Ustawy w postaci jednolitej
Wyszukiwarka ustaw
W przeglądarce naciśnij Ctrl+F, by wyszukać w ustawie.
2017 Pozycja 149
©Telksinoe s. 1/86
Opracowano na podstawie: t.j.
Dz. U. z 2017 r.
poz. 149, 60.
U S T A W A
z dnia 25 sierpnia 2006 r.
o bezpieczeństwie żywności i żywienia 1)
DZIAŁ I
Przepisy ogólne i objaśnienia określeń ustawowych
Art. 1. 1. Ustawa określa wymagania i procedury niezbędne dla zapewnienia
bezpieczeństwa żywności i żywienia zgodnie z przepisami rozporządzenia (WE)
1)
Ustawa wykonuje w zakresie swojej regulacji następujące rozporządzenia Wspólnoty
Europejskiej:
1) rozporządzenie Rady (EURATOM) nr 3954/87 z dnia 22 grudnia 1987 r. ustanawiające
maksymalne dozwolone poziomy skażenia radioaktywnego środków spożywczych oraz pasz
po wypadku jądrowym lub w każdym innym przypadku pogotowia radiologicznego (Dz.
Urz. WE L 371 z 30.12.1987, str. 11, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne,
rozdz. 15, t. 1, str. 333);
2) rozporządzenie Komisji (EURATOM) nr 944/89 z dnia 12 kwietnia 1989 r. ustanawiające
maksymalne dozwolone poziomy skażenia radioaktywnego w środkach spożywczych
o mniejszym znaczeniu w następstwie wypadku jądrowego lub w każdym innym przypadku
pogotowia radiologicznego (Dz. Urz. WE L 101 z 13.04.1989, str. 17; Dz. Urz. UE Polskie
wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 1, str. 347);
3) rozporządzenie Rady (EWG) nr 315/93 z dnia 8 lutego 1993 r. ustanawiające procedury
Wspólnoty w odniesieniu do substancji skażających w żywności (Dz. Urz. WE L 37
z 13.02.1993, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 2, str.
204);
4) rozporządzenie (WE) nr 2232/96 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 października
1996 r. ustanawiające wspólnotową procedurę dla substancji aromatycznych używanych lub
przeznaczonych do użycia w lub na środkach spożywczych (Dz. Urz. WE L 299
z 23.11.1996, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 18,
str. 42);
5) rozporządzenie (WE) nr 258/97 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 stycznia 1997 r.
dotyczące nowej żywności i nowych składników żywności (Dz. Urz. WE L 43 z 14.02.1997,
str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 18, str. 244);
6) rozporządzenie Komisji (WE) nr 1565/2000 z dnia 18 lipca 2000 r. ustanawiające środki
konieczne do przyjęcia programu oceny w zastosowaniu rozporządzenia (WE) nr 2232/96
Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz. Urz. WE L 180 z 19.07.2000, str. 8; Dz. Urz. UE
Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 25, str. 415);
7) rozporządzenie (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia
2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące
Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie
bezpieczeństwa żywności (Dz. Urz. WE L 31 z 01.02.2002, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE
Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 6, str. 463);
8) rozporządzenie (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 września
2003 r. w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (Dz. Urz. UE L 268
z 18.10.2003, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 32,
str. 432);
9) rozporządzenie (WE) nr 1830/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 września
2003 r. dotyczące możliwości śledzenia i etykietowania organizmów zmodyfikowanych
2017-06-06
©Telksinoe s. 2/86
genetycznie oraz możliwości śledzenia żywności i produktów paszowych
wyprodukowanych z organizmów zmodyfikowanych genetycznie i zmieniające dyrektywę
2001/18/WE (Dz. Urz. UE L 268 z 18.10.2003, str. 24, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie
wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 32, str. 455);
10) rozporządzenie (WE) nr 1946/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 lipca 2003 r.
w sprawie transgranicznego przemieszczania organizmów genetycznie zmodyfikowanych
(Dz. Urz. UE L 287 z 05.11.2003, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15,
t. 7, str. 650);
11) rozporządzenie (WE) nr 2065/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 10 listopada
2003 r. w sprawie środków aromatyzujących dymu wędzarniczego używanych lub
przeznaczonych do użycia w środkach spożywczych lub na ich powierzchni (Dz. Urz. UE L
309 z 26.11.2003, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 32, str. 661);
12) (uchylony)
13) rozporządzenie (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia
2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz. Urz. UE L 139 z 30.04.2004, str. 1,
z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 34, str. 319);
14) rozporządzenie (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia
2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności
z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt
i dobrostanu zwierząt (Dz. Urz. UE L 165 z 30.04.2004, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE
Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 45, str. 200);
15) rozporządzenie (WE) nr 1935/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 października
2004 r. w sprawie materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością oraz
uchylające dyrektywy 80/590/EWG i 89/109/EWG (Dz. Urz. UE L 338 z 13.11.2004, str. 4);
16) rozporządzenie (WE) nr 396/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 lutego 2005 r.
w sprawie najwyższych dopuszczalnych poziomów pozostałości pestycydów w żywności
i paszy pochodzenia roślinnego i zwierzęcego oraz na ich powierzchni, zmieniające
dyrektywę Rady 91/414/EWG (Dz. Urz. UE L 70 z 16.03.2005, str. 1, z późn. zm.);
17) rozporządzenie Komisji (WE) nr 1895/2005 z dnia 18 listopada 2005 r. w sprawie
ograniczenia wykorzystania niektórych pochodnych epoksydowych w materiałach
i wyrobach przeznaczonych do kontaktu z żywnością (Dz. Urz. UE L 302 z 19.11.2005, str.
28);
18) rozporządzenie Komisji (WE) nr 2073/2005 z dnia 15 listopada 2005 r. w sprawie kryteriów
mikrobiologicznych dotyczących środków spożywczych (Dz. Urz. UE L 338 z 22.12.2005,
str. 1, z późn. zm.);
19) rozporządzenie Komisji (WE) nr 2074/2005 z dnia 5 grudnia 2005 r. ustanawiające środki
wykonawcze w odniesieniu do niektórych produktów objętych rozporządzeniem (WE)
nr 853/2004 i do organizacji urzędowych kontroli na mocy rozporządzeń (WE) nr 854/2004
oraz (WE) nr 882/2004, ustanawiające odstępstwa od rozporządzenia (WE) nr 852/2004
i zmieniające rozporządzenia (WE) nr 853/2004 oraz (WE) nr 854/2004 (Dz. Urz. UE L 338
z 22.12.2005, str. 27);
20) rozporządzenie Komisji (WE) nr 401/2006 z dnia 23 lutego 2006 r. ustanawiające metody
pobierania próbek i analizy do celów urzędowej kontroli poziomów mikotoksyn w środkach
spożywczych (Dz. Urz. UE L 70 z 09.03.2006, str. 12);
21) rozporządzenie Rady (WE) nr 509/2006 z dnia 20 marca 2006 r. w sprawie produktów
rolnych i środków spożywczych będących gwarantowanymi tradycyjnymi specjalnościami
(Dz. Urz. UE L 93 z 31.03.2006, str. 1);
22) rozporządzenie Rady (WE) nr 510/2006 z dnia 20 marca 2006 r. w sprawie ochrony
oznaczeń geograficznych i nazw pochodzenia produktów rolnych i środków spożywczych
(Dz. Urz. UE L 93 z 31.03.2006, str. 12, z późn. zm.);
23) rozporządzenie Komisji (WE) nr 627/2006 z dnia 21 kwietnia 2006 r. w sprawie wykonania
rozporządzenia (WE) nr 2065/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do
kryteriów jakościowych dla uznanych metod analitycznych w zakresie pobierania próbek,
identyfikacji i charakterystyki początkowych produktów wędzarniczych (Dz. Urz. UE L 109
z 22.04.2006, str. 3);
2017-06-06
©Telksinoe s. 3/86
24) rozporządzenie Komisji (WE) nr 1881/2006 z dnia 19 grudnia 2006 r. ustalające najwyższe
dopuszczalne poziomy niektórych zanieczyszczeń w środkach spożywczych (Dz. Urz. UE L
364 z 20.12.2006, str. 5, z późn. zm.);
25) rozporządzenie Komisji (WE) nr 1882/2006 z dnia 19 grudnia 2006 r. ustanawiające metody
pobierania próbek i analizy do celów urzędowej kontroli poziomu azotanów w niektórych
środkach spożywczych (Dz. Urz. UE L 364 z 20.12.2006, str. 25);
26) rozporządzenie Komisji (WE) nr 1883/2006 z dnia 19 grudnia 2006 r. ustanawiające metody
pobierania próbek i metody analizy do celów urzędowej kontroli dioksyn
i dioksynopodobnych polichlorowanych bifenyli (PCB) w środkach spożywczych (Dz. Urz.
UE L 364 z 20.12.2006, str. 32);
27) rozporządzenie (WE) nr 1924/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia
2006 r. w sprawie oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych dotyczących żywności (Dz.
Urz. UE L 404 z 30.12.2006, str. 9, z późn. zm.);
28) rozporządzenie (WE) nr 1925/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia
2006 r. w sprawie dodawania do żywności witamin i składników mineralnych oraz
niektórych innych substancji (Dz. Urz. UE L 404 z 30.12.2006, str. 26, z późn. zm.);
29) rozporządzenie Komisji (WE) nr 1981/2006 z dnia 22 grudnia 2006 r. ustalające
szczegółowe zasady wykonania przepisów art. 32 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003
Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do wspólnotowego laboratorium
referencyjnego dla organizmów zmodyfikowanych genetycznie (Dz. Urz. UE L 368
z 23.12.2006, str. 99);
30) rozporządzenie Komisji (WE) nr 2023/2006 z dnia 22 grudnia 2006 r. w sprawie dobrej
praktyki produkcyjnej w odniesieniu do materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu
z żywnością (Dz. Urz. UE L 384 z 29.12.2006, str. 75, z późn. zm.);
31) rozporządzenie Komisji (WE) nr 333/2007 z dnia 28 marca 2007 r. ustanawiające metody
pobierania próbek i metody analiz do celów urzędowej kontroli poziomów ołowiu, kadmu,
rtęci, cyny nieorganicznej, 3-MCPD i benzo[a]pirenu w środkach spożywczych (Dz. Urz.
UE L 88 z 29.03.2007, str. 29);
32) rozporządzenie Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji
ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylające rozporządzenie (EWG)
nr 2092/91 (Dz. Urz. UE L 189 z 20.07.2007, str. 1, z późn. zm.);
33) rozporządzenie Komisji (WE) nr 884/2007 z dnia 26 lipca 2007 r. w sprawie środków
nadzwyczajnych zawieszających stosowanie E 128 czerwień 2G jako barwnika żywności
(Dz. Urz. UE L 195 z 27.07.2007, str. 8);
34) rozporządzenie Komisji (WE) nr 282/2008 z dnia 27 marca 2008 r. w sprawie materiałów
i wyrobów z tworzyw sztucznych pochodzących z recyklingu przeznaczonych do kontaktu
z żywnością oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 2023/2006 (Dz. Urz. UE L 86
z 28.03.2008, str. 9);
35) rozporządzenie Komisji (WE) nr 353/2008 z dnia 18 kwietnia 2008 r. ustanawiające
przepisy wykonawcze w odniesieniu do wniosków o wydanie zezwolenia na stosowanie
oświadczeń zdrowotnych zgodnie z art. 15 rozporządzenia (WE) nr 1924/2006 Parlamentu
Europejskiego i Rady (Dz. Urz. UE L 109 z 19.04.2008, str. 11);
36) rozporządzenie Rady (WE) nr 733/2008 z dnia 15 lipca 2008 r. w sprawie warunków
regulujących przywóz produktów rolnych pochodzących z krajów trzecich w następstwie
wypadku w elektrowni jądrowej w Czarnobylu (Dz. Urz. UE L 201 z 30.06.2008, str. 1);
37) rozporządzenie Komisji (WE) nr 889/2008 z dnia 5 września 2008 r. ustanawiające
szczegółowe zasady wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 w sprawie produkcji
ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych w odniesieniu do produkcji
ekologicznej, znakowania i kontroli (Dz. Urz. UE L 250 z 18.09.2008, str. 1);
38) rozporządzenie Komisji (WE) nr 1235/2008 z dnia 8 grudnia 2008 r. ustanawiające
szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 w odniesieniu do
ustaleń dotyczących przywozu produktów ekologicznych z krajów trzecich (Dz. Urz. UE L
334 z 12.12.2008, str. 25);
39) rozporządzenie Komisji (WE) nr 1243/2008 z dnia 12 grudnia 2008 r. zmieniające załączniki
III i VI do dyrektywy 2006/141/WE w odniesieniu do wymogów dotyczących składu
niektórych preparatów do początkowego żywienia niemowląt (Dz. Urz. UE L 335
z 13.12.2008, str. 25);
2017-06-06
©Telksinoes. 4/86
40) rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1331/2008 z dnia 16 grudnia
2008 r. ustanawiające jednolitą procedurę wydawania zezwoleń na stosowanie dodatków do
żywności, enzymów spożywczych i środków aromatyzujących (Dz. Urz. UE L 354
z 31.12.2008, str. 1);
41) rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1332/2008 z dnia 16 grudnia
2008 r. w sprawie enzymów spożywczych, zmieniające dyrektywę Rady 83/417/EWG,
rozporządzenie Rady (WE) nr 1493/1999, dyrektywę 2000/13/WE, dyrektywę Rady
2001/112/WE oraz rozporządzenie (WE) nr 258/97 (Dz. Urz. UE L 354 z 31.12.2008, str. 7);
42) rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1333/2008 z dnia 16 grudnia 2008 r.
w sprawie dodatków do żywności (Dz. Urz. UE L 354 z 31.12.2008, str. 16);
43) rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1334/2008 z dnia 16 grudnia
2008 r. w sprawie środków aromatyzujących i niektórych składników żywności
o właściwościach aromatyzujących do użycia w oraz na środkach spożywczych oraz
zmieniające rozporządzenie Rady (EWG) nr 1601/91, rozporządzenia (WE) nr 2232/96 oraz
(WE) nr 110/2008 oraz dyrektywę 2000/13/WE (Dz. Urz. UE L 354 z 31.12.2008, str. 34);
44) rozporządzenie Komisji (WE) nr 41/2009 z dnia 20 stycznia 2009 r. dotyczące składu
i etykietowania środków spożywczych odpowiednich dla osób nietolerujących glutenu (Dz.
