uchylony)

Art. 14. 1. Żandarmeria Wojskowa, wykonując zadania, o których mowa w art.

4, współdziała z:

1) Służbą Kontrwywiadu Wojskowego, Służbą Wywiadu Wojskowego,

wojskowymi organami porządkowymi oraz dowódcami jednostek wojskowych

i dowódcami (komendantami) garnizonów;

2) Agencją Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Policją, Strażą Graniczną, organami

celnymi, organami kontroli skarbowej, Biurem Ochrony Rządu, strażami

ochrony kolei oraz innymi organami uprawnionymi do wykonywania czynności

operacyjno-rozpoznawczych, a także organami uprawnionymi do prowadzenia

dochodzeń w sprawach o przestępstwa oraz organami, którym przysługują

uprawnienia oskarżyciela publicznego, i organami uprawnionymi do nakładania

grzywien w drodze mandatu karnego w sprawach o wykroczenia;

3) Szefem Krajowego Centrum Informacji Kryminalnych w zakresie niezbędnym

do realizacji jego zadań ustawowych.

2. Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, zakres i tryb

współdziałania Żandarmerii Wojskowej z Agencją Bezpieczeństwa Wewnętrznego,

Policją, Strażą Graniczną, organami celnymi, organami kontroli skarbowej, Biurem

Ochrony Rządu oraz innymi organami uprawnionymi do wykonywania czynności

operacyjno-rozpoznawczych, a także organami uprawnionymi do prowadzenia

dochodzeń w sprawach o przestępstwa oraz organami, którym przysługują

uprawnienia oskarżyciela publicznego, i organami uprawnionymi do nakładania

grzywien w drodze mandatu karnego w sprawach o wykroczenia, z uwzględnieniem

właściwości i kompetencji tych organów oraz zadań Żandarmerii Wojskowej.

3. Zakres i tryb współdziałania Żandarmerii Wojskowej ze strażami ochrony

kolei określają przepisy o transporcie kolejowym.

4. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, zakres i tryb

współdziałania Żandarmerii Wojskowej z organami wojskowymi, o których mowa

2016-09-12

©Telksinoe s. 9/38

w ust. 1 pkt 1, z uwzględnieniem właściwości i kompetencji tych organów oraz zadań

Żandarmerii Wojskowej.

Art. 15. Świętem Żandarmerii Wojskowej jest dzień 13 czerwca.

Art. 16. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, znak

Żandarmerii Wojskowej, z uwzględnieniem przepisów o znakach Sił Zbrojnych

Rzeczypospolitej Polskiej.

Rozdział 3

Uprawnienia i obowiązki żołnierzy Żandarmerii Wojskowej

Art. 17. 1. Żołnierze Żandarmerii Wojskowej, wykonując zadania, o których

mowa w art. 4, wobec osób określonych w art. 3 ust. 2 mają prawo:

1) legitymowania w celu ustalenia tożsamości;

2) sprawdzania posiadania uprawnień określonych w odrębnych przepisach;

3) zatrzymywania w przypadkach i w trybie określonym w przepisach

o postępowaniu karnym;

4) zatrzymywania w przypadkach określonych w art. 18 i w przepisach innych

ustaw;

5) doprowadzania do miejsca pełnienia czynnej służby wojskowej lub miejsca

zamieszkania, w przypadkach określonych ustawą;

6) osadzania w izbie zatrzymań w przypadkach i w trybie określonym w przepisach

o dyscyplinie wojskowej;

7) nakładania grzywien w drodze mandatu karnego za wykroczenia, na zasadach

i w trybie określonym dla funkcjonariuszy Policji w przepisach o postępowaniu

w sprawach o wykroczenia, a także wykonywania czynności sprawdzających

oraz zawiadamiania prokuratora do spraw wojskowych w powszechnej jednostce

organizacyjnej prokuratury o popełnieniu wykroczenia, na zasadach i w trybie

określonym w przepisach o postępowaniu karnym;

8) występowania do dowódców jednostek wojskowych z wnioskami o wszczęcie

postępowania dyscyplinarnego, na zasadach i w trybie określonym w przepisach

o dyscyplinie wojskowej, postępowaniu karnym i w innych przepisach;

9) przeszukiwania osób i pomieszczeń w przypadkach i w trybie określonym

w przepisach o postępowaniu karnym i w innych przepisach;

2016-09-12

©Telksinoe s. 10/38

10) dokonywania kontroli osobistej, przeglądania zawartości bagażu osobistego

i sprawdzania ładunków w środkach transportu lądowego, powietrznego

i wodnego, z wyjątkiem środków transportu przewożących znaki pieniężne,

w razie istnienia uzasadnionego podejrzenia popełnienia czynu zabronionego

przez ustawę pod groźbą kary albo w celu ustalenia miejsca pobytu lub ujęcia

poszukiwanej osoby;

10a) obserwowania i rejestrowania przy użyciu środków technicznych obrazu zdarzeń

w miejscach publicznych, a w przypadku czynności operacyjno-

-rozpoznawczych i administracyjno-porządkowych prowadzonych na podstawie

ustawy – także dźwięku towarzyszącego tym zdarzeniom;

11) udzielania pouczeń oraz wydawania rozkazów (poleceń) w granicach

niezbędnych do wykonania czynności służbowej;

12) żądania niezbędnej pomocy od instytucji państwowych, organów administracji

rządowej i samorządu terytorialnego oraz przedsiębiorców;

13) zwracania się o niezbędną pomoc do innych jednostek organizacyjnych niż

wymienione w pkt 12 oraz stowarzyszeń i fundacji, jak również zwracania się

w nagłych wypadkach do każdej osoby o udzielenie doraźnej pomocy;

14) usuwania pojazdów i blokowania kół pojazdów w przypadkach i w trybie

określonym w przepisach o ruchu drogowym;

15) używania i wykorzystywania środków przymusu bezpośredniego i broni palnej

na zasadach określonych w art. 42.

2. Instytucje, organy i przedsiębiorcy, o których mowa w ust. 1 pkt 12, są

obowiązani, w zakresie swojego działania, do udzielania żądanej pomocy w ramach

obowiązujących przepisów prawa.

3. Jednostki, stowarzyszenia, fundacje i osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 13,

są obowiązane do udzielania pomocy w ramach obowiązujących przepisów prawa.

Art. 18. Żołnierze Żandarmerii Wojskowej mają prawo zatrzymać żołnierza:

1) który stwarza w sposób oczywisty bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia

ludzkiego albo dla mienia;

2) co do którego istnieje uzasadnione przypuszczenie, że popełnił on wykroczenie,

a zachodzi obawa co do jego ucieczki lub ukrycia się albo zatarcia śladów, bądź

też nie można ustalić jego tożsamości;

2016-09-12

©Telksinoe s. 11/38

3) który został ujęty na gorącym uczynku popełnienia wykroczenia albo w pościgu

podjętym bezpośrednio po popełnieniu tego czynu;

4) który rażąco narusza dyscyplinę wojskową lub porządek publiczny, jeżeli

zachodzi obawa co do jego ucieczki lub ukrycia się albo zatarcia śladów czynu

bądź nie można ustalić jego tożsamości albo gdy zatrzymanie jest niezbędne do

niezwłocznego przywrócenia dyscypliny wojskowej lub porządku publicznego;

5) który, będąc pozbawiony wolności, samowolnie opuścił izbę zatrzymań, areszt

śledczy, zakład karny lub wojskowy areszt dyscyplinarny albo opuścił je na

podstawie zezwolenia właściwego organu i w wyznaczonym terminie nie

powrócił do nich;

6) który, pełniąc niezawodową służbę wojskową, samowolnie przebywa poza

jednostką wojskową lub wyznaczonym miejscem przebywania;

7) który w mundurze wojskowym znajduje się w miejscu publicznym pod

wpływem środka odurzającego lub substancji psychotropowej albo środka

zastępczego;

8) który nosi mundur wojskowy albo posiada uzbrojenie lub wyekwipowanie

wojskowe, niezgodne z obowiązującymi przepisami.

Art. 19. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z Ministrem

Sprawiedliwości i ministrem właściwym do spraw wewnętrznych, określi, w drodze

rozporządzenia, wykroczenia, za które żołnierze Żandarmerii Wojskowej są

upoważnieni do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego.

Art. 20. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z Ministrem

Sprawiedliwości, określi, w drodze rozporządzenia, zakres czynności policji sądowej,

wykonywanych przez żołnierzy Żandarmerii Wojskowej, o których mowa w art. 4

ust. 2 pkt 15, oraz sposób ich wykonywania, w tym usytuowanie policji sądowej,

wykonywane przez nią czynności oraz sposób jej współdziałania z sądami

wojskowymi i prokuratorami do spraw wojskowych oraz ze Służbą Więzienną, mając

na względzie potrzebę zagwarantowania prawidłowego toku czynności procesowych.

Art. 21. 1. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z ministrem

właściwym do spraw wewnętrznych i ministrem właściwym do spraw zagranicznych,

określi, w drodze rozporządzenia, osoby, w stosunku do których Żandarmeria

Wojskowa wykonuje czynności ochronne, o których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 18,

2016-09-12

©Telksinoe s. 12/38

w sposób nienaruszający właściwości innych organów, a także zakres i tryb

współdziałania w tym przedmiocie z Biurem Ochrony Rządu.