Urz. UE L 16 z 21.01.2009, str. 3);
45) rozporządzenie Komisji (WE) nr 124/2009 z dnia 10 lutego 2009 r. ustalające maksymalne
zawartości w żywności kokcydiostatyków i histomonostatyków pochodzących
z nieuniknionego zanieczyszczenia krzyżowego tymi substancjami pasz, dla których nie są
one przeznaczone (Dz. Urz. UE L 40 z 11.02.2009, str. 7);
46) rozporządzenie Komisji (WE) nr 450/2009 z dnia 29 maja 2009 r. w sprawie aktywnych
i inteligentnych materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością (Dz. Urz.
UE L 135 z 30.05.2009, str. 3);
47) rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 470/2009 z dnia 6 maja 2009 r.
ustanawiające wspólnotowe procedury określania maksymalnych limitów pozostałości
substancji farmakologicznie czynnych w środkach spożywczych pochodzenia zwierzęcego
oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 2377/90 oraz zmieniające dyrektywę
2001/82/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie (WE) nr 726/2004
Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz. Urz. UE L 152 z 16.06.2009, str. 11);
48) rozporządzenie Komisji (WE) nr 669/2009 z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie wykonania
rozporządzenia (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie
zwiększonego poziomu kontroli urzędowych przywozu niektórych rodzajów pasz i żywności
niepochodzących od zwierząt i zmieniające decyzję 2006/504/WE (Dz. Urz. UE L 194
z 25.07.2009, str. 11);
49) rozporządzenie Komisji (WE) nr 901/2009 z dnia 28 września 2009 r. dotyczące
wieloletniego skoordynowanego wspólnotowego programu kontroli na lata 2010, 2011
i 2012, mającego na celu zapewnienie zgodności z najwyższymi dopuszczalnymi poziomami
pozostałości pestycydów w żywności pochodzenia roślinnego i zwierzęcego oraz na jej
powierzchni, oraz ocenę narażenia na nie konsumenta (Dz. Urz. UE L 256 z 29.09.2009, str.
14);
50) rozporządzenie Komisji (WE) nr 953/2009 z dnia 13 października 2009 r. w sprawie
substancji, które mogą być dodawane w szczególnych celach odżywczych do środków
spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego (Dz. Urz. UE L 269 z 14.10.2009,
str. 9);
51) rozporządzenie Komisji (WE) nr 975/2009 z dnia 19 października 2009 r. zmieniające
dyrektywę 2002/72/WE w sprawie materiałów i wyrobów z tworzyw sztucznych
przeznaczonych do kontaktu ze środkami spożywczymi (Dz. Urz. UE L 274 z 20.10.2009,
str. 3);
52) rozporządzenie Komisji (WE) nr 983/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie
udzielania i odmowy udzielenia zezwoleń na oświadczenia zdrowotne dotyczące żywności
i odnoszące się do zmniejszenia ryzyka choroby oraz do rozwoju i zdrowia dzieci (Dz. Urz.
UE L 277 z 22.10.2009, str. 3);
53) rozporządzenie Komisji (WE) nr 984/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie
odmowy udzielenia zezwoleń na niektóre oświadczenia zdrowotne dotyczące żywności inne
2017-06-06
©Telksinoe s. 5/86
niż dotyczące zmniejszenia ryzyka choroby oraz rozwoju i zdrowia dzieci (Dz. Urz. UE L
277 z 22.10.2009, str. 13);
54) rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 października
2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany
rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006
oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy
Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw
Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz. Urz.
UE L 304 z 22.11.2011, str. 18, z późn. zm.);
55) rozporządzenie Komisji (UE) nr 579/2014 z dnia 28 maja 2014 r. przyznające odstępstwo
od niektórych przepisów załącznika II do rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu
Europejskiego i Rady w odniesieniu do transportu morskiego płynnych olejów i tłuszczów
(Dz. Urz. UE L 160 z 29.05.2014, str. 14 oraz Dz. Urz. UE L 45 z 20.02.2016, str. 1).
Niniejsza ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji transpozycji następujących dyrektyw
Wspólnot Europejskich:
1) dyrektywy Rady 78/142/EWG z dnia 30 stycznia 1978 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw
Państw Członkowskich odnoszących się do materiałów i wyrobów zawierających monomer
chlorku winylu przeznaczonych do kontaktu ze środkami spożywczymi (Dz. Urz. WE L 44
z 15.02.1978, str. 15; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 5, str. 6);
2) dyrektywy Komisji 80/766/EWG z dnia 8 lipca 1980 r. ustanawiającej wspólnotową metodę
analizy do celów urzędowej kontroli poziomu monomeru chlorku winylu w materiałach
i wyrobach, które przeznaczone są do kontaktu ze środkami spożywczymi (Dz. Urz. WE L
213 z 16.08.1980, str. 42; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 6, str. 45);
3) dyrektywy Komisji 81/432/EWG z dnia 29 kwietnia 1981 r. ustanawiającej wspólnotową
metodę analizy do celów urzędowej kontroli chlorku winylu uwalnianego z materiałów
i wyrobów do środków spożywczych (Dz. Urz. WE L 167 z 24.06.1981, str. 6; Dz. Urz. UE
Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 6, str. 154);
4) pierwszej dyrektywy Komisji 81/712/EWG z dnia 28 lipca 1981 r. ustanawiającej
wspólnotowe metody analiz w celu kontroli spełniania kryteriów czystości przez niektóre
dodatki stosowane w środkach spożywczych (Dz. Urz. WE L 257 z 10.09.1981, str. 1; Dz.
Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 6, str. 176);
5) dyrektywy Rady 82/711/EWG z dnia 18 października 1982 r. ustanawiającej podstawowe
zasady, niezbędne w badaniach migracji składników materiałów i wyrobów z tworzyw
sztucznych przeznaczonych do kontaktu ze środkami spożywczymi (Dz. Urz. WE L 297
z 23.10.1982, str. 26, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 6,
str. 358);
6) dyrektywy Rady 84/500/EWG z dnia 15 października 1984 r. w sprawie zbliżenia
ustawodawstw Państw Członkowskich dotyczących wyrobów ceramicznych
przeznaczonych do kontaktu ze środkami spożywczymi (Dz. Urz. WE L 277 z 20.10.1984,
str. 12, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 7, str. 196);
7) dyrektywy Rady 85/572/EWG z dnia 19 grudnia 1985 r. ustanawiającej wykaz płynów
modelowych do zastosowania w badaniach migracji składników materiałów i wyrobów
z tworzyw sztucznych przeznaczonych do kontaktu ze środkami spożywczymi (Dz. Urz. WE
L 372 z 31.12.1985, str. 14; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 8, str. 75);
8) (uchylony)
9) (uchylony)
10) (uchylony)
11) dyrektywy Rady 89/108/EWG z dnia 21 grudnia 1988 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw
Państw Członkowskich odnoszących się do głęboko mrożonych środków spożywczych
przeznaczonych do spożycia przez ludzi (Dz. Urz. WE L 40 z 11.02.1989, str. 34; Dz. Urz.
UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 9, str. 318);
12) dyrektywy Rady 89/369/EWG z dnia 14 czerwca 1989 r. w sprawie wskazówek lub
oznakowań identyfikacyjnych partii towaru, do której należy dany środek spożywczy (Dz.
Urz. WE L 186 z 30.06.1989, str. 21, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne,
rozdz. 13, t. 10, str. 3);
13) (uchylony)
2017-06-06
©Telksinoe s. 6/86
14) dyrektywy Komisji 92/2/EWG z dnia 13 stycznia 1992 r. ustanawiającej procedurę
pobierania próbek oraz wspólnotową metodę analizy do celów urzędowej kontroli temperatur
głęboko mrożonych środków spożywczych przeznaczonych do spożycia przez ludzi (Dz.
Urz. WE L 34 z 11.02.1992, str. 30; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 11,
str. 75);
15) dyrektywy Rady 92/52/EWG z dnia 18 czerwca 1992 r. w sprawie preparatów dla niemowląt
i receptur przeznaczonych na wywóz do państw trzecich (Dz. Urz. WE L 179 z 01.07.1992,
str. 129; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 11, str. 198);
16) (uchylony);
17) dyrektywy Komisji 93/11/EWG z dnia 15 marca 1993 r. dotyczącej uwalniania
N- nitrozoamin i substancji zdolnych do tworzenia N- nitrozoamin ze smoczków do
karmienia niemowląt i smoczków do uspokajania wykonanych z kauczuku naturalnego lub
elastomerów syntetycznych (Dz. Urz. WE L 93 z 17.04.1993, str. 37; Dz. Urz. UE Polskie
wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 12, str. 35);
18) (uchylony)
19) (uchylony)
20) (uchylony)
21) (uchylony)
22) (uchylony)
23) dyrektywy Komisji 96/8/WE z dnia 26 lutego 1996 r. w sprawie żywności przeznaczonej do
użycia w dietach o obniżonej energetyczności (Dz. Urz. WE L 55 z 06.03.1996, str. 22; Dz.
Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 15, str. 454);
24) dyrektywy Komisji 98/28/WE z dnia 29 kwietnia 1998 r. przyznającej odstępstwo od
niektórych przepisów dyrektywy 93/43/EWG w sprawie higieny środków spożywczych
w odniesieniu do transportu morskiego cukru nierafinowanego luzem (Dz. Urz. WE L 140
z 12.05.1998, str. 10; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 20, str. 281);
25) dyrektywy 1999/2/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 lutego 1999 r. w sprawie
zbliżenia ustawodawstw Państw Członkowskich dotyczących środków spożywczych oraz
składników środków spożywczych poddanych działaniu promieniowania jonizującego (Dz.
Urz. WE L 66 z 13.03.1999, str. 16; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 23,
str. 236);
26) dyrektywy 1999/3/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 lutego 1999 r. w sprawie
ustanowienia wspólnotowego wykazu środków spożywczych oraz składników środków
spożywczych poddanych działaniu promieniowania jonizującego (Dz. Urz. WE L 66
z 13.03.1999, str. 24; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 23, str. 244);
27) dyrektywy Komisji 1999/21/WE z dnia 25 marca 1999 r. w sprawie dietetycznych środków
spożywczych specjalnego przeznaczenia medycznego (Dz. Urz. WE L 91 z 07.04.1999, str.
29; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 23, str. 273);
28) (uchylony)
29) dyrektywy Komisji 2001/15/WE z dnia 15 lutego 2001 r. w sprawie substancji, które mogą
być dodawane w szczególnych celach odżywczych do żywności specjalnego przeznaczenia
żywieniowego (Dz. Urz. WE L 52 z 22.02.2001, str. 19, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie
wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 26, str. 188);
30) dyrektywy 2002/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 10 czerwca 2002 r.
w sprawie zbliżenia ustawodawstw Państw Członkowskich odnoszących się do suplementów
żywnościowych (Dz. Urz. WE L 183 z 12.07.2002, str. 51, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie
wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 29, str. 490);
31) dyrektywy Komisji 2002/63/WE z dnia 11 lipca 2002 r. ustanawiającej wspólnotowe metody
pobierania próbek do celów urzędowej kontroli pozostałości pestycydów w produktach
pochodzenia roślinnego i zwierzęcego oraz na ich powierzchni oraz uchylającej dyrektywę
79/700/EWG (Dz. Urz. WE L 187 z 16.07.2002, str. 30; Dz. Urz. UE Polskie wydanie
specjalne, rozdz. 3, t. 36, str. 228);
32) (uchylony)
33) dyrektywy Komisji 2002/72/WE z dnia 6 sierpnia 2002 r. w sprawie materiałów i wyrobów
z tworzyw sztucznych przeznaczonych do kontaktu ze środkami spożywczymi (Dz. Urz. WE
L 220 z 15.08.2002, str. 18, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13,
t. 29, str. 535);
2017-06-06
©Telksinoe s. 7/86
nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r.
ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego
Europejski Urząd do Spraw Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego
procedury w sprawie bezpieczeństwa żywności (Dz. Urz. WE L 31 z 01.02.2002,
str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 6, str. 463), zwanego
dalej „rozporządzeniem nr 178/2002”.
2. Ustawa określa:
34) dyrektywy Komisji 2003/40/WE z dnia 16 maja 2003 r. ustanawiającej wykaz, stężenia
graniczne i wymogi w zakresie etykietowania dla składników naturalnych wód mineralnych
oraz warunki zastosowania powietrza wzbogaconego w ozon do oczyszczania naturalnych
wód mineralnych i wód źródlanych (Dz. Urz. UE L 126 z 22.05.2003, str. 34; Dz. Urz. UE
Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 31, str. 193);
35) dyrektywy Komisji 2006/125/WE z dnia 5 grudnia 2006 r. w sprawie przetworzonej
żywności na bazie zbóż oraz żywności dla niemowląt i małych dzieci (Dz. Urz. UE L 339
z 06.12.2006, str. 16);
36) dyrektywy Komisji 2006/141/WE z dnia 22 grudnia 2006 r. w sprawie preparatów do
początkowego żywienia niemowląt i preparatów do dalszego żywienia niemowląt oraz
zmieniającej dyrektywę 1999/21/WE (Dz. Urz. UE L 401 z 30.12.2006, str. 1);
37) dyrektywy Komisji 2007/42/WE z dnia 29 czerwca 2007 r. w sprawie materiałów i wyrobów
wykonanych z folii z regenerowanej celulozy przeznaczonych do kontaktu ze środkami
spożywczymi (Dz. Urz. UE L 172 z 30.06.2007, str. 71);
38) dyrektywy Komisji 2008/60/WE z dnia 17 czerwca 2008 r. ustanawiającej szczególne
kryteria czystości dotyczące substancji słodzących stosowanych w środkach spożywczych
(Dz. Urz. UE L 158 z 18.06.2008, str. 17);
39) dyrektywy Komisji 2008/84/WE z dnia 27 sierpnia 2008 r. ustanawiającej szczególne
kryteria czystości dla dodatków do środków spożywczych innych niż barwniki i substancje
słodzące (Dz. Urz. UE L 253 z 20.09.2008, str. 1, z późn. zm.);
40) dyrektywy Komisji 2008/128/WE z dnia 22 grudnia 2008 r. ustanawiającej szczególne
kryteria czystości dotyczące barwników stosowanych w środkach spożywczych (Dz. Urz.
UE L 6 z 10.01.2009, str. 20);
41) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/32/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r.
w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych państw członkowskich dotyczących
rozpuszczalników do ekstrakcji stosowanych w produkcji środków spożywczych
i składników żywności (Dz. Urz. UE L 141 z 06.06.2009, str. 3);
42) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/39/WE z dnia 6 maja 2009 r. w sprawie
środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego (Dz. Urz. UE L 124
z 20.05.2009, str. 21);
43) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/54/WE z dnia 18 czerwca 2009 r.
w sprawie wydobywania i wprowadzania do obrotu naturalnych wód mineralnych (Dz. Urz.
UE L 164 z 26.06.2009, str. 45).
W zakresie dotyczącym wykonania rozporządzeń Wspólnoty Europejskiej pkt 55 dodany przez
art. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 14 września 2016 r. o zmianie ustawy o bezpieczeństwie żywności
i żywienia (Dz. U. poz. 1760), która weszła w życie z dniem 10 listopada 2016 r.
W zakresie dotyczącym dyrektyw Wspólnot Europejskich:
1) pkt 16 uchylony przez art. 1 pkt 1 lit. b tiret pierwsze ustawy z dnia 14 września 2016 r. o
zmianie ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. poz. 1760), która weszła w
życie z dniem 10 listopada 2016 r.;
2) pkt 22 uchylony przez art. 1 pkt 1 lit. b tiret drugie ustawy z dnia 14 września 2016 r. o
zmianie ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. poz. 1760), która weszła w
życie z dniem 10 listopada 2016 r.
2017-06-06
©Telksinoe s. 8/86
1) wymagania zdrowotne żywności – w zakresie nieuregulowanym
w rozporządzeniach Unii Europejskiej;
2) wymagania dotyczące przestrzegania zasad higieny:
a) żywności – w zakresie nieuregulowanym w rozporządzeniu (WE)
nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r.
w sprawie higieny środków spożywczych (Dz. Urz. UE L 139
z 30.04.2004, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13,
t. 34, str. 319), zwanym dalej „rozporządzeniem nr 852/2004”,
b) materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością –
w zakresie nieuregulowanym w rozporządzeniu (WE) nr 1935/2004
Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 października 2004 r.
w sprawie materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu
z żywnością oraz uchylającym dyrektywy 80/590/EWG i 89/109/EWG
(Dz. Urz. UE L 338 z 13.11.2004, str. 4), zwanym dalej
„rozporządzeniem nr 1935/2004”;
3) właściwość organów w zakresie przeprowadzania urzędowych kontroli
żywności na zasadach określonych w rozporządzeniu (WE) nr 882/2004
Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie
kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności
z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia
zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz. Urz. UE L 191 z 30.04.2004, str. 1; Dz.
Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 45, str. 200), zwanym dalej
„rozporządzeniem nr 882/2004”;
4) wymagania dotyczące przeprowadzania urzędowych kontroli żywności –
w zakresie nieuregulowanym w rozporządzeniu nr 882/2004.
3. Ustawa reguluje również:
1) zasady sprzedaży, reklamy i promocji środków spożywczych,
2) wymagania w zakresie żywienia dzieci i młodzieży w ramach żywienia
zbiorowego
[– w przedszkolach, innych formach wychowania przedszkolnego, szkołach,
z wyłączeniem szkół dla dorosłych, a także w placówkach systemu oświaty,
o których mowa w art. 2 pkt 3, 5 i 7 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie
2017-06-06
©Telksinoe s. 9/86
oświaty (Dz. U. z 2016 r. poz. 1943, 1954, 1985 i 2169), zwanych dalej
„jednostkami systemu oświaty”.]
<– w przedszkolach, innych formach wychowania przedszkolnego, szkołach, Nowe brzmienie
części wspólnej w
z wyłączeniem szkół dla dorosłych, a także w placówkach systemu oświaty,ust. 3 w art. 1
wejdzie w życie z
o których mowa w art. 2 pkt 3, 7 i 8 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo dn. 1.09.2017 r.
oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 59), zwanych dalej „jednostkami systemu(Dz. U. z 2017 r.
poz. 60).
oświaty”.>
Art. 2. 1. Ustawy nie stosuje się do:
1) środków spożywczych produkowanych, przetwarzanych i przechowywanych
w gospodarstwie domowym na potrzeby własne oraz do własnego spożycia
w tym gospodarstwie;
2) żywności pochodzenia zwierzęcego w zakresie uregulowanym
w rozporządzeniu (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia
29 kwietnia 2004 r. ustanawiającym szczególne przepisy dotyczące higieny
w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego (Dz. Urz. UE L 139
z 30.04.2004, str. 55; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 45,
str. 14), zwanym dalej „rozporządzeniem nr 853/2004”, rozporządzeniu (WE)
nr 854/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r.
ustanawiającym szczególne przepisy dotyczące organizacji urzędowych
kontroli w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierzęcego
przeznaczonych do spożycia przez ludzi (Dz. Urz. UE L 139 z 30.04.2004,
str. 206; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 45, str. 75)
i w ustawie z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego
(Dz. U. z 2014 r. poz. 1577, z 2015 r. poz. 1893 oraz z 2016 r. poz. 1605 i
1961);
3) artykułów rolno-spożywczych w zakresie jakości handlowej tych artykułów
określonej przepisami ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej
artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1604, 1948, 1961 i
2007).
2. Ustawy nie stosuje się do osób zbierających indywidualnie grzyby rosnące
w warunkach naturalnych, objęte wykazem określonym na podstawie art. 44 pkt 1.
2017-06-06
©Telksinoe s. 10/86
Art. 3. 1. Żywnością (środkiem spożywczym) jest każda substancja lub
produkt w rozumieniu art. 2 rozporządzenia nr 178/2002.
2. Produkty niespełniające wymagań prawa żywnościowego nie mogą być
oznakowane i wprowadzane do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
jako żywność.
3. Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1) analiza ryzyka – analizę ryzyka w rozumieniu art. 3 pkt 10 rozporządzenia
nr 178/2002;
2) aromat (środek aromatyzujący) – środek aromatyzujący w rozumieniu art. 3
ust. 2 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE)
nr 1334/2008 z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie środków aromatyzujących
i niektórych składników żywności o właściwościach aromatyzujących do
użycia w oraz na środkach spożywczych oraz zmieniającego rozporządzenie
Rady (EWG) nr 1601/91, rozporządzenia (WE) nr 2232/96 oraz (WE)
nr 110/2008 oraz dyrektywę 2000/13/WE (Dz. Urz. UE L 354 z 31.12.2008,
str. 34), zwanego dalej „rozporządzeniem nr 1334/2008”;
3) (uchylony)
4) (uchylony)
5) bezpieczeństwo żywności – ogół warunków, które muszą być spełniane,
dotyczących w szczególności:
a) stosowanych substancji dodatkowych i aromatów,
b) poziomów substancji zanieczyszczających,
c) pozostałości pestycydów,
d) warunków napromieniania żywności,
e) cech organoleptycznych,
i działań, które muszą być podejmowane na wszystkich etapach produkcji lub
obrotu żywnością
– w celu zapewnienia zdrowia i życia człowieka;
6) cechy organoleptyczne – zespół cech obejmujących smak, zapach, wygląd,
w tym barwę i konsystencję, środków spożywczych, które można wyodrębnić
i ocenić przy pomocy zmysłów człowieka;
7) data minimalnej trwałości – datę w rozumieniu art. 2 ust. 2 lit. r
rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1169/2011 z dnia
2017-06-06
©Telksinoe s. 11/86
25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji
na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady
(WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji
87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji
1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady,
dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji
(WE) nr 608/2004 (Dz. Urz. UE L 304 z 22.11.2011, str. 18, z późn. zm.),
zwanego dalej „rozporządzeniem nr 1169/2011”;
8) dobra praktyka higieniczna (Good Hygienic Practice – GHP) – działania,
które muszą być podjęte, i warunki higieniczne, które muszą być spełniane
i kontrolowane na wszystkich etapach produkcji lub obrotu, aby zapewnić
bezpieczeństwo żywności;
9) dobra praktyka produkcyjna (Good Manufacturing Practice – GMP) –
w odniesieniu do produkcji żywności: działania, które muszą być podjęte,
i warunki, które muszą być spełniane, aby produkcja żywności odbywała się
w sposób zapewniający bezpieczeństwo żywności, zgodnie z jej
przeznaczeniem, a w odniesieniu do produkcji materiałów i wyrobów
przeznaczonych do kontaktu z żywnością – dobra praktyka produkcyjna
w rozumieniu art. 3 lit. a rozporządzenia (WE) nr 2023/2006 z dnia
22 grudnia 2006 r. w sprawie dobrej praktyki produkcyjnej w odniesieniu do
materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością (Dz. Urz.