2. W przypadku wykonywania czynności ochronnych, o których mowa w art. 4

ust. 2 pkt 18, Żandarmerii Wojskowej przysługują uprawnienia określone w art. 17 i

art. 42 wobec osób stwarzających zagrożenie dla osób ochranianych.

Art. 22. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia,

szczegółowy sposób wykonywania uprawnień, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1,

2, 4, 5 i 10–13, w szczególności sposób postępowania i zachowanie żołnierzy

Żandarmerii Wojskowej w zależności od stopnia wojskowego żołnierza, wobec

którego są wykonywane odpowiednie czynności, a także szczegółowe przypadki

dopuszczalności podejmowania oraz sposób dokumentowania tych czynności.

Art. 23. Żołnierze Żandarmerii Wojskowej w toku wykonywania czynności

służbowych mają obowiązek respektowania godności ludzkiej oraz przestrzegania

i ochrony praw człowieka, a także wykonywania tych czynności w sposób możliwie

najmniej naruszający dobra osobiste osoby, wobec której są podejmowane.

Art. 24. 1. Na sposób przeprowadzenia czynności, o których mowa w art. 17

ust. 1 pkt 1, 2, 10 i 12–14, osobie, wobec której została wykonana taka czynność,

przysługuje zażalenie do prokuratora do spraw wojskowych w powszechnej jednostce

organizacyjnej prokuratury właściwej ze względu na miejsce dokonania czynności,

w terminie 7 dni od dnia jej dokonania.

2. W sprawach, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy

o postępowaniu karnym w sprawach podlegających orzecznictwu sądów wojskowych,

dotyczące postępowania odwoławczego.

Art. 25. 1. Zatrzymanie żołnierza w przypadkach, o których mowa w art. 17 ust.

1 pkt 4, może nastąpić, gdy zastosowanie innych środków jest nieskuteczne.

2. Żołnierzowi zatrzymanemu w przypadkach, o których mowa w art. 17 ust.

1 pkt 4, przysługują uprawnienia przewidziane w przepisach o postępowaniu karnym

dla osób zatrzymanych w sprawach podlegających orzecznictwu sądów wojskowych,

a na Żandarmerii Wojskowej ciążą obowiązki wynikające z tych przepisów.

3. Osoba zatrzymana w przypadkach, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 3 i 4,

może być okazywana, fotografowana i poddawana badaniom daktyloskopijnym, gdy

jej tożsamości nie można ustalić w inny sposób.

2016-09-12

©Telksinoe s. 13/38

4. Żołnierza zatrzymanego w przypadkach, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt

4, osadza się w izbie zatrzymań.

5. Osobie zatrzymanej w przypadkach, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 3 i 4,

albo osadzonej w przypadku, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6, w razie

uzasadnionej potrzeby należy niezwłocznie udzielić niezbędnej pomocy medycznej.

6. W wypadku niewątpliwie niesłusznego zatrzymania w przypadkach, o których

mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4, osobie, której ono dotyczyło, przysługuje odszkodowanie

i zadośćuczynienie, na zasadach i w trybie określonym w przepisach o postępowaniu

karnym.

7. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z ministrem właściwym do

spraw zdrowia, określi, w drodze rozporządzenia, sposób udzielania pomocy

medycznej, o której mowa w ust. 5, w szczególności szczegółowe przypadki

udzielania pomocy medycznej, osoby jej udzielające, miejsce udzielania oraz sposób

odpłatności za udzielenie tej pomocy.

Art. 26. (uchylony)

Art. 26a. 1. W izbach zatrzymań umieszcza się zatrzymanych na podstawie

art. 17 ust. 1 pkt 3 i 4, osadzonych na podstawie przepisów o dyscyplinie wojskowej,

wykonujących karę aresztu izolacyjnego oraz tymczasowo aresztowanych lub

skazanych na podstawie przepisów karnych.

2. Minister Obrony Narodowej, w drodze zarządzenia, tworzy i likwiduje izby

zatrzymań w jednostkach organizacyjnych Żandarmerii Wojskowej, w jednostkach

wojskowych poza granicami państwa i na okrętach wojennych, z uwzględnieniem

struktury i rozmieszczenia Sił Zbrojnych.

3. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia:

1) warunki tworzenia i likwidacji izb zatrzymań, rozmieszczenie izb zatrzymań,

organy wojskowe uprawnione do ich tworzenia i likwidacji, obowiązek

zawiadamiania o tym wojskowego sądu garnizonowego i właściwego zastępcy

prokuratora rejonowego do spraw wojskowych oraz warunki lokalizacji izb

zatrzymań;

2) warunki, jakim powinny odpowiadać izby zatrzymań, z uwzględnieniem ich,

budowy i wyposażenia, w szczególności zapewniających wymaganą minimalną

2016-09-12

©Telksinoe s. 14/38

powierzchnię pomieszczeń izb zatrzymań, warunków lokalizacji pomieszczeń

izb zatrzymań;

3) skład, uprawnienia i obowiązki obsługi izby zatrzymań, z uwzględnieniem

możliwości używania lub wykorzystywania przez obsługę izby zatrzymań

środków przymusu bezpośredniego lub broni palnej w przypadkach i na zasadach

określonych w art. 23 i w ustawie z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu

bezpośredniego i broni palnej (Dz. U. poz. 628, z późn. zm. 1));

4) organy uprawnione do kontrolowania izb zatrzymań, z uwzględnieniem zakresu

tej kontroli;

5) warunki i sposób prowadzenia oraz zasady obiegu, okres przechowywania,

sposób archiwizowania lub brakowania ewidencji i dokumentacji dotyczącej

osób umieszczonych w izbie zatrzymań, a także formy i wzory tej ewidencji

i dokumentacji;

6) warunki oraz organizację umieszczania w izbie zatrzymań osób, o których mowa

w ust. 1, z uwzględnieniem czynności dokonywanych wobec tych osób przez

obsługę izby zatrzymań.

4. W rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 3, należy również uwzględnić

konieczność dostosowania jego przepisów do warunków pełnienia czynnej służby

wojskowej po ogłoszeniu mobilizacji, w stanach nadzwyczajnych, w czasie wojny,

a także podczas wykonywania zadań służbowych w strefie działań wojennych oraz

w przypadku użycia Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa,

jak również udziału w akcjach humanitarnych, poszukiwawczych lub ratowniczych.

Art. 27. 1. Osobom udzielającym pomocy, o której mowa w art. 17 ust. 1 pkt 12

i 13, przysługują w czasie jej udzielania uprawnienia żołnierzy Żandarmerii

Wojskowej określone w art. 17 ust. 1 pkt 1, 3, 4, 10 i 14.

2. Osobom udzielającym pomocy, o której mowa w art. 17 ust. 1 pkt 12 i 13,

w związku z użyciem ich nieruchomości i rzeczy ruchomych oraz zainstalowanie

i eksploatowanie urządzeń technicznych przysługuje ryczałt, a także odszkodowanie

za szkody dotyczące tych nieruchomości i rzeczy ruchomych powstałe w czasie

Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2013 r. poz. 1165 oraz z 2014 r. poz. 24

i 1199.

2016-09-12

©Telksinoe s. 15/38

udzielania pomocy i w związku z nią, na zasadach i w trybie określonych

w przepisach o świadczeniach rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju.

3. Osobom, które doznały uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku powstałego

w czasie udzielania pomocy, o której mowa w art. 17 ust. 1 pkt 12 i 13, lub w związku

z jej udzielaniem, oraz członkom rodzin osób zmarłych wskutek takiego wypadku

przysługuje jednorazowe odszkodowanie, renta inwalidzka i rodzinna oraz

świadczenie wyrównawcze, na zasadach i w trybie określonym w przepisach

o świadczeniach osobistych na rzecz obrony w czasie pokoju.

Art. 28. 1. W celu odnalezienia żołnierza poszukiwanego listem gończym

Żandarmeria Wojskowa może, za zgodą prokuratora do spraw wojskowych,

publikować w środkach masowego przekazu dane osobowe i fotografie lub inne

wizerunki tego żołnierza.

2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio w razie zaginięcia żołnierza, z tym że

zgoda prokuratora do spraw wojskowych jest w takim przypadku również wymagana.

Art. 29. 1. Żandarmeria Wojskowa, w granicach zadań określonych w art. 4 ust.

1 oraz w stosunku do osób wskazanych w art. 3 ust. 2 pkt 1, pkt 3 lit. b i pkt 5,

z zachowaniem ograniczeń wynikających z art. 30–33 oraz z uwzględnieniem

przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U.

z 2015 r. poz. 2135 i 2281), może uzyskiwać informacje, w tym niejawnie, gromadzić

je, przechowywać, sprawdzać, przetwarzać i przekazywać.

2. Żandarmeria Wojskowa może pobierać, gromadzić i wykorzystywać w celach

wykrywczych i identyfikacyjnych odciski linii papilarnych, zdjęcia oraz dane

osobowe, w tym ujawniające pochodzenie etniczne, przynależność wyznaniową oraz

dane o stanie zdrowia, osób podejrzanych o popełnienie przestępstw ściganych

z oskarżenia publicznego, a także osób o nieustalonej tożsamości lub usiłujących

ukryć swoją tożsamość, bez zgody i wiedzy osoby, której dane dotyczą.