UE L 384 z 29.12.2006, str. 75), zwanego dalej „rozporządzeniem
nr 2023/2006”;
10) dostawy bezpośrednie – działalność, o której mowa w art. 1 ust. 2 lit. c
rozporządzenia nr 852/2004;
10a) enzym spożywczy – enzym spożywczy w rozumieniu art. 3 ust. 2
lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1332/2008
z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie enzymów spożywczych, zmieniającego
dyrektywę Rady 83/417/EWG, rozporządzenie Rady (WE) nr 1493/1999,
dyrektywę 2000/13/WE, dyrektywę Rady 2001/112/WE oraz rozporządzenie
(WE) nr 258/97 (Dz. Urz. UE L 354 z 31.12.2008, str. 7), zwanego dalej
„rozporządzeniem nr 1332/2008”;
2017-06-06
©Telksinoe s. 12/86
11) informowanie o ryzyku – informowanie o ryzyku w rozumieniu art. 3 pkt 13
rozporządzenia nr 178/2002;
12) materiały i wyroby przeznaczone do kontaktu z żywnością – materiały
i wyroby, do których ma zastosowanie rozporządzenie nr 1935/2004, zgodnie
z art. 1 ust. 2 i 3 tego rozporządzenia;
13) monitoring – monitorowanie w rozumieniu art. 2 pkt 8 rozporządzenia
nr 882/2004;
14) najwyższy dopuszczalny poziom pozostałości pestycydów – najwyższy
dopuszczalny poziom pozostałości (Najwyższy Dopuszczalny Poziom –
NDP) w rozumieniu art. 3 ust. 2 lit. d rozporządzenia (WE) nr 396/2005
Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 lutego 2005 r. w sprawie
najwyższych dopuszczalnych poziomów pozostałości pestycydów
w żywności i paszy pochodzenia roślinnego i zwierzęcego oraz na ich
powierzchni, zmieniającego dyrektywę Rady 91/414/EWG (Dz. Urz. UE L 70
z 16.03.2005, str. 1), zwanego dalej „rozporządzeniem nr 396/2005”;
15) naturalna woda mineralna – wodę podziemną wydobywaną jednym lub
kilkoma otworami naturalnymi lub wierconymi, różniącą się od wody
przeznaczonej do spożycia przez ludzi pierwotną czystością pod względem
chemicznym i mikrobiologicznym oraz charakterystycznym stabilnym
składem mineralnym, a w określonych przypadkach także właściwościami
mającymi znaczenie fizjologiczne, powodującymi korzystne oddziaływanie
na zdrowie ludzi;
16) (uchylony)
17) nowa żywność – żywność i składniki żywności, do których ma zastosowanie
rozporządzenie (WE) nr 258/97 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia
27 stycznia 1997 r. dotyczące nowej żywności i nowych składników
żywności (Dz. Urz. WE L 43 z 14.02.1997, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie
wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 18, str. 244), zwane dalej „rozporządzeniem
nr 258/97”, zgodnie z art. 1 tego rozporządzenia;
18) ocena ryzyka – ocenę ryzyka w rozumieniu art. 3 pkt 11 rozporządzenia
nr 178/2002;
19) opakowany środek spożywczy – żywność opakowaną w rozumieniu art. 2
ust. 2 lit. e rozporządzenia nr 1169/2011;
2017-06-06
©Telksinoe s. 13/86
20) otwór – miejsce czerpania (wydobywania) naturalnej wody mineralnej lub
wody źródlanej z naturalnego źródła lub z odwiertu;
20a) oświadczenie zdrowotne – oświadczenie zdrowotne w rozumieniu art. 2 ust. 2
pkt 5 rozporządzenia (WE) nr 1924/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady
z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie oświadczeń żywieniowych
i zdrowotnych dotyczących żywności (Dz. Urz. UE L 12 z 18.01.2007, str. 3),
zwanego dalej „rozporządzeniem nr 1924/2006”;
21) oświadczenie żywieniowe – oświadczenie żywieniowe w rozumieniu art. 2
ust. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 1924/2006;
21a) podmiot działający na rynku materiałów i wyrobów przeznaczonych do
kontaktu z żywnością – podmiot działający na rynku w rozumieniu art. 2
ust. 2 lit. d rozporządzenia nr 1935/2004;
22) podmiot działający na rynku spożywczym – podmiot w rozumieniu art. 3
pkt 3 rozporządzenia nr 178/2002;
22a) podmiot zajmujący się recyklingiem – podmiot zajmujący się recyklingiem
materiałów i wyrobów z tworzyw sztucznych w rozumieniu art. 2 ust. 2 lit. f
rozporządzenia Komisji (WE) nr 282/2008 z dnia 27 marca 2008 r. w sprawie
materiałów i wyrobów z tworzyw sztucznych pochodzących z recyklingu
przeznaczonych do kontaktu z żywnością oraz zmieniającego rozporządzenie
(WE) nr 2023/2006 (Dz. Urz. UE L 86 z 28.03.2008, str. 9), zwanego dalej
„rozporządzeniem nr 282/2008”;
23) pozostałości pestycydów – pozostałości pestycydów w rozumieniu art. 3
ust. 2 lit. c rozporządzenia nr 396/2005;
24) prawo żywnościowe – prawo żywnościowe w rozumieniu art. 3 pkt 1
rozporządzenia nr 178/2002;
25) (uchylony)
26) preparat do dalszego żywienia niemowląt – środek spożywczy specjalnego
przeznaczenia żywieniowego stanowiący podstawowy płynny składnik
stopniowo różnicującej się diety, stosowany w żywieniu niemowląt od
momentu wprowadzenia odpowiedniego żywienia uzupełniającego;
27) preparat do początkowego żywienia niemowląt – środek spożywczy
specjalnego przeznaczenia żywieniowego stosowany w żywieniu niemowląt
przez pierwsze miesiące życia, pokrywający całkowite zapotrzebowanie
2017-06-06
©Telksinoe s. 14/86
żywieniowe do czasu wprowadzenia odpowiedniego żywienia
uzupełniającego;
28) produkcja pierwotna – produkcję podstawową w rozumieniu art. 3 pkt 17
rozporządzenia nr 178/2002;
29) produkcja środków spożywczych – czynności obejmujące przygotowywanie
surowców do przerobu, ich przechowywanie, poddawanie procesom
technologicznym, pakowanie i znakowanie oraz wszelkie inne czynności
związane z przygotowywaniem do obrotu, a także przechowywanie wyrobów
gotowych do czasu wprowadzenia ich do obrotu;
29a) przetwórca – przetwórcę w rozumieniu art. 2 ust. 2 lit. e rozporządzenia
nr 282/2008;
29b) rolniczy handel detaliczny – handel detaliczny w rozumieniu art. 3 ust. 7
rozporządzenia nr 178/2002, polegający na zbywaniu konsumentowi
finalnemu, o którym mowa w art. 3 ust. 18 rozporządzenia nr 178/2002,
żywności pochodzącej w całości lub części z własnej uprawy, hodowli lub
chowu podmiotu działającego na rynku spożywczym;
30) rozpuszczalnik – substancję przeznaczoną do rozpuszczania środków
spożywczych lub ich składników, łącznie z substancjami
zanieczyszczającymi obecnymi w tych środkach spożywczych lub na ich
powierzchni albo w ich składnikach;
31) rozpuszczalnik ekstrakcyjny – rozpuszczalnik użyty do ekstrakcji w procesie
przetwarzania surowców, środków spożywczych, ich komponentów lub
składników, który jest z nich usunięty, chyba że znajduje się w tych środkach
spożywczych lub składnikach jako pozostałość lub pochodne z powodów
niezamierzonych, lecz technologicznie nieuniknionych;
32) ryzyko – ryzyko w rozumieniu art. 3 pkt 9 rozporządzenia nr 178/2002;
33) składnik odżywczy – składnik odżywczy w rozumieniu art. 2 ust. 2 lit. s
rozporządzenia nr 1169/2011;
34) składnik żywności – składnik w rozumieniu art. 2 ust. 2 lit. f rozporządzenia
nr 1169/2011;
34a) składnik żywności o właściwościach aromatyzujących – składnik żywności
o właściwościach aromatyzujących w rozumieniu art. 3 ust. 2
lit. i rozporządzenia nr 1334/2008;
2017-06-06
©Telksinoes. 15/86
35) (uchylony)
36) substancja dodatkowa – dodatek do żywności w rozumieniu art. 3 ust. 2
lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1333/2008
z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie dodatków do żywności (Dz. Urz. UE L
354 z 31.12.2008, str. 16), zwanego dalej „rozporządzeniem nr 1333/2008”;
37) substancja pomagająca w przetwarzaniu – substancję pomocniczą
w przetwórstwie w rozumieniu art. 3 ust. 2 lit. b rozporządzenia
nr 1333/2008;
38) substancja zanieczyszczająca – substancję zanieczyszczającą w rozumieniu
art. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 315/93 z dnia 8 lutego 1993 r.
ustanawiającego procedury Wspólnoty w odniesieniu do substancji
skażających w żywności (Dz. Urz. WE L 37 z 13.02.1993, str. 1; Dz. Urz. UE
Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 2, str. 204), zwanego dalej
„rozporządzeniem nr 315/93”;
39) suplement diety – środek spożywczy, którego celem jest uzupełnienie
normalnej diety, będący skoncentrowanym źródłem witamin lub składników
mineralnych lub innych substancji wykazujących efekt odżywczy lub inny
fizjologiczny, pojedynczych lub złożonych, wprowadzany do obrotu w formie
umożliwiającej dawkowanie, w postaci: kapsułek, tabletek, drażetek
i w innych podobnych postaciach, saszetek z proszkiem, ampułek z płynem,
butelek z kroplomierzem i w innych podobnych postaciach płynów
i proszków przeznaczonych do spożywania w małych, odmierzonych
ilościach jednostkowych, z wyłączeniem produktów posiadających
właściwości produktu leczniczego w rozumieniu przepisów prawa
farmaceutycznego;
40) surowce – produkty produkcji pierwotnej w rozumieniu art. 2 ust. 1 lit. b
rozporządzenia nr 852/2004;
41) system analizy zagrożeń i krytycznych punktów kontroli (Hazard Analysis
and Critical Control Points), zwany dalej „systemem HACCP” –
postępowanie mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa żywności przez
identyfikację i oszacowanie skali zagrożeń z punktu widzenia wymagań
zdrowotnych żywności oraz ryzyka wystąpienia zagrożeń podczas przebiegu
wszystkich etapów produkcji i obrotu żywnością; system ten ma również na
2017-06-06
©Telksinoes. 16/86
celu określenie metod eliminacji lub ograniczania zagrożeń oraz ustalenie
działań korygujących;
42) system wczesnego ostrzegania o niebezpiecznej żywności i paszach (Rapid
Alert System for Food and Feed), zwany dalej „systemem RASFF” –
postępowanie organów urzędowej kontroli żywności i innych podmiotów
realizujących zadania z zakresu bezpieczeństwa żywności, zgodnie
z zasadami określonymi w art. 50–52 rozporządzenia nr 178/2002;
43) środek spożywczy specjalnego przeznaczenia żywieniowego – środek
spożywczy, który ze względu na specjalny skład lub sposób przygotowania
wyraźnie różni się od środków spożywczych powszechnie spożywanych
i zgodnie z informacją zamieszczoną na opakowaniu jest wprowadzany do
obrotu z przeznaczeniem do zaspokajania szczególnych potrzeb
żywieniowych:
a) osób, których procesy trawienia i metabolizmu są zachwiane lub osób,
które ze względu na specjalny stan fizjologiczny mogą odnieść
szczególne korzyści z kontrolowanego spożycia określonych substancji
zawartych w żywności – taki środek spożywczy może być określany jako
„dietetyczny”,
b) zdrowych niemowląt i małych dzieci w wieku od roku do 3 lat;
44) środek spożywczy szkodliwy dla zdrowia lub życia człowieka – środek
spożywczy, którego spożycie w warunkach normalnych i zgodnie
z przeznaczeniem może spowodować negatywne skutki dla zdrowia lub życia
człowieka, w szczególności, jeżeli:
a) nie spełnia wymagań zdrowotnych określonych w dziale II,
b) zawiera:
– substancje zanieczyszczające lub zanieczyszczenia
mikrobiologiczne w ilościach przekraczających dopuszczalne
poziomy określone w rozporządzeniach Unii Europejskiej2) oraz
inne zanieczyszczenia,
2)
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2073/2005 z dnia 15 listopada 2005 r. w sprawie kryteriów
mikrobiologicznych dotyczących środków spożywczych (Dz. Urz. UE L 338 z 22.12.2005, str.
1, z późn. zm.); rozporządzenie Komisji (WE) nr 1881/2006 z dnia 19 grudnia 2006 r. ustalające
najwyższe dopuszczalne poziomy niektórych zanieczyszczeń w środkach spożywczych (Dz.
Urz. UE L 364 z 20.12.2006, str. 5, z późn. zm.).