3. Dane osobowe, o których mowa w ust. 2, z wyłączeniem danych

ujawniających pochodzenie etniczne lub przynależność wyznaniową, przechowuje się,

z zastrzeżeniem ust. 4 i 5, przez okres niezbędny do wykonania ustawowych zadań

przez Żandarmerię Wojskową. Organy Żandarmerii Wojskowej dokonują weryfikacji

tych danych nie rzadziej niż co 10 lat od dnia uzyskania informacji.

2016-09-12

©Telksinoe s. 16/38

4. Do przechowywania danych osobowych ujawniających pochodzenie etniczne

lub przynależność wyznaniową osób skazanych za popełnienie przestępstw ściganych

z oskarżenia publicznego nie stosuje się ograniczeń, o których mowa w ust. 3.

5. Dane osobowe ujawniające pochodzenie etniczne lub przynależność

wyznaniową osób podejrzanych o popełnienie przestępstw ściganych z oskarżenia

publicznego, które nie zostały skazane za te przestępstwa, podlegają komisyjnemu

i protokolarnemu zniszczeniu niezwłocznie po uprawomocnieniu się stosownego

orzeczenia.

6. Żandarmeria Wojskowa w celu realizacji ustawowych zadań może korzystać

z informacji o osobie, w tym danych osobowych uzyskanych przez uprawnione

organy, służby i instytucje państwowe w wyniku wykonywania czynności operacyjno-

-rozpoznawczych lub prowadzenia kontroli operacyjnej, oraz przetwarzać je

w rozumieniu ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych bez

wiedzy i zgody osoby, której dane dotyczą. Administrator danych, o których mowa

w ust. 2, jest obowiązany udostępnić dane na podstawie imiennego upoważnienia

Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej lub komendanta oddziału

Żandarmerii Wojskowej okazanego przez żołnierza Żandarmerii Wojskowej, wraz

z legitymacją służbową. Fakt udostępnienia tych danych podlega ochronie na

podstawie ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U.

Nr 182, poz. 1228, z późn. zm. 2)).

7. Organy, o których mowa w ust. 6, mogą wyrazić pisemną zgodę na

udostępnianie danych zgromadzonych w zbiorach jednostkom organizacyjnym

Żandarmerii Wojskowej, za pomocą urządzeń teletransmisyjnych, bez konieczności

składania pisemnego wniosku, jeżeli jednostki te spełniają łącznie następujące

warunki:

1) posiadają urządzenia umożliwiające odnotowanie w systemie kto, kiedy,

w jakim celu oraz jakie dane uzyskał;

2) posiadają zabezpieczenia techniczne i organizacyjne uniemożliwiające

wykorzystanie danych niezgodnie z celem ich uzyskania;

3) jest to uzasadnione specyfiką lub zakresem wykonywanych zadań albo

prowadzonej działalności.

Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2015 r. poz. 21, 1224 i 2281.

2016-09-12

©Telksinoe s. 17/38

8. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości,

określi, w drodze rozporządzenia, sposób gromadzenia odcisków linii papilarnych,

zdjęć oraz danych osobowych, o których mowa w ust. 2, w szczególności przypadki

i sposoby pobierania odcisków linii papilarnych, przeprowadzania wywiadu

daktyloskopijnego oraz wykonywania zdjęć sygnalitycznych, a także reguły ich

przechowywania i wykorzystywania.

9. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, wzór

upoważnienia, o którym mowa w ust. 6, uwzględniając niezbędne dane żołnierza

Żandarmerii Wojskowej.

Art. 30. 1. W celu zapobiegania lub wykrywania przestępstw, w tym

przestępstw skarbowych, popełnionych przez osoby, o których mowa w art. 3 ust. 2

pkt 1, 3, 4, 5 i 6, albo w celu ratowania życia lub zdrowia ludzkiego bądź wsparcia

działań poszukiwawczych lub ratowniczych, Żandarmeria Wojskowa może uzyskiwać

dane niestanowiące treści odpowiednio, przekazu telekomunikacyjnego, przesyłki

pocztowej albo przekazu w ramach usługi świadczonej drogą elektroniczną, określone

1) art. 180c i art. 180d ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne

(Dz. U. z 2014 r. poz. 243, z późn. zm. 3)), zwane dalej „danymi

telekomunikacyjnymi”,

2) art. 82 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe (Dz. U.

poz. 1529 oraz z 2015 r. poz. 1830), zwane dalej „danymi pocztowymi”,

3) art. 18 ust. 1–5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą

elektroniczną (Dz. U. z 2013 r. poz. 1422 oraz z 2015 r. poz. 1844), zwane dalej

„danymi internetowymi”

– oraz może je przetwarzać bez wiedzy i zgody osoby, której dotyczą.

2. Przedsiębiorca telekomunikacyjny, operator pocztowy lub usługodawca

świadczący usługi drogą elektroniczną udostępnia nieodpłatnie dane, o których mowa

w ust. 1:

Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2014 r. poz. 827

i 1198 oraz z 2015 r. poz. 1069, 1893 i 2281.

2016-09-12

©Telksinoe s. 18/38

1) żołnierzowi Żandarmerii Wojskowej wskazanemu w pisemnym wniosku

Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej lub komendanta oddziału

Żandarmerii Wojskowej albo osoby przez nich upoważnionej;

2) na ustne żądanie żołnierza Żandarmerii Wojskowej posiadającego pisemne

upoważnienie osób, o których mowa w pkt 1;

3) za pośrednictwem sieci telekomunikacyjnej żołnierzowi Żandarmerii Wojskowej

posiadającemu pisemne upoważnienie osób, o których mowa w pkt 1.

3. W przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 3, udostępnianie danych, o których

mowa w ust. 1, odbywa się bez udziału pracowników przedsiębiorcy

telekomunikacyjnego, operatora pocztowego lub usługodawcy świadczącego usługi

drogą elektroniczną, lub przy ich niezbędnym współudziale, jeżeli możliwość taką

przewiduje porozumienie zawarte pomiędzy Komendantem Głównym Żandarmerii

Wojskowej a tym podmiotem.

4. Udostępnienie Żandarmerii Wojskowej danych, o których mowa w ust. 1,

może nastąpić za pośrednictwem sieci telekomunikacyjnej, jeżeli:

1) wykorzystywane sieci i system teleinformatyczny zapewniają:

a) możliwość ustalenia osoby uzyskującej dane, ich rodzaju oraz czasu,

w którym zostały uzyskane,

b) zabezpieczenie techniczne i organizacyjne uniemożliwiające osobie

nieuprawnionej dostęp do danych;

2) jest to uzasadnione specyfiką lub zakresem zadań wykonywanych przez

jednostki organizacyjne Żandarmerii Wojskowej albo prowadzonych przez nie

czynności.

5. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej i komendant oddziału

Żandarmerii Wojskowej prowadzą rejestry wystąpień o uzyskanie danych

telekomunikacyjnych, pocztowych i internetowych zawierające informacje

identyfikujące jednostkę organizacyjną Żandarmerii Wojskowej i żołnierza

Żandarmerii Wojskowej uzyskującego te dane, ich rodzaj, cel uzyskania oraz czas,

w którym zostały uzyskane. Rejestry prowadzi się w formie elektronicznej,

z zachowaniem przepisów o ochronie informacji niejawnych.

6. Dane, o których mowa w ust. 1, które mają znaczenie dla postępowania

karnego, Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej lub komendant oddziału

Żandarmerii Wojskowej przekazują prokuratorowi właściwemu miejscowo lub

2016-09-12

©Telksinoe s. 19/38

rzeczowo. Prokurator podejmuje decyzję o zakresie i sposobie wykorzystania

przekazanych danych.

7. Dane, o których mowa w ust. 1, które nie mają znaczenia dla postępowania

karnego, podlegają niezwłocznemu, komisyjnemu i protokolarnemu zniszczeniu.

Art. 30a. 1. W celu realizacji zadań, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2–4, 5

i 8, Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej lub – po uzyskaniu zgody

Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej – komendant oddziału Żandarmerii

Wojskowej mogą zarządzić zastosowanie urządzeń uniemożliwiających

telekomunikację na określonym obszarze, przez czas niezbędny do wykonywania

czynności przez Żandarmerię Wojskową, z uwzględnieniem konieczności

minimalizacji skutków braku możliwości korzystania z usług telekomunikacyjnych.

2. O zastosowaniu urządzeń, o których mowa w ust. 1, Komendant Główny

Żandarmerii Wojskowej niezwłocznie informuje Prezesa Urzędu Komunikacji

Elektronicznej.

Art. 30b. 1. Kontrolę nad uzyskiwaniem przez Żandarmerię Wojskową danych

telekomunikacyjnych, pocztowych lub internetowych sprawuje wojskowy sąd

okręgowy właściwy dla siedziby organu Żandarmerii Wojskowej, któremu

udostępniono te dane.

2. Organ Żandarmerii Wojskowej, o którym mowa w ust. 1, przekazuje,

z zachowaniem przepisów o ochronie informacji niejawnych, sądowi okręgowemu,

o którym mowa w ust. 1, w okresach półrocznych, sprawozdanie obejmujące:

1) liczbę przypadków pozyskania danych telekomunikacyjnych, pocztowych lub

internetowych oraz rodzaj tych danych;

2) kwalifikacje prawne czynów, w związku z zaistnieniem których wystąpiono

o dane telekomunikacyjne, pocztowe lub internetowe, albo informacje

o pozyskaniu danych w celu ratowania życia lub zdrowia ludzkiego bądź do

wsparcia działań poszukiwawczych i ratowniczych.

3. W ramach kontroli, o której mowa w ust. 1, wojskowy sąd okręgowy może

zapoznać się z materiałami uzasadniającymi udostępnienie Żandarmerii Wojskowej

danych telekomunikacyjnych, pocztowych lub internetowych.

4. Wojskowy sąd okręgowy informuje organ Żandarmerii Wojskowej o wyniku

kontroli w terminie 30 dni od jej zakończenia.

2016-09-12

©Telksinoe s. 20/38

5. Kontroli, o której mowa w ust. 1, nie podlega uzyskiwanie danych na

podstawie art. 30c ust. 1.

Art. 30c. 1. W celu zapobiegania lub wykrywania przestępstw, w tym

przestępstw skarbowych, popełnionych przez osoby, o których mowa w art. 3 ust. 2

pkt 1, 3, 4, 5 i 6, albo w celu ratowania życia lub zdrowia ludzkiego bądź wsparcia

działań poszukiwawczych lub ratowniczych, Żandarmeria Wojskowa może uzyskiwać

dane:

1) z wykazu, o którym mowa w art. 179 ust. 9 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. –

Prawo telekomunikacyjne,

2) o których mowa w art. 161 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo

telekomunikacyjne,

3) w przypadku użytkownika, który nie jest osobą fizyczną numer zakończenia sieci

oraz siedzibę lub miejsce wykonywania działalności gospodarczej, firmę lub

nazwę i formę organizacyjną tego użytkownika,

4) w przypadku stacjonarnej publicznej sieci telekomunikacyjnej – także nazwę

miejscowości oraz ulicy, przy której znajduje się zakończenie sieci, udostępnione

użytkownikowi

– oraz może je przetwarzać bez wiedzy i zgody osoby, której dotyczą.

2. Do udostępniania i przetwarzania danych, o których mowa w ust. 1, art. 30

ust. 2–7 stosuje się.

Art. 31. 1. Przy wykonywaniu czynności operacyjno-rozpoznawczych

podejmowanych przez Żandarmerię Wojskową w granicach zadań określonych

w art. 4 ust. 1 oraz w stosunku do osób wskazanych w art. 3 ust. 2 pkt 1, 3, 5 i 6,

w celu zapobieżenia, wykrycia, ustalenia sprawców oraz uzyskania i utrwalenia

dowodów, umyślnych przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego:

1) przeciwko pokojowi i ludzkości,

2) przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej, z wyjątkiem przestępstw określonych

w art. 127–132 Kodeksu karnego,

3) przeciwko życiu, określonych w art. 148–150 Kodeksu karnego,

4) określonych w art. 140, art. 156 § 1 i 3, art. 163 § 1 i 3, art. 164 § 1, art. 165 § 1

i 3, art. 166, art. 167, art. 171 § 1, art. 173 § 1 i 3, art. 189, art. 189a, art. 200,

art. 200a, art. 202 § 3 i 4, art. 211a, art. 223, art. 228 § 1 i 3–5, art. 229 § 1 i 3–5,

2016-09-12

©Telksinoe s. 21/38

art. 230 § 1, art. 230a § 1, art. 231 § 1 i 2, art. 232, art. 245, art. 246, art. 252 § 1–

3, art. 258, art. 263 § 1 i 2, art. 265, art. 269, art. 280–282, art. 285 § 1, art. 286

§ 1 i 2, art. 299 § 1–6, art. 305, art. 310 § 1, 2 i 4, art. 339 § 2, art. 345 § 2 i 3

oraz art. 358 § 2 Kodeksu karnego,

5) skarbowych, jeżeli wartość przedmiotu czynu lub uszczuplenie należności

publicznoprawnej przekraczają pięćdziesięciokrotną wysokość najniższego

wynagrodzenia za pracę określonego na podstawie odrębnych przepisów,

6) określonych w art. 8 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Przepisy wprowadzające

Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 554, z późn. zm. 4)),

7) określonych w art. 43 i art. 44 ustawy z dnia 1 lipca 2005 r. o pobieraniu,

przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów (Dz. U.

z 2015 r. poz. 793, 1893 i 1991),

8) określonych w art. 53 ust. 1, art. 55 ust. 1, art. 56 ust. 1, art. 58 ust. 1, art. 59

ust. 1 oraz art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu

narkomanii (Dz. U. z 2012 r. poz. 124, z późn. zm. 5)),

9) ściganych na mocy umów międzynarodowych ratyfikowanych za uprzednią

zgodą wyrażoną w ustawie, określonych w polskiej ustawie karnej

– gdy inne środki okazały się bezskuteczne albo będą nieprzydatne, wojskowy sąd

okręgowy, na pisemny wniosek Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej,

złożony po uzyskaniu pisemnej zgody Prokuratora Generalnego, lub na pisemny

wniosek komendanta oddziału Żandarmerii Wojskowej, złożony po uzyskaniu zgody

Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej i pisemnej zgody właściwego

zastępcy prokuratora okręgowego do spraw wojskowych, może, w drodze

postanowienia, zarządzić kontrolę operacyjną.

1a. Wniosek, o którym mowa w ust. 1, przedstawia się wraz z materiałami

uzasadniającymi potrzebę zastosowania kontroli operacyjnej.

2. Pisemną zgodę komendantowi oddziału Żandarmerii Wojskowej, o którym

mowa w ust. 1, wydaje zastępca prokuratora okręgowego do spraw wojskowych

właściwy ze względu na siedzibę tego komendanta.

Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1997 r. Nr 160, poz. 1083, z 1998 r.

Nr 113, poz. 715, z 2009 r. Nr 141, poz. 1149 i Nr 206, poz. 1589 oraz z 2010 r. Nr 98, poz. 626.

Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2015 r. poz. 28, 875,

1893, 1916 i 2014.

2016-09-12

©Telksinoe s. 22/38

3. Postanowienie, o którym mowa w ust. 1, wydaje wojskowy sąd okręgowy

właściwy miejscowo ze względu na siedzibę organu Żandarmerii Wojskowej

składającego wniosek.

4. W przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy mogłoby to spowodować utratę

informacji lub zatarcie albo zniszczenie dowodów przestępstwa:

1) Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej, po uzyskaniu pisemnej zgody

Prokuratora Generalnego,

2) komendant oddziału Żandarmerii Wojskowej, po poinformowaniu Komendanta

Głównego Żandarmerii Wojskowej i po uzyskaniu pisemnej zgody prokuratora,

o którym mowa w ust. 2,

może zarządzić kontrolę operacyjną, zwracając się jednocześnie do właściwego

miejscowo wojskowego sądu okręgowego z wnioskiem o wydanie postanowienia

w tej sprawie. W razie nieudzielenia przez sąd zgody w terminie 5 dni od dnia

zarządzenia kontroli operacyjnej, organ zarządzający wstrzymuje kontrolę operacyjną

oraz dokonuje protokolarnego, komisyjnego zniszczenia materiałów zgromadzonych

podczas jej stosowania.

5. (uchylony)

6. W przypadku zarządzenia kontroli operacyjnej wobec osoby podejrzanej lub

oskarżonego, we wniosku organu Żandarmerii Wojskowej o zarządzenie kontroli

operacyjnej, zamieszcza się informację o toczącym się wobec tej osoby postępowaniu.

7. Kontrola operacyjna prowadzona jest niejawnie i polega na:

1) uzyskiwaniu i utrwalaniu treści rozmów prowadzonych przy użyciu środków

technicznych, w tym za pomocą sieci telekomunikacyjnych;

2) uzyskiwaniu i utrwalaniu obrazu lub dźwięku osób z pomieszczeń, środków

transportu lub miejsc innych niż miejsca publiczne;

3) uzyskiwaniu i utrwalaniu treści korespondencji, w tym korespondencji

prowadzonej za pomocą środków komunikacji elektronicznej;

4) uzyskiwaniu i utrwalaniu danych zawartych w informatycznych nośnikach

danych, telekomunikacyjnych urządzeniach końcowych, systemach

informatycznych i teleinformatycznych;

5) uzyskiwaniu dostępu i kontroli zawartości przesyłek.

2016-09-12

©Telksinoe s. 23/38

8. Wniosek organu Żandarmerii Wojskowej, o którym mowa w ust. 1,

o zarządzenie przez sąd wojskowy kontroli operacyjnej powinien zawierać

w szczególności:

1) numer sprawy i jej kryptonim;

2) opis przestępstwa z podaniem jego kwalifikacji prawnej;

3) okoliczności uzasadniające potrzebę zastosowania kontroli operacyjnej, w tym

stwierdzonej bezskuteczności lub nieprzydatności innych środków;

4) dane osoby lub inne dane pozwalające na jednoznaczne określenie podmiotu lub

przedmiotu, wobec którego stosowana będzie kontrola operacyjna, ze

wskazaniem miejsca lub sposobu jej stosowania;

5) cel, czas i rodzaj prowadzonej kontroli operacyjnej, o której mowa w ust. 7.