2017-06-06
©Telksinoe s. 17/86
– pozostałości skażeń promieniotwórczych w ilościach
przekraczających poziomy określone w rozporządzeniach Unii
Europejskiej3),
– weterynaryjne produkty lecznicze w ilościach przekraczających
dopuszczalne poziomy lub zabronione określone
w rozporządzeniach Unii Europejskiej4),
– inne substancje szkodliwe dla zdrowia lub życia człowieka określone
w przepisach Unii Europejskiej5);
45) środek spożywczy zafałszowany – środek spożywczy, którego skład lub inne
właściwości zostały zmienione, a konsument nie został o tym poinformowany
w sposób określony w przepisach rozporządzenia nr 1169/2011, albo środek
spożywczy, w którym zostały wprowadzone zmiany mające na celu ukrycie
jego rzeczywistego składu lub innych właściwości; środek spożywczy jest
środkiem spożywczym zafałszowanym, w szczególności jeżeli:
a) dodano do niego substancje zmieniające jego skład lub obniżające jego
wartość odżywczą,
b) odjęto składnik lub zmniejszono zawartość jednego lub kilku składników
decydujących o wartości odżywczej lub innej właściwości środka
spożywczego,
3)
Rozporządzenie Rady (EURATOM) nr 3954/87 z dnia 22 grudnia 1987 r. ustanawiające
maksymalne dozwolone poziomy skażenia radioaktywnego środków spożywczych oraz pasz po
wypadku jądrowym lub w każdym innym przypadku pogotowia radiologicznego (Dz. Urz. WE
L 371 z 30.12.1987, str. 11, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 1,
str. 333); rozporządzenie Komisji (EURATOM) nr 944/89 z dnia 12 kwietnia 1989 r.
ustanawiające maksymalne dozwolone poziomy skażenia radioaktywnego w środkach
spożywczych o mniejszym znaczeniu w następstwie wypadku jądrowego lub w każdym innym
przypadku pogotowia radiologicznego (Dz. Urz. WE L 101 z 13.04.1989, str. 17; Dz. Urz. UE
Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 1, str. 347); rozporządzenie Rady (WE) nr 733/2008
z dnia 15 lipca 2008 r. w sprawie warunków regulujących przywóz produktów rolnych
pochodzących z krajów trzecich w następstwie wypadku w elektrowni jądrowej w Czarnobylu
(Dz. Urz. UE L 201 z 30.06.2008, str. 1).
4)
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 470/2009 z dnia 6 maja 2009 r.
ustanawiające wspólnotowe procedury określania maksymalnych limitów pozostałości
substancji farmakologicznie czynnych w środkach spożywczych pochodzenia zwierzęcego oraz
uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 2377/90 oraz zmieniające dyrektywę 2001/82/WE
Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie (WE) nr 726/2004 Parlamentu
Europejskiego i Rady (Dz. Urz. UE L 152 z 16.06.2009, str. 11).
5)
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 124/2009 z dnia 10 lutego 2009 r. ustalające maksymalne
zawartości w żywności kokcydiostatyków i histomonostatyków pochodzących
z nieuniknionego zanieczyszczenia krzyżowego tymi substancjami pasz, dla których nie są one
przeznaczone (Dz. Urz. UE L 40 z 11.02.2009, str. 7).
2017-06-06
©Telksinoe s. 18/86
c) dokonano zabiegów, które ukryły jego rzeczywisty skład lub nadały mu
wygląd środka spożywczego o należytej jakości,
d) niezgodnie z prawdą podano jego nazwę, skład, datę lub miejsce
produkcji, termin przydatności do spożycia lub datę minimalnej
trwałości albo w inny sposób nieprawidłowo go oznakowano
– wpływając przez te działania na bezpieczeństwo środka spożywczego;
46) środek spożywczy zepsuty – środek spożywczy, którego skład lub
właściwości uległy zmianom wskutek nieprawidłowości zaistniałych na
etapie produkcji, obrotu lub pod wpływem działań czynników naturalnych,
takich jak: wilgotność, czas, temperatura lub światło, albo wskutek obecności
drobnoustrojów, a także zanieczyszczeń, powodujących, że nie nadaje się on
do spożycia zgodnie z jego przeznaczeniem w rozumieniu art. 14 ust. 2 lit. b
i ust. 5 rozporządzenia nr 178/2002;
47) termin przydatności do spożycia – termin, o którym mowa w art. 24
rozporządzenia nr 1169/2011;
48) ujęcie wód podziemnych – zespół urządzeń wodnych służących do
wydobywania wody podziemnej i jednocześnie zabezpieczających tę wodę
przed zanieczyszczeniem;
49) urzędowe kontrole żywności – urzędowe kontrole w rozumieniu art. 2 pkt 1
rozporządzenia nr 882/2004 w zakresie odnoszącym się do bezpieczeństwa
żywności;
50) wartość odżywcza – szczególne wartości środka spożywczego ze względu na:
a) energię (wartość kaloryczną), niezależnie od tego, czy środek spożywczy
jej dostarcza i w jakiej ilości, lub
b) składniki odżywcze, niezależnie od tego, czy środek spożywczy je
zawiera, czy nie;
51) woda stołowa – wodę powstałą przez dodanie:
a) naturalnej wody mineralnej lub soli mineralnych zawierających co
najmniej jeden składnik mający znaczenie fizjologiczne, taki jak: sód,
magnez, wapń, chlorki, siarczany, wodorowęglany lub węglany do wody
źródlanej albo
b) wody źródlanej lub soli mineralnych, o których mowa w lit. a, do
naturalnej wody mineralnej;
2017-06-06
©Telksinoe s. 19/86
51a) woda źródlana – wodę podziemną wydobywaną jednym lub kilkoma
otworami naturalnymi lub wierconymi, pierwotnie czystą pod względem
chemicznym i mikrobiologicznym, nieróżniącą się właściwościami i składem
mineralnym od wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi określonej
w przepisach ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu
w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2015 r. poz. 139 i
1893 oraz z 2016 r. poz. 1250);
52) wprowadzanie żywności do obrotu – wprowadzanie na rynek w rozumieniu
art. 3 pkt 8 rozporządzenia nr 178/2002;
53) (uchylony)
54) zakład – przedsiębiorstwo spożywcze w rozumieniu art. 3 pkt 2
rozporządzenia nr 178/2002;
54a) zakład działający na rynku materiałów i wyrobów przeznaczonych do
kontaktu z żywnością – przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 2 ust. 2 lit. c
rozporządzenia nr 1935/2004;
55) zakład żywienia zbiorowego – zakład żywienia zbiorowego w rozumieniu
art. 2 ust. 2 lit. d rozporządzenia nr 1169/2011;
56) zakład żywienia zbiorowego typu zamkniętego – zakład wykonujący
działalność w zakresie zorganizowanego żywienia określonych grup
konsumentów, w szczególności w szpitalach, zakładach opiekuńczo-
-wychowawczych, żłobkach, przedszkolach, szkołach, internatach, zakładach
pracy, z wyłączeniem żywienia w samolotach i innych środkach transportu
oraz wojskowych polowych punktów żywieniowych;
57) zanieczyszczenia – substancje zanieczyszczające, zanieczyszczenia
biologiczne oraz ciała obce, szkodniki lub ich części;
58) zarządzanie ryzykiem – zarządzanie ryzykiem w rozumieniu art. 3 pkt 12
rozporządzenia nr 178/2002;
59) żywność genetycznie zmodyfikowana – genetycznie zmodyfikowaną
żywność w rozumieniu art. 2 pkt 6 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003
Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 września 2003 r. w sprawie
genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy (Dz. Urz. UE L 268
z 18.10.2003, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 32,
str. 432), zwanego dalej „rozporządzeniem nr 1829/2003”;
2017-06-06
©Telksinoe s. 20/86
60) żywność tradycyjna – produkty rolne i środki spożywcze:
a) których nazwy są zarejestrowane zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE)
nr 509/2006 z dnia 20 marca 2006 r. w sprawie produktów rolnych
i środków spożywczych będących gwarantowanymi tradycyjnymi
specjalnościami (Dz. Urz. UE L 93 z 31.03.2006, str. 1) lub
rozporządzeniem Rady (WE) nr 510/2006 z dnia 20 marca 2006 r.
w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych i nazw pochodzenia
produktów rolnych i środków spożywczych (Dz. Urz. UE L 93
z 31.03.2006, str. 12), lub
b) w stosunku do których wnioski o rejestrację zostały wysłane do Komisji
Europejskiej zgodnie z przepisami ustawy z dnia 17 grudnia 2004 r.
o rejestracji i ochronie nazw i oznaczeń produktów rolnych i środków
spożywczych oraz o produktach tradycyjnych (Dz. U. z 2005 r. poz. 68,
z 2008 r. poz. 1056 i 1368 oraz z 2016 r. poz. 1001), lub
c) umieszczone na liście produktów tradycyjnych prowadzonej przez
ministra właściwego do spraw rynków rolnych;
61) żywność przeznaczona bezpośrednio dla konsumenta finalnego – żywność
przeznaczoną bezpośrednio dla konsumentów finalnych w rozumieniu art. 3
pkt 18 rozporządzenia nr 178/2002.
Art. 3a. 1. Ilekroć w ustawie jest mowa o państwie członkowskim Unii
Europejskiej, należy przez to rozumieć również państwo członkowskie
Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – stronę umowy
o Europejskim Obszarze Gospodarczym.
2. Ilekroć w ustawie jest mowa o państwie trzecim, należy przez to rozumieć
państwo inne niż wymienione w ust. 1.
Art. 4. Do postępowania przeprowadzanego przez organy urzędowej kontroli
żywności stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli
przepisy ustawy nie stanowią inaczej.
2017-06-06
©Telksinoe s. 21/86
DZIAŁ II
Wymagania zdrowotne i znakowanie żywności
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 5. (uchylony)
Art. 6. 1. Środki spożywcze niespełniające wymagań określonych
w przepisach niniejszego działu wdrażających dyrektywy Unii Europejskiej
i wymagań rozporządzeń Unii Europejskiej dotyczących bezpieczeństwa żywności
nie mogą być wprowadzane do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Środki spożywcze niespełniające wymagań określonych w przepisach
niniejszego działu niewdrażających dyrektyw Unii Europejskiej nie mogą być
wprowadzane do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
3. Dopuszcza się do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środki
spożywcze niespełniające wymagań, o których mowa w ust. 2, jeżeli zostały:
1) wyprodukowane lub wprowadzone do obrotu w innym państwie
członkowskim Unii Europejskiej, zgodnie z prawem tego państwa, lub
2) wyprodukowane w państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia
o Wolnym Handlu (EFTA), będącym stroną umowy o Europejskim Obszarze
Gospodarczym, albo wyprodukowane lub wprowadzone do obrotu
w Republice Turcji, zgodnie z prawem tych państw, w zakresie, w jakim
korzystają ze swobody przepływu towarów na podstawie umów zawartych ze
Wspólnotą Europejską
– pod warunkiem, że nie stanowią zagrożenia dla zdrowia lub życia człowieka.
4. W przypadku uzasadnionego podejrzenia, że środek spożywczy, o którym
mowa w ust. 3, może zagrażać zdrowiu lub życiu człowieka, właściwy organ
urzędowej kontroli żywności żąda przedstawienia przez podmiot działający na
rynku spożywczym w wyznaczonym terminie informacji potwierdzających
spełnianie równoważnych wymagań zdrowotnych, w tym dokumentów wydanych
przez właściwe władze państwa pochodzenia.
Art. 6a. 1. Środki spożywcze niespełniające wymagań zdrowotnych
określonych w przepisach niniejszego działu i w przepisach Unii Europejskiej
2017-06-06
©Telksinoe s. 22/86
dotyczących bezpieczeństwa żywności nie mogą być stosowane do produkcji
innych środków spożywczych.
2. Środki spożywcze zawierające zanieczyszczenia lub inne substancje
w ilościach szkodliwych dla zdrowia mogą być wykorzystane do produkcji
środków spożywczych oraz wprowadzane do obrotu po obniżeniu tych
zanieczyszczeń lub substancji do dopuszczalnych poziomów lub po ich usunięciu,
pod warunkiem że:
1) uzyskanie dopuszczalnych poziomów nie będzie wynikiem mieszania tych
środków spożywczych ze środkami spożywczymi spełniającymi wymagania
zdrowotne oraz
2) właściwy organ urzędowej kontroli żywności stwierdzi, w drodze decyzji, ich
przydatność do spożycia lub do produkcji innych środków spożywczych.
Art. 7. 1. Jeżeli na podstawie nowych informacji lub po dokonaniu ponownej
oceny dotychczasowych informacji zaistnieją dostateczne podstawy do
stwierdzenia, że środek spożywczy może zagrażać zdrowiu lub życiu człowieka,
pomimo spełniania wymagań zdrowotnych określonych w przepisach niniejszego
działu wdrażających dyrektywy Unii Europejskiej lub w rozporządzeniach Unii
Europejskiej dotyczących bezpieczeństwa żywności, to obrót takim środkiem
spożywczym może być zawieszony lub ograniczony albo mogą zostać ustanowione
szczególne wymagania dla takiego środka spożywczego.
2. Jeżeli istnieją dostateczne podstawy do stwierdzenia, że środek spożywczy
specjalnego przeznaczenia żywieniowego, znajdujący się w obrocie w państwach
członkowskich Unii Europejskiej, dla którego nie określono szczegółowych
wymagań zdrowotnych, nie jest odpowiedni do zaspokajania szczególnych potrzeb
żywieniowych zgodnie z jego przeznaczeniem lub zagraża zdrowiu lub życiu
człowieka, to obrót takim środkiem spożywczym może być zawieszony lub
ograniczony albo mogą zostać ustanowione szczególne wymagania dla takiego
środka spożywczego.
3. Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem
właściwym do spraw rolnictwa może, w drodze rozporządzenia, zawiesić lub
ograniczyć obrót albo ustanowić szczególne wymagania dla środków
spożywczych, o których mowa w ust. 1 lub 2, uwzględniając konieczność
zapewnienia bezpieczeństwa zdrowia lub życia człowieka oraz fakt, że
2017-06-06
©Telksinoe s. 23/86
rozporządzenie obowiązuje do dnia wejścia w życie odpowiednich przepisów Unii
Europejskiej albo do dnia odmowy przyjęcia przez Komisję Europejską lub Radę
Unii Europejskiej takich przepisów.
4. Minister właściwy do spraw zdrowia przekazuje niezwłocznie
rozporządzenie, o którym mowa w ust. 3, wraz z uzasadnieniem, innym państwom
członkowskim Unii Europejskiej i Komisji Europejskiej.
Art. 8. Właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny, w drodze
decyzji, zakazuje wprowadzania do obrotu lub nakazuje wycofanie z obrotu na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jako środka spożywczego specjalnego
przeznaczenia żywieniowego albo suplementu diety, produktu, który nie spełnia
wymagań określonych dla tych środków spożywczych w niniejszym dziale.
Rozdział 2
Substancje dodatkowe i enzymy spożywcze
Art. 9. Wymagania dotyczące substancji dodatkowych do żywności określa
rozporządzenie nr 1333/2008.
Art. 10. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze
rozporządzenia:
1) wykaz substancji dodatkowych (dozwolonych substancji dodatkowych), które
mogą być wprowadzane do obrotu i stosowane w żywności, w tym
w aromatach, zgodnie z ich funkcjami technologicznymi, oraz szczegółowe
warunki ich stosowania, w tym rodzaj środków spożywczych, w których
mogą być stosowane, oraz ich dopuszczalne maksymalne poziomy,
2) specyfikacje i kryteria czystości substancji dodatkowych
– mając na względzie potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa żywności oraz
wymagania w tym zakresie obowiązujące w Unii Europejskiej.
Art. 10a. Wymagania dotyczące enzymów spożywczych określa
rozporządzenie nr 1332/2008.
Art. 11. (uchylony)
2017-06-06
©Telksinoe s. 24/86
Rozdział 3
Aromaty i rozpuszczalniki
Art. 12. Aromaty i rozpuszczalniki używane lub stosowane w produkcji
żywności nie mogą zawierać pierwiastków i substancji chemicznych w ilościach
szkodliwych dla zdrowia człowieka.
Art. 13. Wymagania dotyczące aromatów i składników żywności
o właściwościach aromatyzujących określa rozporządzenie nr 1334/2008.
Art. 14. 1. Stosowanie rozpuszczalników ekstrakcyjnych w produkcji
żywności lub składników żywności powinno być uzasadnione technologicznie i nie
może powodować występowania w żywności lub jej składnikach pozostałości
w ilościach mogących niekorzystnie oddziaływać na zdrowie człowieka.
2. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia:
1) maksymalne dopuszczalne poziomy zawartości w rozpuszczalnikach
ekstrakcyjnych pierwiastków szkodliwych dla zdrowia,
2) wykaz substancji i materiałów dopuszczonych do stosowania jako
rozpuszczalniki ekstrakcyjne, warunki ich stosowania oraz maksymalne
dopuszczalne poziomy pozostałości w żywności lub składnikach żywności,
3) szczegółowe wymagania w zakresie oznakowania rozpuszczalników
ekstrakcyjnych
– mając na względzie potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa żywności oraz
jednolite wymagania w tym zakresie obowiązujące w Unii Europejskiej.
3. Minister właściwy do spraw zdrowia może określić w rozporządzeniu,
o którym mowa w ust. 2:
1) wymagania dotyczące pobierania próbek i metod analitycznych stosowanych
w trakcie urzędowej kontroli żywności do oznaczania parametrów
właściwych dla rozpuszczalników ekstrakcyjnych,
2) specyfikacje i kryteria czystości rozpuszczalników ekstrakcyjnych
– mając na względzie potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa żywności oraz
jednolite wymagania w tym zakresie obowiązujące w Unii Europejskiej, jeżeli są
ustalone.
2017-06-06
©Telksinoe s. 25/86
Rozdział 4
Zanieczyszczenia żywności
Art. 15. 1. Wymagania dotyczące najwyższych dopuszczalnych poziomów
pozostałości pestycydów, które mogą znajdować się w środkach spożywczych lub
na ich powierzchni, określa rozporządzenie nr 396/2005.
2. Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem
właściwym do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia:
1) sposób pobierania próbek żywności na potrzeby urzędowej kontroli żywności
i monitoringu w celu oznaczania poziomów pozostałości pestycydów, w tym
wielkość i liczbę pobieranych próbek,
2) procedury, w tym definicje, stosowane przy pobieraniu próbek,
3) kryteria dla metod analitycznych,
4) sposób podawania i interpretacji wyników analiz,
5) sposób transportu i przechowywania próbek przed przystąpieniem do analizy
– mając na względzie zapewnienie bezpieczeństwa żywności oraz jednolite
wymagania w tym zakresie obowiązujące w Unii Europejskiej.
Art. 16. Środki spożywcze produkowane i wprowadzane do obrotu muszą
spełniać wymagania:
1) mikrobiologiczne określone w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 2073/2005
z dnia 15 listopada 2005 r. w sprawie kryteriów mikrobiologicznych
dotyczących środków spożywczych (Dz. Urz. UE L 338 z 22.12.2005, str. 1,
z późn. zm.);
2) w zakresie najwyższych dopuszczalnych poziomów substancji
zanieczyszczających określonych w rozporządzeniu Komisji (WE)
nr 1881/2006 z dnia 19 grudnia 2006 r. ustalającym najwyższe dopuszczalne
poziomy niektórych zanieczyszczeń w środkach spożywczych (Dz. Urz. UE
L 364 z 20.12.2006, str. 5, z późn. zm.), zwanym dalej „rozporządzeniem
nr 1881/2006”.
Art. 17. 1. Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem
właściwym do spraw rolnictwa może określić, w drodze rozporządzenia,
maksymalne poziomy substancji zanieczyszczających innych niż określone w
rozporządzeniu nr 1881/2006, które mogą się znajdować w środkach spożywczych
2017-06-06
©Telksinoes. 26/86
lub na ich powierzchni, przeznaczonych do obrotu lub do produkcji innych środków
spożywczych, mając na względzie potwierdzone dane naukowe, potrzebę
zapewnienia bezpieczeństwa żywności oraz ochronę zdrowia publicznego.
2. Minister właściwy do spraw zdrowia może wydać rozporządzenie,
o którym mowa w ust. 1, z zachowaniem trybu i po spełnieniu warunków
określonych w art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 315/93.
3. Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem
właściwym do spraw rolnictwa może określić, w drodze rozporządzenia, na
potrzeby urzędowej kontroli żywności i monitoringu, w celu oznaczania poziomów
zawartości substancji zanieczyszczających innych niż określone
w rozporządzeniach Unii Europejskiej6):
1) metody pobierania i przygotowywania próbek określonych środków
spożywczych,
2) kryteria dla metod analitycznych stosowanych do oznaczania tych poziomów
– mając na względzie potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa żywności.
Rozdział 5
Napromienianie żywności promieniowaniem jonizującym
Art. 18. Środki spożywcze mogą być poddawane napromienianiu
promieniowaniem jonizującym wyłącznie w celu:
1) zmniejszenia liczby przypadków chorób spowodowanych spożyciem
żywności przez niszczenie drobnoustrojów chorobotwórczych;
2) zapobiegania psuciu się żywności przez opóźnienie lub powstrzymanie
procesów rozkładu i przez niszczenie mikroorganizmów odpowiedzialnych za
te procesy;
6)
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 401/2006 z dnia 23 lutego 2006 r. ustanawiające metody
pobierania próbek i analizy do celów urzędowej kontroli poziomów mikotoksyn w środkach
spożywczych (Dz. Urz. UE L 70 z 23.02.2006, str. 12); rozporządzenie Komisji (WE)
nr 1882/2006 z dnia 19 grudnia 2006 r. ustanawiające metody pobierania próbek do celów
urzędowej kontroli poziomów azotanów w niektórych środkach spożywczych (Dz. Urz. UE L
364 z 20.12.2006, str. 25), rozporządzenie Komisji (WE) nr 1883/2006 z dnia 19 grudnia 2006 r.
ustanawiające metody pobierania próbek i metody analizy do celów urzędowej kontroli dioksyn
i dioksynopodobnych polichlorowanych bifenyli (PCB) w środkach spożywczych (Dz. Urz. UE
L 364 z 20.12.2006, str. 32), rozporządzenie Komisji (WE) nr 333/2007 z dnia 28 marca 2007 r.
ustanawiające metody pobierania próbek i metody analiz do celów urzędowej kontroli
poziomów ołowiu, kadmu, rtęci, cyny nieorganicznej, 3-MCPD i benzo[a]pirenu w środkach
spożywczych (Dz. Urz. UE L 88 z 29.03.2007, str. 29).
2017-06-06
©Telksinoe s. 27/86
3) przedłużenia okresu przydatności do spożycia przez hamowanie naturalnych
procesów biologicznych związanych z dojrzewaniem lub kiełkowaniem;
4) usunięcia organizmów szkodliwych dla zdrowia roślin lub dla żywności
pochodzenia roślinnego.
Art. 19. Napromienianie żywności promieniowaniem jonizującym jest
dopuszczalne wyłącznie, jeżeli:
1) nie stanowi zagrożenia dla zdrowia lub życia człowieka;
2) jest korzystne dla konsumentów;
3) jest uzasadnione technologicznie oraz nie będzie wykonywane w celu
zastępowania wymagań zdrowotnych oraz warunków sanitarnych
i higienicznych w produkcji i w obrocie żywnością;
4) żywność poddawana temu napromienianiu:
a) spełnia obowiązujące wymagania zdrowotne oraz
b) nie zawiera substancji chemicznych służących do jej konserwacji lub
stabilizacji.
Art. 20. 1. Dokonywanie napromieniania żywności promieniowaniem
jonizującym może być wykonywane przez podmioty działające na rynku
spożywczym, które uzyskały zgodę, w drodze decyzji, Głównego Inspektora
Sanitarnego.
2. Wniosek o wydanie zgody zawiera:
1) nazwę lub firmę wnioskodawcy, siedzibę i adres zakładu lub jednostki
organizacyjnej wnioskodawcy, w których będzie dokonywane
napromienianie żywności promieniowaniem jonizującym, oraz numer
identyfikacji podatkowej (NIP);
2) dane zakładu lub jednostki organizacyjnej, w których będzie dokonywane
napromienianie żywności promieniowaniem jonizującym, dotyczące
urządzeń i aparatury służących do napromieniania, stosowanych procedur
pomiarowych oraz kwalifikacji personelu odpowiedzialnego za
napromienianie żywności;
3) informacje o planowanych środkach bezpieczeństwa stosowanych w związku
z napromienianiem żywności;
2017-06-06
©Telksinoe s. 28/86
4) rodzaj środków spożywczych, które mogą być poddawane napromienianiu
promieniowaniem jonizującym w zakładzie lub jednostce organizacyjnej;
5) dane dotyczące osoby sprawującej nadzór nad napromienianiem żywności.
3. Zgoda Głównego Inspektora Sanitarnego jest wydawana pod warunkiem,
że:
1) wyposażenie zakładu lub jednostki organizacyjnej podmiotu działającego na
rynku spożywczym, w których będzie dokonywane napromienianie żywności
promieniowaniem jonizującym w urządzenia i aparaturę do napromieniania
żywności, spełniają wymagania określone na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 2,
a personel posiada kwalifikacje niezbędne do napromieniania żywności
w sposób zapewniający jej bezpieczeństwo;
2) zakład lub jednostka organizacyjna będą spełniały wymagania higieniczne
zapewniające bezpieczeństwo żywności;
3) przestrzegane będą warunki określone w art. 19.
4. W decyzji, o której mowa w ust. 1, Główny Inspektor Sanitarny nadaje
numer identyfikacyjny zakładowi lub jednostce organizacyjnej podmiotu
działającego na rynku spożywczym, w których będzie dokonywane napromienianie
żywności promieniowaniem jonizującym.
5. W zakładzie lub jednostce organizacyjnej dokonujących napromieniania
żywności promieniowaniem jonizującym są prowadzone rejestry dla każdego
z używanych źródeł promieniowania jonizującego zawierające dane określone na
podstawie art. 22 ust. 1 pkt 4.
6. Główny Inspektor Sanitarny zawiesza lub cofa zgodę w przypadku
stwierdzenia w wyniku urzędowej kontroli żywności, że napromienianie żywności
promieniowaniem jonizującym jest dokonywane w sposób niezgodny z przepisami
ustawy lub z warunkami określonymi w decyzji, a w szczególności jeżeli nie są
przestrzegane warunki określone w art. 19, nie są prowadzone rejestry dla każdego
z używanych źródeł promieniowania jonizującego lub brak jest informacji
o zmianach dotyczących danych, o których mowa w ust. 2.