9. Kontrolę operacyjną zarządza się na okres nie dłuższy niż 3 miesiące.

Wojskowy sąd okręgowy może, na pisemny wniosek Komendanta Głównego

Żandarmerii Wojskowej lub komendanta oddziału Żandarmerii Wojskowej, złożony

po uzyskaniu pisemnej zgody Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej

i właściwego prokuratora do spraw wojskowych, na okres nie dłuższy niż kolejne

3 miesiące, wydać postanowienie o jednorazowym przedłużeniu kontroli operacyjnej,

jeżeli nie ustały przyczyny zarządzenia tej kontroli.

10. W uzasadnionych przypadkach, gdy podczas stosowania kontroli operacyjnej

pojawią się nowe okoliczności istotne dla zapobieżenia lub wykrycia przestępstwa

albo ustalenia sprawców i uzyskania dowodów przestępstwa, wojskowy sąd okręgowy

właściwy miejscowo ze względu na siedzibę wnioskującego organu Żandarmerii

Wojskowej, na pisemny wniosek Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej lub

komendanta oddziału Żandarmerii Wojskowej, złożony po uzyskaniu pisemnej zgody

Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej oraz właściwego prokuratora do

spraw wojskowych, może, również po upływie okresów, o których mowa w ust. 9,

wydawać kolejne postanowienia o przedłużeniu kontroli operacyjnej na następujące

po sobie okresy, których łączna długość nie może przekraczać 12 miesięcy.

10a. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej albo komendant oddziału

Żandarmerii Wojskowej może upoważnić swojego zastępcę do składania wniosków,

o których mowa odpowiednio w ust. 1, 4, 9 i 10, lub do zarządzania kontroli

operacyjnej w trybie ust. 4.

2016-09-12

©Telksinoe s. 24/38

11. Do wniosków, o których mowa w ust. 4, 9 i 10, stosuje się odpowiednio ust.

1a i 8. Sąd przed wydaniem postanowienia, o którym mowa w ust. 1, 4, 9 lub 10,

zapoznaje się z materiałami uzasadniającymi wniosek, w szczególności

zgromadzonymi podczas stosowania kontroli operacyjnej zarządzonej w tej sprawie.

12. Wnioski, o których mowa w ust. 1, 4, 9 i 10, wojskowy sąd okręgowy

rozpoznaje na posiedzeniu jednoosobowo, przy czym czynności sądu związane

z rozpoznaniem tych wniosków są wykonywane w warunkach przewidzianych dla

przekazywania, przechowywania i udostępniania informacji niejawnych oraz

z odpowiednim zastosowaniem przepisów wydanych na podstawie art. 181

§ 2 Kodeksu postępowania karnego. W posiedzeniu sądu może wziąć udział

wyłącznie prokurator do spraw wojskowych prokuratury okręgowej i przedstawiciel

organu Żandarmerii Wojskowej wnioskującego o zarządzenie kontroli operacyjnej.

13. Przedsiębiorca telekomunikacyjny, operator pocztowy oraz usługodawca

świadczący usługi drogą elektroniczną są obowiązani do zapewnienia na własny koszt

warunków technicznych i organizacyjnych umożliwiających prowadzenie przez

Żandarmerię Wojskową kontroli operacyjnej.

13a. Usługodawca świadczący usługi drogą elektroniczną będący mikro- lub

małym przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r.

o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2015 r. poz. 584, z późn. zm. 6))

zapewnia warunki techniczne i organizacyjne umożliwiające prowadzenie przez

Żandarmerię Wojskową kontroli operacyjnej stosownie do posiadanej infrastruktury.

14. Kontrola operacyjna powinna być zakończona niezwłocznie po ustaniu

przyczyn jej zarządzenia, najpóźniej jednak z upływem okresu, na który została

wprowadzona.

15. Organ Żandarmerii Wojskowej, o którym mowa w ust. 1, informuje

właściwego prokuratora do spraw wojskowych o wynikach kontroli operacyjnej po jej

zakończeniu, a na jego żądanie – również o przebiegu tej kontroli.

16. W przypadku uzyskania dowodów pozwalających na wszczęcie

postępowania karnego lub mających znaczenie dla toczącego się postępowania

karnego Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej lub komendant oddziału

Żandarmerii Wojskowej przekazuje prokuratorowi, o którym mowa w ust. 1,

Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2015 r. poz. 699, 875,

978, 1197, 1268, 1272, 1618, 1649, 1688, 1712, 1844 i 1893 oraz z 2016 r. poz. 65.

2016-09-12

©Telksinoe s. 25/38

wszystkie materiały zgromadzone podczas stosowania kontroli operacyjnej.

W postępowaniu przed sądem, w odniesieniu do tych materiałów, stosuje się

odpowiednio art. 393 § 1 zdanie pierwsze Kodeksu postępowania karnego.

16a. (uchylony)

16b. (uchylony)

16c. (uchylony)

16d. (uchylony)

16e. (uchylony)

16f. W przypadku, gdy materiały, o których mowa w ust. 16:

1) zawierają informacje, o których mowa w art. 178 Kodeksu postępowania

karnego, Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej albo komendant oddziału

Żandarmerii Wojskowej zarządza ich niezwłoczne, komisyjne i protokolarne

zniszczenie;

2) mogą zawierać informacje, o których mowa w art. 178a i art. 180 § 3 Kodeksu

postępowania karnego, z wyłączeniem informacji o przestępstwach, o których

mowa w art. 240 § 1 Kodeksu karnego, albo informacje stanowiące tajemnice

związane z wykonywaniem zawodu lub funkcji, o których mowa w art. 180

§ 2 Kodeksu postępowania karnego, Komendant Główny Żandarmerii

Wojskowej albo komendant oddziału Żandarmerii Wojskowej przekazuje

prokuratorowi do spraw wojskowych te materiały.

16g. W przypadku, o którym mowa w ust. 16f pkt 2, prokurator do spraw

wojskowych niezwłocznie po otrzymaniu materiałów, kieruje je do sądu, który

zarządził kontrolę operacyjną albo wyraził na nią zgodę w trybie określonym w ust. 4,

wraz z wnioskiem o:

1) stwierdzenie, które z przekazanych materiałów zawierają informacje, o których

mowa w ust. 16f pkt 2;

2) dopuszczenie do wykorzystania w postępowaniu karnym materiałów

zawierających informacje stanowiące tajemnice związane z wykonywaniem

zawodu lub funkcji, o których mowa w art. 180 § 2 Kodeksu postępowania

karnego, nieobjęte zakazami określonymi w art. 178a i art. 180 § 3 Kodeksu

postępowania karnego z wyłączeniem informacji o przestępstwach, o których

mowa w art. 240 § 1 Kodeksu karnego.

2016-09-12

©Telksinoe s. 26/38

16h. Sąd, niezwłocznie po złożeniu wniosku przez prokuratora do spraw

wojskowych, wydaje postanowienie o dopuszczeniu do wykorzystania

w postępowaniu karnym materiałów, o których mowa w ust. 16g pkt 2, gdy jest to

niezbędne dla dobra wymiaru sprawiedliwości, a okoliczność nie może być ustalona

na podstawie innego dowodu, a także zarządza niezwłoczne zniszczenie materiałów,

których wykorzystanie w postępowaniu karnym jest niedopuszczalne.

16i. Na postanowienie sądu w przedmiocie dopuszczenia do wykorzystania

w postępowaniu karnym materiałów, o których mowa w ust. 16g pkt 2, prokuratorowi

do spraw wojskowych przysługuje zażalenie. Do zażalenia stosuje się odpowiednio

przepisy Kodeksu postępowania karnego.

16j. Organ Żandarmerii Wojskowej jest obowiązany do wykonania zarządzenia

sądu o zniszczeniu materiałów, o którym mowa w ust. 16h, oraz niezwłocznego,

komisyjnego i protokolarnego zniszczenia materiałów, których wykorzystanie

w postępowaniu karnym jest niedopuszczalne. Organ Żandarmerii Wojskowej

niezwłocznie informuje prokuratora, o którym mowa w ust. 16g, o zniszczeniu tych

materiałów.

17. Osobie, w stosunku do której była stosowana kontrola operacyjna, nie

udostępnia się materiałów zgromadzonych podczas tej kontroli. Przepis nie narusza

uprawnień wynikających z art. 321 Kodeksu postępowania karnego.

17a. Wojskowy sąd okręgowy, Prokurator Generalny, zastępca prokuratora

okręgowego do spraw wojskowych i organ Żandarmerii Wojskowej prowadzą rejestry

postanowień, pisemnych zgód, wniosków i zarządzeń dotyczących kontroli

operacyjnej oraz centralny rejestr kontroli operacyjnych. Rejestry prowadzi się

w formie elektronicznej, z zachowaniem przepisów o ochronie informacji niejawnych.

18. Zgromadzone podczas stosowania kontroli operacyjnej materiały

niezawierające dowodów pozwalających na wszczęcie postępowania karnego lub

niemające znaczenia dla toczącego się postępowania karnego podlegają

niezwłocznemu, protokolarnemu i komisyjnemu zniszczeniu. Zniszczenie materiałów

zarządza organ Żandarmerii Wojskowej, który wnioskował o zarządzenie kontroli

operacyjnej.

18a. O wydaniu i wykonaniu zarządzenia dotyczącego zniszczenia materiałów,

o których mowa w ust. 18, organ Żandarmerii Wojskowej jest obowiązany do

niezwłocznego poinformowania właściwego prokuratora, o którym mowa w ust. 1.

2016-09-12

©Telksinoe s. 27/38

19. Na postanowienia sądu, o których mowa w:

1) ust. 1, 4, 9 i 10 – przysługuje zażalenie organowi Żandarmerii Wojskowej, który

złożył wniosek o wydanie tego postanowienia;

2) ust. 4 i 16c – przysługuje zażalenie właściwemu prokuratorowi, o którym mowa

w ust. 1.

Do zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego.

20. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości

oraz ministrem właściwym do spraw gospodarki, określi, w drodze rozporządzenia,

sposób dokumentowania kontroli operacyjnej oraz przechowywania i przekazywania

wniosków i zarządzeń, a także przechowywania, przekazywania oraz przetwarzania

i niszczenia materiałów uzyskanych podczas stosowania tej kontroli, uwzględniając

potrzebę zapewnienia niejawnego charakteru podejmowanych czynności i uzyskanych

materiałów oraz wzory stosowanych druków i rejestrów.

21. Kontrola operacyjna, na którą Żandarmeria Wojskowa uzyskała zgodę,

w trybie określonym w niniejszej ustawie, jest realizowana, na wniosek Komendanta

Głównego Żandarmerii Wojskowej, przez Służbę Kontrwywiadu Wojskowego.

22. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze zarządzenia, sposób i tryb

realizacji wniosku Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej, o którym mowa

w ust. 21.

Art. 32. 1. W sprawach o przestępstwa, o których mowa w art. 31 ust. 1,

w granicach zadań określonych w art. 4 ust. 1 oraz w stosunku do osób wskazanych

w art. 3 ust. 2 pkt 1, pkt 3 lit. b i pkt 5, czynności operacyjno-rozpoznawcze

zmierzające do sprawdzenia uzyskanych wcześniej wiarygodnych informacji

o przestępstwie oraz ustalenia sprawców i uzyskania dowodów przestępstwa mogą

polegać na dokonaniu w sposób niejawny nabycia, zbycia lub przejęcia przedmiotów

pochodzących z przestępstwa, ulegających przepadkowi, albo których wytwarzanie,

posiadanie, przewożenie lub którymi obrót są zabronione, a także przyjęciu lub

wręczeniu korzyści majątkowej.

2. Czynności operacyjno-rozpoznawcze, o których mowa w ust. 1, mogą polegać

także na złożeniu propozycji nabycia, zbycia lub przejęcia przedmiotów

pochodzących z przestępstwa, ulegających przepadkowi, albo których wytwarzanie,

posiadanie, przewożenie lub którymi obrót są zabronione, a także przyjęcia lub

wręczenia korzyści majątkowej.

2016-09-12

3. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej lub komendant oddziału

Żandarmerii Wojskowej w sprawach o przestępstwa, o których mowa w art. 31 ust. 1,

może zarządzić na czas określony czynności, o których mowa w ust. 1 i 2, po

uzyskaniu pisemnej zgody właściwego zastępcy prokuratora okręgowego do spraw

wojskowych, którego na bieżąco informuje o wynikach przeprowadzonych czynności.

Zastępca prokuratora okręgowego do spraw wojskowych może zarządzić zaniechanie

czynności w każdym czasie.

3a. Przed wydaniem pisemnej zgody właściwy zastępca prokuratora okręgowego

do spraw wojskowych zapoznaje się z materiałami uzasadniającymi potrzebę

przeprowadzenia czynności, o których mowa w ust. 1 i 2.

4. Czynności, o których mowa w ust. 1 i 2, zarządza się na okres nie dłuższy niż

3 miesiące. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej lub komendant oddziału

Żandarmerii Wojskowej może, po uzyskaniu pisemnej zgody właściwego prokuratora

do spraw wojskowych, jednorazowo przedłużyć stosowanie czynności, na okres nie

dłuższy niż kolejne 3 miesiące, jeżeli nie ustały przyczyny ich zarządzenia.

5. Przy wykonywaniu czynności, o których mowa w ust. 1 i 2, mogą być

stosowane środki techniczne umożliwiające uzyskiwanie i utrwalanie treści

informacji, w tym obrazu lub dźwięku.

6. W przypadku uzyskania dowodów pozwalających na wszczęcie postępowania

karnego lub mających znaczenie dla toczącego się postępowania karnego Komendant

Główny Żandarmerii Wojskowej lub komendant oddziału Żandarmerii Wojskowej

przekazuje właściwemu zastępcy prokuratora okręgowego do spraw wojskowych

wszystkie materiały zgromadzone podczas stosowania czynności, o których mowa

w ust. 1 i 2. W postępowaniu przed sądem w odniesieniu do tych materiałów stosuje

się odpowiednio art. 393 § 1 zdanie pierwsze Kodeksu postępowania karnego.

6a. Zgromadzone podczas wykonywania czynności, o których mowa w ust. 1 i 2,

materiały niezawierające dowodów pozwalających na wszczęcie postępowania

karnego lub niemające znaczenia dla toczącego się postępowania karnego podlegają

niezwłocznemu, protokolarnemu i komisyjnemu zniszczeniu. Zniszczenie materiałów

zarządza organ Żandarmerii Wojskowej, który wnioskował o zarządzenie czynności.

6b. O wydaniu i wykonaniu zarządzenia dotyczącego zniszczenia materiałów,

o których mowa w ust. 6a, organ Żandarmerii Wojskowej jest obowiązany

2016-09-12

niezwłocznie poinformować właściwego zastępcę prokuratora okręgowego do spraw

wojskowych.

7. W uzasadnionych przypadkach, jeżeli podczas stosowania czynności,

o których mowa w ust. 1, pojawią się nowe okoliczności istotne dla sprawdzenia

uzyskanych wcześniej wiarygodnych informacji o przestępstwie oraz ustalenia

sprawców i uzyskania dowodów przestępstwa, Komendant Główny Żandarmerii

Wojskowej lub komendant oddziału Żandarmerii Wojskowej może, po uzyskaniu

pisemnej zgody właściwego prokuratora do spraw wojskowych, zarządzić

kontynuowanie czynności przez czas oznaczony również po upływie okresów,

o których mowa w ust. 4.

8. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości,

określi, w drodze rozporządzenia, sposób przeprowadzania i dokumentowania

czynności, o których mowa w ust. 1 i 2, uwzględniając potrzebę zapewnienia

niejawnego charakteru podejmowanych czynności i uzyskanych materiałów oraz

wzory stosowanych druków i rejestrów.

Art. 33. 1. Przy wykonywaniu czynności operacyjno-rozpoznawczych,

podejmowanych w celu udokumentowania przestępstw, o których mowa w art. 31 ust.

1, albo ustalenia tożsamości osób uczestniczących w tych przestępstwach lub przejęcia

przedmiotów przestępstwa, Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej lub

komendant oddziału Żandarmerii Wojskowej może zarządzić niejawne nadzorowanie

wytwarzania, przemieszczania, przechowywania i obrotu przedmiotami przestępstwa,

jeżeli nie stworzy to zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego.

2. O zarządzeniu, o którym mowa w ust. 1, zawiadamia się niezwłocznie

właściwego miejscowo, ze względu na siedzibę organu zawiadamiającego, zastępcę

prokuratora okręgowego do spraw wojskowych, który może nakazać zaniechanie

czynności w każdym czasie.

3. Organ Żandarmerii Wojskowej, o którym mowa w ust. 1, na bieżąco

informuje prokuratora do spraw wojskowych, o którym mowa w ust. 2, o wynikach

przeprowadzonych czynności.

4. Przy wykonywaniu czynności, o których mowa w ust. 1, mogą być stosowane

środki techniczne umożliwiające uzyskiwanie i utrwalanie treści informacji, w tym

obrazu lub dźwięku.

2016-09-12

5. Stosownie do zarządzenia, o którym mowa w ust. 1, organy i instytucje

publiczne oraz przedsiębiorcy są obowiązani dopuścić do dalszego przewozu przesyłki

zawierające przedmioty przestępstwa w stanie nienaruszonym lub po ich usunięciu

albo zastąpieniu w całości lub w części.

6. W przypadku uzyskania dowodów pozwalających na wszczęcie postępowania

karnego lub mających znaczenie dla toczącego się postępowania karnego Komendant

Główny Żandarmerii Wojskowej lub komendant oddziału Żandarmerii Wojskowej, za

zgodą Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej, przekazuje właściwemu

zastępcy prokuratora okręgowego do spraw wojskowych wszystkie materiały

zgromadzone podczas stosowania czynności, o których mowa w ust. 1.

W postępowaniu przed sądem w odniesieniu do tych materiałów stosuje się

odpowiednio art. 393 § 1 zdanie pierwsze Kodeksu postępowania karnego.

7. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości,

określi, w drodze rozporządzenia, sposób przeprowadzania i dokumentowania

czynności, o których mowa w ust. 1, uwzględniając potrzebę zapewnienia niejawnego

charakteru podejmowanych czynności i uzyskanych materiałów oraz wzory

stosowanych druków i rejestrów.

Art. 34. 1. Żandarmeria Wojskowa, w zakresie koniecznym do wykonania zadań

określonych w art. 4 ust. 1, może korzystać z informacji o osobach wskazanych w art.