Art. 21. Główny Inspektor Sanitarny przekazuje do Komisji Europejskiej:
1) niezwłocznie:
2017-06-06
©Telksinoe s. 29/86
a) informację o podmiocie działającym na rynku spożywczym, który
uzyskał zgodę na dokonywanie napromieniania żywności
promieniowaniem jonizującym,
b) kopię decyzji o zawieszeniu lub cofnięciu zgody;
2) corocznie informacje o:
a) wynikach kontroli przeprowadzanych w zakładach lub jednostkach
organizacyjnych podmiotów działających na rynku spożywczym
dokonujących napromieniania żywności promieniowaniem jonizującym,
w szczególności dotyczące rodzaju i ilości środków spożywczych
poddawanych napromienianiu oraz stosowanych dawek
promieniowania,
b) wynikach kontroli przeprowadzanych na etapie obrotu żywnością oraz
stosowanych metodach analitycznych.
Art. 22. 1. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze
rozporządzenia:
1) środki spożywcze, które mogą być poddane napromienianiu
promieniowaniem jonizującym, maksymalne dopuszczalne dawki oraz
dozwolone źródła promieniowania jonizującego,
2) szczegółowe warunki napromieniania żywności promieniowaniem
jonizującym, w tym wymagania dotyczące urządzeń służących do
napromieniania oraz procedury pomiarowe,
3) szczególne wymagania w zakresie opakowania i oznakowania środków
spożywczych poddanych napromienianiu promieniowaniem jonizującym,
4) zakres informacji zamieszczanych w rejestrach, o których mowa w art. 20
ust. 5, oraz okres ich przechowywania,
5) szczególne warunki przywozu z państw trzecich środków spożywczych
poddanych napromienianiu promieniowaniem jonizującym
– mając na względzie potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa żywności oraz
jednolite wymagania w tym zakresie obowiązujące w Unii Europejskiej.
2. Minister właściwy do spraw zdrowia może określić w rozporządzeniu,
o którym mowa w ust. 1:
1) dodatkowe warunki wydania zgody na dokonywanie napromieniania
żywności promieniowaniem jonizującym,
2017-06-06
©Telksinoe s. 30/86
2) metody analityczne, stosowane do celów urzędowej kontroli żywności
i monitoringu, pobieranych próbek żywności napromienianej
promieniowaniem jonizującym
– mając na względzie potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa żywności oraz
jednolite wymagania obowiązujące w Unii Europejskiej w tym zakresie, jeżeli są
ustalone.
Art. 23. 1. Przepisów art. 18–22 nie stosuje się do środków spożywczych
wystawionych na działanie promieniowania jonizującego powstałego na skutek
zastosowania urządzeń pomiarowych lub kontrolnych pod warunkiem, że
wchłonięta dawka nie przekracza poziomu 0,01 Gy dla urządzeń kontrolnych,
w których wykorzystuje się neutrony, oraz 0,5 Gy w pozostałych przypadkach,
przy maksymalnym poziomie energii promieniowania wynoszącym 10 MeV
w przypadku promieni rentgenowskich, 14 MeV w przypadku neutronów i 5 MeV
w innych przypadkach.
2. Przepisów art. 19 pkt 3 i pkt 4 lit. b, art. 20–22 nie stosuje się do
napromieniania żywności przygotowywanej pod nadzorem lekarza dla pacjentów
wymagających diety o sterylnej czystości.
Rozdział 6
Środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego
Art. 24. 1. Środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego
muszą spełniać:
1) wymagania określone dla środków spożywczych powszechnie spożywanych
oraz
2) szczególne wymagania w zakresie składu oraz sposobu produkcji,
zapewniające, że środki te będą zaspokajały specjalne potrzeby żywieniowe
konsumentów finalnych zgodnie ze swoim przeznaczeniem.
2. Środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego, ze względu
na swoje przeznaczenie, obejmują w szczególności następujące grupy:
1) preparaty do początkowego żywienia niemowląt, w tym mleko początkowe,
oraz preparaty do dalszego żywienia niemowląt, w tym mleko następne;
2017-06-06
©Telksinoe s. 31/86
2) środki spożywcze uzupełniające, obejmujące produkty zbożowe
przetworzone i inne środki spożywcze dla niemowląt i małych dzieci w wieku
od roku do 3 lat;
3) środki spożywcze stosowane w dietach o ograniczonej zawartości energii
w celu redukcji masy ciała;
4) dietetyczne środki spożywcze specjalnego przeznaczenia medycznego;
5) środki spożywcze zaspokajające zapotrzebowanie organizmu przy
intensywnym wysiłku fizycznym, zwłaszcza sportowców;
6) środki spożywcze dla osób z zaburzeniami metabolizmu węglowodanów
(cukrzyca);
7) środki spożywcze niskosodowe, w tym sole dietetyczne o niskiej zawartości
sodu lub bezsodowe;
8) środki spożywcze bezglutenowe.
3. Środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego przeznaczone
bezpośrednio dla konsumenta finalnego mogą być wprowadzane do obrotu
wyłącznie w opakowaniach obejmujących w całości te środki, z zastrzeżeniem
przepisów, o których mowa w art. 26 ust. 2 pkt 3.
4. Dopuszcza się upowszechnianie wszelkich użytecznych informacji
i zaleceń dotyczących środków spożywczych specjalnego przeznaczenia
żywieniowego, kierowanych wyłącznie do osób posiadających kwalifikacje
w zakresie medycyny, farmacji lub żywienia.
Art. 25. 1. Reklama preparatów do początkowego żywienia niemowląt może
być prowadzona wyłącznie w publikacjach popularnonaukowych specjalizujących
się w upowszechnianiu wiedzy z zakresu opieki nad dzieckiem lub w publikacjach
naukowych i musi być ograniczona do informacji potwierdzonych badaniami
naukowymi. Informacje zawarte w reklamie nie mogą sugerować, że karmienie
sztuczne jest równoważne lub korzystniejsze od karmienia piersią.
2. Zabrania się:
1) reklamy preparatów do początkowego żywienia niemowląt w miejscach ich
sprzedaży;
2) prowadzenia działalności promocyjnej zachęcającej do nabycia preparatów do
początkowego żywienia niemowląt i przedmiotów służących do karmienia
2017-06-06
©Telksinoe s. 32/86
niemowląt, takiej jak rozdawanie próbek, specjalne wystawy, kupony
rabatowe, premie, specjalne wyprzedaże i sprzedaż wiązana;
3) oferowania lub dostarczania przez producentów lub dystrybutorów
preparatów do początkowego żywienia niemowląt oraz przedmiotów
służących do karmienia niemowląt, ich próbek lub innych przedmiotów tego
typu o charakterze promocyjnym – konsumentom, w tym przede wszystkim
kobietom ciężarnym, rodzicom niemowląt lub członkom ich rodzin,
bezpośrednio lub za pośrednictwem podmiotów udzielających świadczeń
zdrowotnych, bezpłatnie lub po obniżonej cenie.
3. Preparaty do początkowego żywienia niemowląt oraz przedmioty służące
do karmienia niemowląt, dostarczone bezpłatnie lub po obniżonej cenie,
instytucjom sprawującym opiekę nad niemowlętami lub organizacjom społecznym,
których cele statutowe obejmują pomoc dzieciom lub rodzinie, mogą być
wykorzystywane lub przekazywane do wykorzystania wyłącznie w żywieniu tych
niemowląt, które muszą być karmione sztucznie, przez okres uzasadniony
potrzebami żywieniowymi tych niemowląt.
Art. 26. 1. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze
rozporządzenia:
1) przeznaczenie środków spożywczych specjalnego przeznaczenia
żywieniowego należących do grup wymienionych w art. 24 ust. 2 pkt 1–4,
2) szczegółowe wymagania, jakie powinny spełniać środki spożywcze
specjalnego przeznaczenia żywieniowego wymienione w art. 24 ust. 2 pkt 1–
4, w szczególności w zakresie ich składu,
3) wykaz substancji chemicznych należących do kategorii substancji
dodawanych w szczególnych celach żywieniowych do środków spożywczych
specjalnego przeznaczenia żywieniowego określonych w art. 24 ust. 2 pkt 1
i 2, które mogą być wykorzystane w produkcji tych środków spożywczych
oraz warunki ich stosowania,
4) szczególne wymagania i warunki dotyczące oznakowania, prezentacji
i reklamy środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego
i przedmiotów służących do karmienia niemowląt,
5) wymagania w zakresie treści materiałów informacyjnych i edukacyjnych
dotyczących żywienia niemowląt oraz warunki przekazywania takich
2017-06-06
©Telksinoe s. 33/86
materiałów przez producentów i dystrybutorów środków spożywczych
specjalnego przeznaczenia żywieniowego i przedmiotów służących do
karmienia niemowląt
– mając na względzie potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa żywności oraz
jednolite wymagania w tym zakresie obowiązujące w Unii Europejskiej.
2. Minister właściwy do spraw zdrowia może określić w rozporządzeniu,
o którym mowa w ust. 1:
1) szczegółowe przeznaczenie i wymagania, jakie powinny spełniać środki
spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego nienależące do grup
wymienionych w art. 24 ust. 2 pkt 1–4,
2) metody pobierania próbek oraz metody analizy stosowane w ramach
urzędowej kontroli środków spożywczych specjalnego przeznaczenia
żywieniowego,
3) warunki wprowadzania do obrotu środków spożywczych specjalnego
przeznaczenia żywieniowego przeznaczonych bezpośrednio dla konsumenta
finalnego bez opakowania obejmującego w całości środek spożywczy
– mając na względzie potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa żywności oraz
jednolite wymagania w tym zakresie obowiązujące w Unii Europejskiej, jeżeli są
ustalone.
Rozdział 7
Suplementy diety oraz wzbogacanie żywności
Art. 27. 1. Suplementy diety mogą zawierać w swoim składzie witaminy
i składniki mineralne, które naturalnie występują w żywności i spożywane są jako
jej część, oraz inne substancje wykazujące efekt odżywczy lub inny efekt
fizjologiczny.
2. Maksymalny dopuszczalny poziom zawartości witamin i składników
mineralnych oraz innych substancji, o których mowa w ust. 1, w suplementach
diety zapewnia, że zwykłe stosowanie suplementu diety zgodnie z informacją
zamieszczoną w oznakowaniu będzie bezpieczne dla zdrowia i życia człowieka.
3. Suplementy diety przeznaczone bezpośrednio dla konsumenta finalnego są
wprowadzane do obrotu w opakowaniu.
4. (uchylony)
2017-06-06
©Telksinoe s. 34/86
5. Oznakowanie, prezentacja i reklama suplementów diety nie mogą zawierać
informacji stwierdzających lub sugerujących, że zbilansowana i zróżnicowana
dieta nie może dostarczyć wystarczających dla organizmu ilości składników
odżywczych.
6. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia:
1) wykaz witamin i składników mineralnych oraz ich formy chemiczne, które
mogą być stosowane w produkcji suplementów diety,
2) szczególne wymagania w zakresie oznakowania suplementów diety
– mając na względzie potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa żywności oraz
jednolite wymagania w tym zakresie obowiązujące w Unii Europejskiej.
7. Minister właściwy do spraw zdrowia może określić w rozporządzeniu,
o którym mowa w ust. 6:
1) dodatkowe wymagania dotyczące zawartości w suplementach diety witamin
i składników mineralnych, w tym kryteria czystości oraz maksymalny
i minimalny poziom witamin i składników mineralnych w suplemencie diety,
2) wymagania dotyczące zawartości w suplementach diety substancji
wykazujących efekt odżywczy lub inny efekt fizjologiczny, innych niż
witaminy i składniki mineralne, w tym maksymalne i minimalne poziomy
tych substancji
– mając na względzie potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa żywności oraz
jednolite wymagania w tym zakresie obowiązujące w Unii Europejskiej, jeżeli są
ustalone.
Art. 28. 1. Do środków spożywczych mogą być dodawane witaminy,
składniki mineralne lub inne substancje wykazujące efekt odżywczy lub inny
fizjologiczny, z uwzględnieniem wymagań określonych w rozporządzeniu (WE)
nr 1925/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r.
w sprawie dodawania do żywności witamin i składników mineralnych oraz
niektórych innych substancji (Dz. Urz. UE L 404 z 30.12.2006, str. 26, z późn.
zm.), zwanym dalej „rozporządzeniem nr 1925/2006”.
2. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia:
1) środki spożywcze, do których są obligatoryjnie dodawane witaminy
i składniki mineralne,
2) poziomy lub maksymalne poziomy witamin i składników mineralnych
2017-06-06
©Telksinoe s. 35/86
– mając na względzie potwierdzone dane naukowe, w tym dotyczące zmiennego
zapotrzebowania różnych grup konsumentów, wymagania określone w art. 12
rozporządzenia nr 1925/2006 oraz potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa żywności.