3 ust. 2 pkt 1, pkt 3 lit. b i pkt 5, uzyskanych przez organy uprawnione do

wykonywania czynności operacyjno-rozpoznawczych w czasie wykonywania tych

czynności.

2. Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, zakres, warunki

i tryb przekazywania Żandarmerii Wojskowej informacji o osobach, uzyskanych

przez organy uprawnione do wykonywania czynności operacyjno-rozpoznawczych,

w czasie wykonywania tych czynności. Rozporządzenie to ustali w szczególności

zakres czynności wykonywanych przez te organy na rzecz Żandarmerii Wojskowej,

a także sposób występowania Żandarmerii Wojskowej do tych organów o udzielenie

informacji oraz sposób ich przekazywania.

Art. 35. Żandarmeria Wojskowa udostępnia organom uprawnionym do

wykonywania czynności operacyjno-rozpoznawczych, na wniosek tych organów,

informacje o osobach, uzyskane przez nią w czasie wykonywania tych czynności.

2016-09-12

Art. 36. 1. Żandarmeria Wojskowa, wykonując czynności operacyjno-

-rozpoznawcze, może korzystać z pomocy osób niebędących żołnierzami Żandarmerii

Wojskowej. Przepis art. 27 ust. 1 stosuje się odpowiednio.

2. Zabronione jest ujawnianie danych o osobie udzielającej pomocy Żandarmerii

Wojskowej w wykonywaniu czynności operacyjno-rozpoznawczych, z zastrzeżeniem

ust. 3 i 4.

3. W razie odmowy zwolnienia żołnierza Żandarmerii Wojskowej lub osoby

udzielającej mu pomocy w wykonywaniu czynności operacyjno-rozpoznawczych od

obowiązku zachowania w tajemnicy informacji niejawnych o klauzuli tajności „tajne”

lub „ściśle tajne” w związku z postępowaniem karnym albo odmowy zezwolenia na

udostępnienie materiałów zawierających informacje niejawne o klauzuli tajności

„tajne” lub „ściśle tajne”, pomimo żądania prokuratora lub sądu, zgłoszonego

w związku z postępowaniem karnym w sprawie o przestępstwo przeciwko pokojowi

lub ludzkości, przestępstwo wojenne, przestępstwo przeciwko Rzeczypospolitej

Polskiej, przestępstwo zamachu terrorystycznego albo też przestępstwo zabójstwa lub

spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, którego następstwem była śmierć

człowieka, Minister Obrony Narodowej przedstawia żądane wyjaśnienia i materiały

Pierwszemu Prezesowi Sądu Najwyższego. Jeżeli Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego

stwierdzi, że uwzględnienie żądania prokuratora lub sądu jest konieczne do

zapewnienia prawidłowości postępowania karnego, Minister Obrony Narodowej jest

zobowiązany zwolnić od obowiązku zachowania w tajemnicy informacji niejawnych

o klauzuli tajności „tajne” lub „ściśle tajne” żołnierza Żandarmerii Wojskowej albo

udostępnić żądane wyjaśnienia i materiały zawierające informacje niejawne o klauzuli

tajności „tajne” lub „ściśle tajne”.

4. Dane o osobie, o której mowa w ust. 1, mogą być ujawnione na żądanie

prokuratora również w razie uzasadnionego podejrzenia, że popełniła ona

przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego w związku z wykonywaniem

czynności operacyjno-rozpoznawczych. W takim przypadku Minister Obrony

Narodowej przedstawia żądane wyjaśnienia i materiały Pierwszemu Prezesowi Sądu

Najwyższego. Jeżeli Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego stwierdzi, że uwzględnienie

żądania prokuratora lub sądu jest konieczne do zapewnienia prawidłowości

postępowania karnego, Minister Obrony Narodowej jest zobowiązany zwolnić od

obowiązku zachowania w tajemnicy informacji niejawnych o klauzuli tajności „tajne”

2016-09-12

lub „ściśle tajne” żołnierza Żandarmerii Wojskowej albo udostępnić żądane

wyjaśnienia i materiały zawierające informacje niejawne o klauzuli tajności „tajne”

lub „ściśle tajne”.

5. Jeżeli w czasie korzystania lub w związku z korzystaniem przez Żandarmerię

Wojskową z pomocy, o której mowa w ust. 1, osoby udzielające tej pomocy utraciły

życie lub poniosły uszczerbek na zdrowiu, osobom tym oraz członkom ich rodzin

przysługuje jednorazowe odszkodowanie, renta inwalidzka i rodzinna oraz

świadczenie wyrównawcze, na zasadach określonych i w trybie przepisów

o świadczeniach osobistych na rzecz obrony w czasie pokoju.

Art. 37. 1. Za udzielenie pomocy, o której mowa w art. 36 ust. 1, osobom

niebędącym żołnierzami Żandarmerii Wojskowej Komendant Główny Żandarmerii

Wojskowej może przyznać wynagrodzenie wypłacane z funduszu operacyjnego

Żandarmerii Wojskowej.

2. Zadania Żandarmerii Wojskowej, których koszty ze względu na wyłączenie

kosztów według zadań jawności postępowania nie mogą być pokrywane na zasadach

określonych w przepisach o finansach publicznych, a finansowanie wykonania

czynności operacyjno-rozpoznawczych w szczególności realizowanie kosztów

związanych z wykonywaniem czynności operacyjno-rozpoznawczych, są

finansowane z funduszu operacyjnego.

3. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze zarządzenia, przeznaczenie

funduszu operacyjnego Żandarmerii Wojskowej oraz sposób tworzenia

i dysponowania nim, w szczególności sposób prowadzenia i kontrolowania

gospodarki finansowej funduszem operacyjnym i właściwość organów wojskowych

w tych sprawach, szczegółowe cele, na które mogą być przeznaczone środki funduszu,

sposób dokumentowania wydatków z funduszu i zatwierdzania dowodów księgowych

oraz sposób ewidencjonowania środków funduszu i przechowywania jego

dokumentacji.

Art. 38. 1. Udzielanie informacji o osobie, uzyskanych w czasie wykonywania

czynności operacyjno-rozpoznawczych oraz w trybie, o którym mowa w art. 37 ust. 1,

jest dozwolone wyłącznie na żądanie sądu lub prokuratora, a wykorzystanie tych

informacji może nastąpić tylko w celu ścigania karnego.

2016-09-12

2. Zakaz, o którym mowa w ust. 1, nie ma zastosowania, jeżeli ustawa zezwala

na udzielenie takich informacji określonemu organowi albo obowiązek taki wynika

z umowy międzynarodowej, a także w przypadkach gdy zatajenie takiej informacji

prowadziłoby do zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego.

Art. 39. Ujawnienie danych o osobie, co do której zachodzi uzasadnione

podejrzenie, że popełniła przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego w związku

z wykonywaniem przez tę osobę czynności operacyjno-rozpoznawczych, może

nastąpić tylko na żądanie prokuratora lub sądu. W takim przypadku Minister Obrony

Narodowej przedstawia żądane wyjaśnienia i materiały Pierwszemu Prezesowi Sądu

Najwyższego. Jeżeli Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego stwierdzi, że uwzględnienie

żądania prokuratora lub sądu jest konieczne do zapewnienia prawidłowości

postępowania karnego, Minister Obrony Narodowej jest obowiązany zwolnić od

obowiązku zachowania w tajemnicy informacji niejawnych o klauzuli tajności „tajne”

lub „ściśle tajne” żołnierza Żandarmerii Wojskowej i udostępnić żądane wyjaśnienia

i materiały zawierające informacje niejawne o klauzuli tajności „tajne” lub „ściśle

tajne”.

Art. 40. 1. Żandarmeria Wojskowa, wykonując czynności operacyjno-

-rozpoznawcze, zapewnia ochronę środków, form i metod ich wykonywania,

zgromadzonych informacji oraz własnych obiektów i danych identyfikacyjnych

pozwalających na ustalenie tożsamości żołnierzy Żandarmerii Wojskowej.

2. Wykonując czynności operacyjno-rozpoznawcze, żołnierze Żandarmerii

Wojskowej mogą posługiwać się dokumentami, które uniemożliwiają ustalenie

danych pozwalających na identyfikację oraz środków, którymi posługują się,

wykonując te czynności.

3. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze zarządzenia, szczegółowe

zasady i tryb wydawania oraz posługiwania się i przechowywania dokumentów,

o których mowa w ust. 2, z uwzględnieniem przepisów dotyczących odpowiednich

dokumentów oraz przepisów o ochronie informacji niejawnych.

Art. 40a. Żandarmeria Wojskowa może, w zakresie koniecznym do

wykonywania jej zadań ustawowych, korzystać z informacji kryminalnej

zgromadzonej w Krajowym Centrum Informacji Kryminalnych.

2016-09-12

Art. 41. Żołnierze Żandarmerii Wojskowej w czasie wykonywania czynności

służbowych i w związku z nimi korzystają z ochrony prawnej przewidzianej dla

funkcjonariuszy publicznych.

Rozdział 4

Stosowanie środków przymusu bezpośredniego i broni palnej

przez Żandarmerię Wojskową

Art. 42. 1. W przypadkach, o których mowa w art. 11 pkt 1–6 i 8–14 ustawy z

dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej, żołnierze

Żandarmerii Wojskowej mogą użyć środków przymusu bezpośredniego, o których

mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1–5, 7–9, 11, pkt 12 lit. a, c i d, pkt 13 i 17–20 tej ustawy,

lub wykorzystać te środki.

2. W przypadkach, o których mowa w art. 45 pkt 1 lit. a–c i e, pkt 2, 3 i pkt 4

lit. a i b oraz w art. 47 pkt 1–3 i 5–7 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach

przymusu bezpośredniego i broni palnej, żołnierze Żandarmerii Wojskowej mogą

użyć broni palnej lub ją wykorzystać.

3. Użycie i wykorzystanie środków przymusu bezpośredniego i broni palnej oraz

dokumentowanie tego użycia i wykorzystania odbywa się na zasadach określonych w

ustawie z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej.

Art. 43. (uchylony)

Art. 44. 1. Na sposób użycia lub wykorzystania środków przymusu

bezpośredniego lub broni palnej przez żołnierzy Żandarmerii Wojskowej osobie,

wobec której zostały użyte lub wykorzystane te środki lub ta broń, przysługuje

zażalenie do właściwego ze względu na miejsce zdarzenia prokuratora do spraw

wojskowych prokuratury rejonowej, w terminie 7 dni od dnia zdarzenia.

2. W sprawach, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy

o postępowaniu karnym w sprawach podlegających orzecznictwu sądów wojskowych

dotyczące postępowania odwoławczego.

Rozdział 5

Wojskowe organy porządkowe

Art. 45. 1. Wojskowymi organami porządkowymi są:

1) wchodzący w skład służby garnizonowej:

2016-09-12

a) oficer inspekcyjny garnizonu i jego pomocnik,

b) komendant i profos wojskowego aresztu dyscyplinarnego oraz izby

zatrzymań,

c) dowódca i żołnierze warty garnizonowej,

d) dowódca i żołnierze pododdziału alarmowego garnizonu;

2) wchodzący w skład służby wewnętrznej jednostki wojskowej:

a) oficer dyżurny jednostki wojskowej i jego pomocnik,

b) komendant i profos izby zatrzymań jednostki wojskowej,

c) dowódca i żołnierze warty wewnętrznej jednostki wojskowej,

d) dowódca i żołnierze pododdziału alarmowego jednostki wojskowej,

e) dyżurny parku sprzętu technicznego.

2. Wojskowymi organami porządkowymi są również dowódcy i żołnierze

patroli, konwojów i asyst wyznaczonych przez dowódców (komendantów)

garnizonów lub dowódców jednostek wojskowych, a także dowódcy i żołnierze

pododdziałów regulacji ruchu jednostek wojskowych.

Art. 46. 1. Zadaniami wojskowych organów porządkowych wchodzących

w skład służby garnizonowej są:

1) utrzymanie dyscypliny wojskowej;

2) ochrona porządku publicznego;

3) zapewnienie przestrzegania przepisów porządkowych obowiązujących

w miejscach publicznych;

4) ochrona i obrona obiektów wojskowych;

5) wykonywanie czynności przewidzianych dla wojskowych organów

porządkowych w przepisach o postępowaniu karnym, karnym skarbowym,

karnym wykonawczym i cywilnym oraz w przepisach o dyscyplinie wojskowej,

a także o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

2. Wojskowe organy porządkowe wchodzące w skład służby garnizonowej

wykonują zadania, o których mowa w ust. 1, w stosunku do osób określonych w art.

3 ust. 2 pkt 1 i 3–6.

3. Wojskowe organy porządkowe wchodzące w skład służby garnizonowej

wykonują zadania, o których mowa w ust. 1, do czasu przybycia Żandarmerii

Wojskowej lub innego właściwego organu również w stosunku do osób określonych

w art. 3 ust. 2 pkt 7.

2016-09-12

4. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe

czynności wojskowych organów porządkowych wchodzących w skład służby

garnizonowej, w granicach zadań wymienionych w ust. 1.

Art. 47. Wojskowe organy porządkowe wchodzące w skład służby

garnizonowej wykonują zadania, o których mowa w art. 46 ust. 1, na terenie

garnizonu, w którym jest wyznaczona ta służba, z wyjątkiem terenów jednostek

wojskowych rozmieszczonych w tym garnizonie, w których jest wyznaczona służba

wewnętrzna.

Art. 48. 1. Zadaniami wojskowych organów porządkowych wchodzących

w skład służby wewnętrznej jednostki wojskowej są:

1) utrzymanie porządku i dyscypliny wojskowej;

2) zapewnienie przestrzegania wojskowych przepisów porządkowych;

3) ochrona i obrona obiektów jednostki wojskowej;

4) wykonywanie czynności przewidzianych dla wojskowych organów

porządkowych w przepisach o postępowaniu karnym, karnym skarbowym,

karnym wykonawczym i cywilnym oraz w przepisach o postępowaniu

egzekucyjnym w administracji.

2. Wojskowe organy porządkowe wchodzące w skład służby wewnętrznej

jednostki wojskowej wykonują zadania, o których mowa w ust. 1, w stosunku do osób

określonych w art. 3 ust. 2 pkt 1 i 3–6.

3. Wojskowe organy porządkowe wchodzące w skład służby wewnętrznej

jednostki wojskowej wykonują zadania, o których mowa w ust. 1, do czasu przybycia

Żandarmerii Wojskowej lub innego właściwego organu również w stosunku do osób

określonych w art. 3 ust. 2 pkt 7.

4. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe

czynności wojskowych organów porządkowych wchodzących w skład służby

wewnętrznej jednostki wojskowej, w granicach zadań wymienionych w ust. 1.

Art. 49. Wojskowe organy porządkowe wchodzące w skład służby wewnętrznej

jednostki wojskowej wykonują zadania, o których mowa w art. 48 ust. 1, na terenie

jednostki wojskowej, w której jest wyznaczona ta służba.

2016-09-12

Art. 50. 1. Skład warty garnizonowej i pododdziału alarmowego garnizonu oraz

patrolu, konwoju i asysty służby garnizonowej, a także ich uzbrojenie i wyposażenie

określa dowódca (komendant) garnizonu.

2. Skład warty wewnętrznej i pododdziału alarmowego jednostki wojskowej oraz

patrolu, konwoju i asysty służby wewnętrznej jednostki wojskowej, a także ich

uzbrojenie i wyposażenie określa dowódca jednostki wojskowej.

Art. 51. 1. Żołnierzom wojskowych organów porządkowych wchodzących w

skład służby garnizonowej i służby wewnętrznej jednostki wojskowej w związku z

wykonywaniem czynności służbowych przysługują uprawnienia określone w art. 17

ust. 1 pkt 1, 2, 4–6, 8, 10 i 11.

2. W przypadkach, o których mowa w art. 11 pkt 1–6 i 8–14 ustawy z dnia 24

maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej, żołnierze

wojskowych organów porządkowych wchodzących w skład służby garnizonowej i

służby wewnętrznej jednostki wojskowej w związku z wykonywaniem czynności

służbowych mogą użyć środków przymusu bezpośredniego, o których mowa w art. 12

ust. 1 pkt 1–5, 7–9, 11, pkt 12 lit. a, c i d, pkt 13, 17, 19 i 20 tej ustawy, lub wykorzystać

te środki.

3. W przypadkach, o których mowa w art. 45 pkt 1 lit. a–c i e, pkt 2, 3, pkt 4 lit.

a i b oraz w art. 47 pkt 1–3, 5 i 6 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu

bezpośredniego i broni palnej, żołnierze wojskowych organów porządkowych

wchodzących w skład służby garnizonowej i służby wewnętrznej jednostki wojskowej

w związku z wykonywaniem czynności służbowych mogą użyć broni palnej lub ją

wykorzystać.

4. Użycie i wykorzystanie środków przymusu bezpośredniego i broni palnej oraz

dokumentowanie tego użycia i wykorzystania odbywa się na zasadach określonych w

ustawie z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej.

Art. 52. 1. Na sposób przeprowadzenia czynności, o których mowa w art. 17

ust. 1 pkt 1, 2 i 10, przez żołnierzy wojskowych organów porządkowych oraz na

sposób użycia lub wykorzystania przez nich środków przymusu bezpośredniego lub

broni palnej osobie, wobec której zostały wykonane te czynności lub użyto lub

wykorzystano środki przymusu bezpośredniego lub broń palną, przysługuje zażalenie

2016-09-12

do właściwego ze względu na miejsce dokonania czynności prokuratora do spraw

wojskowych prokuratury rejonowej, w terminie 7 dni od dnia jej dokonania.

2. W sprawach, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy

o postępowaniu karnym w sprawach podlegających orzecznictwu sądów wojskowych

dotyczące postępowania odwoławczego.

Art. 53. 1. Zadania wojskowych organów porządkowych, o których mowa w art.

45 ust. 2, oraz osoby, wobec których wykonują one te zadania, określają odrębne

przepisy.

2. Do żołnierzy wojskowych organów porządkowych, o których mowa w art.

45 ust. 2, stosuje się odpowiednio przepisy art. 51.

Rozdział 6

Zmiany w przepisach obowiązujących

Art. 54–68. (pominięte)

Rozdział 7

Przepisy przejściowe i końcowe

Art. 69. (pominięty)

Art. 70. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2002 r.

2016-09-12