3. Minister właściwy do spraw zdrowia może określić w rozporządzeniu,
o którym mowa w ust. 2, zakazy lub ograniczenia w stosowaniu niektórych
substancji innych niż witaminy i składniki mineralne w produkcji określonych
środków spożywczych.
Rozdział 8
Żywność wprowadzana po raz pierwszy do obrotu
Art. 29. 1. W celu monitorowania produktów wprowadzanych do obrotu na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podmiot działający na rynku spożywczym,
który wprowadza lub ma zamiar wprowadzić po raz pierwszy do obrotu:
1) preparaty do początkowego żywienia niemowląt oraz środki spożywcze
specjalnego przeznaczenia żywieniowego, które nie należą do grup
określonych w art. 24 ust. 2 pkt 1–3,
2) suplementy diety,
3) środki spożywcze, do których dodawane są witaminy, składniki mineralne lub
substancje, o których mowa w załączniku III część B i C do rozporządzenia
nr 1925/2006
– jest obowiązany powiadomić o tym Głównego Inspektora Sanitarnego.
2. W powiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, podmiot działający na rynku
spożywczym podaje następujące dane:
1) nazwę produktu oraz jego producenta;
2) postać produktu, w jakiej jest on wprowadzany do obrotu;
3) wzór oznakowania w języku polskim;
4) kwalifikację/rodzaj środka spożywczego przyjętą przez podmiot działający na
rynku spożywczym;
5) skład jakościowy obejmujący dane dotyczące składników zawartych
w produkcie, w tym substancji czynnych;
6) skład ilościowy składników;
7) imię i nazwisko albo nazwę, adres oraz numer identyfikacji podatkowej (NIP)
podmiotu powiadamiającego o pierwszym wprowadzeniu do obrotu.
2017-06-06
©Telksinoe s. 36/86
3. Jeżeli środek spożywczy, o którym mowa w ust. 1, znajduje się w obrocie
w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, w powiadomieniu należy
ponadto wskazać właściwy organ tego państwa, który został powiadomiony
o wprowadzeniu środka spożywczego do obrotu lub zezwolił na wprowadzenie
środka spożywczego do obrotu w tym państwie, załączając równocześnie kopię
uprzedniego powiadomienia lub zezwolenia.
4. Powiadomienia, o którym mowa w ust. 1, dokonuje się w formie
dokumentu elektronicznego powstałego przez wprowadzenie danych do
elektronicznego formularza powiadomienia, którego wzór określają przepisy
wydane na podstawie art. 31 ust. 6 pkt 1.
5. Jeżeli dokument elektroniczny, o którym mowa w ust. 4, nie został
opatrzony kwalifikowanym podpisem elektronicznym, powiadomienia, o którym
mowa w ust. 1, należy dokonać również w formie pisemnej na formularzu według
wzoru, o którym mowa w ust. 4.
6. Za dzień złożenia powiadomienia, o którym mowa w ust. 1, uznaje się dzień
otrzymania przez Głównego Inspektora Sanitarnego powiadomienia opatrzonego
kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub własnoręcznym podpisem.
Art. 29a. 1. Dopuszcza się wprowadzenie do obrotu środków spożywczych
specjalnego przeznaczenia żywieniowego, o których mowa w art. 24 ust. 2 pkt 1 i 4
sprowadzanych z zagranicy, bez konieczności realizowania obowiązku
określonego w art. 29, jeżeli ich zastosowanie jest niezbędne dla ratowania życia
lub zdrowia, pod warunkiem, że dany środek jest dopuszczony do obrotu w kraju,
z którego jest sprowadzany.
2. Podstawą wprowadzenia do obrotu środków, o których mowa w ust. 1, jest
zapotrzebowanie szpitala albo lekarza prowadzącego leczenie poza szpitalem.
3. Przepisu ust. 1 nie stosuje się do środków spożywczych specjalnego
przeznaczenia żywieniowego, które z uwagi na bezpieczeństwo ich stosowania
oraz wielkość obrotu powinny być wprowadzone do obrotu z uwzględnieniem
obowiązków wynikających z art. 29.
4. Przepisu ust. 1 nie stosuje się również do środka spożywczego specjalnego
przeznaczenia żywieniowego, o którym mowa w art. 24 ust. 2 pkt 1 i 4, jeżeli jego
odpowiednik w rozumieniu ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o refundacji leków,
środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów
2017-06-06
©Telksinoe s. 37/86
medycznych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1536 i 1579) – zwanej dalej „ustawą
o refundacji”, jest już wprowadzony do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej lub w odniesieniu do którego wydano decyzję, o której mowa w art. 32.
5. Minister właściwy do spraw zdrowia wydaje zgodę na sprowadzenie
z zagranicy środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego,
o którym mowa w art. 24 ust. 2 pkt 1 i 4. Kopia decyzji przekazywana jest
niezwłocznie Głównemu Inspektorowi Sanitarnemu.
6. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia
szczegółowy sposób i tryb sprowadzania z zagranicy produktów, o których mowa
w ust. 1, w tym:
1) wzór zapotrzebowania wraz z wnioskiem o wydanie zgody na refundację,
o której mowa w art. 39 ustawy o refundacji,
2) sposób potwierdzania przez ministra właściwego do spraw zdrowia
okoliczności, o których mowa w ust. 3 i 4,
3) sposób prowadzenia przez hurtownie, apteki i szpitale ewidencji
sprowadzanych produktów oraz
4) zakres informacji przekazywanych przez hurtownię farmaceutyczną
ministrowi właściwemu do spraw zdrowia
– uwzględniając bezpieczeństwo ich stosowania.
Art. 30. 1. Po otrzymaniu powiadomienia, o którym mowa w art. 29 ust. 1,
Główny Inspektor Sanitarny może przeprowadzić postępowanie mające na celu
wyjaśnienie, czy produkt objęty powiadomieniem, ze względu na jego skład,
właściwości poszczególnych składników oraz przeznaczenie:
1) jest środkiem spożywczym zgodnie z zaproponowaną przez podmiot
działający na rynku spożywczym kwalifikacją oraz czy spełnia wymagania
dla danego rodzaju środka spożywczego, w szczególności, czy jako:
a) środek spożywczy specjalnego przeznaczenia żywieniowego wyraźnie
różni się od żywności przeznaczonej do powszechnego spożycia oraz czy
odpowiada szczególnym potrzebom żywieniowym, zgodnie z jego
przeznaczeniem, o którym mowa w art. 3 ust. 3 pkt 43, i spełnia
wymagania określone w przepisach wydanych na podstawie art. 26 ust. 1
i 2,
2017-06-06
©Telksinoe s. 38/86
b) suplement diety lub środek spożywczy, do którego dodano witaminy,
składniki mineralne lub inne substancje wykazujące efekt odżywczy lub
inny fizjologiczny spełnia warunki określone w przepisach wydanych –
odpowiednio – na podstawie art. 27 ust. 6 i 7 oraz w rozporządzeniu
1925/2006;
2) nie spełnia wymagań innego rodzaju produktu przeznaczonego do używania
przez ludzi, w szczególności produktu leczniczego w rozumieniu przepisów
prawa farmaceutycznego, kosmetyku w rozumieniu przepisów
o kosmetykach lub wyrobu medycznego w rozumieniu przepisów o wyrobach
medycznych.
2. Główny Inspektor Sanitarny powiadamia niezwłocznie podmiot, o którym
mowa w art. 29 ust. 1, o rozpoczęciu postępowania, o którym mowa w ust. 1.
3. Postępowanie, o którym mowa w ust. 1, nie może trwać dłużej niż 60 dni
roboczych, z wyłączeniem czasu niezbędnego do udokumentowania spełnienia
wymagań, o których mowa w ust. 1.
4. Podmiot, o którym mowa w art. 29 ust. 1, jest powiadamiany pisemnie
o wynikach przeprowadzonego postępowania, z zastrzeżeniem art. 31.
5. Główny Inspektor Sanitarny prowadzi rejestr produktów objętych
powiadomieniem o pierwszym wprowadzeniu do obrotu na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, o których mowa w art. 29 ust. 1. Rejestr produktów
prowadzony jest w formie elektronicznej i zawiera dane określone na podstawie
art. 31 ust. 6 pkt 2 wprowadzone do rejestru w sposób, o którym mowa w art. 29
ust. 4.
6. Dane z rejestru, o którym mowa w ust. 5, są publikowane na stronie
internetowej Głównego Inspektoratu Sanitarnego, z wyłączeniem danych
stanowiących tajemnicę przedsiębiorcy.
Art. 31. 1. W przypadku przeprowadzania postępowania, o którym mowa
w art. 30 ust. 1, Główny Inspektor Sanitarny może:
1) zażądać opinii Zespołu do Spraw Suplementów Diety działającego w ramach
Rady Sanitarno-Epidemiologicznej, o której mowa w art. 9 ustawy z dnia
14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2015 r.
poz. 1412 oraz z 2016 r. poz. 1165 i 2003);
2017-06-06
©Telksinoe s. 39/86
2) zobowiązać podmiot, o którym mowa w art. 29 ust. 1, do udokumentowania,
że środek spożywczy spełnia wymagania, o których mowa w art. 30 ust. 1,
w szczególności do przedłożenia opinii jednostki naukowej.
2. W przypadku przeprowadzania postępowania, o którym mowa w art. 30
ust. 1 pkt 2, mającego na celu wyjaśnienie, że środek spożywczy objęty
powiadomieniem nie spełnia wymagań produktu leczniczego określonego
przepisami prawa farmaceutycznego albo wyrobu medycznego w rozumieniu
przepisów o wyrobach medycznych, Główny Inspektor Sanitarny zobowiązuje
podmiot, o którym mowa w art. 29 ust. 1, do przedłożenia opinii Urzędu Rejestracji
Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.
3. Opinia Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych
i Produktów Biobójczych jest dla Głównego Inspektora Sanitarnego wiążąca
w prowadzonym postępowaniu.
4. Podmiot obowiązany do przedłożenia opinii jednostki naukowej może
dostarczyć opinię właściwej krajowej jednostki naukowej wymienionej w wykazie,
o którym mowa w ust. 6 pkt 3, lub właściwej jednostki naukowej innego państwa
członkowskiego Unii Europejskiej.
5. Koszty wydania opinii, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i ust. 2, ponosi
podmiot, o którym mowa w art. 29 ust. 1.
6. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia:
1) wzór formularza powiadomienia, o którym mowa w art. 29 ust. 4,
2) dane zawarte w rejestrze produktów objętych powiadomieniem
umożliwiające ich identyfikację oraz wzór rejestru,
3) wykaz krajowych jednostek naukowych właściwych do wydawania opinii,
o której mowa w ust. 1 pkt 2,
4) metody obliczania kosztów ponoszonych przez krajową jednostkę naukową
w związku z wydaniem opinii, w tym w szczególności rodzaje kosztów
i średni wymiar czasu pracy niezbędnego do przygotowania opinii,
5) wysokość opłaty pobieranej przy wydawaniu opinii przez Urząd Rejestracji
Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
– mając na względzie zapewnienie sprawnego przebiegu postępowań, o których
mowa w art. 30, kompetencje jednostek zgodnie z zakresem zadań określonych
2017-06-06
©Telksinoe s. 40/86
statutami oraz kwalifikacje personelu i kalkulację kosztów za przygotowywanie
opinii.
Art. 32. 1. W przypadku podejrzenia, że środek spożywczy, o którym mowa
w art. 29 ust. 1, niespełniający wymagań określonych dla tego środka, znajduje się
w obrocie, właściwy państwowy powiatowy lub graniczny inspektor sanitarny
podejmuje decyzję o czasowym wstrzymaniu wprowadzania tego środka
spożywczego do obrotu lub wycofaniu z obrotu do czasu zakończenia
postępowania, o którym mowa w art. 30 ust. 1.
2. Decyzja, o której mowa w ust. 1, jest podejmowana również w przypadku
stwierdzenia, że produkt objęty powiadomieniem spełnia wymagania produktu
leczniczego albo wyrobu medycznego.
3. W przypadku wydania decyzji, o której mowa w ust. 2, państwowy
powiatowy inspektor sanitarny, za pośrednictwem państwowego wojewódzkiego
inspektora sanitarnego, powiadamia właściwego wojewódzkiego inspektora
farmaceutycznego przesyłając kopię wydanej decyzji.
Rozdział 9
Naturalne wody mineralne, wody źródlane i wody stołowe
Art. 33. 1. Ujęcia naturalnych wód mineralnych oraz instalacje i urządzenia
służące do wydobywania, transportu i rozlewu tych wód, a także opakowania,
muszą zabezpieczać te wody przed zanieczyszczeniem lub zmianą ich
charakterystycznego składu mineralnego.
2. Naturalne wody mineralne mogą być wprowadzane do obrotu
w opakowaniach zamkniętych w sposób zabezpieczający je przed
zanieczyszczeniem oraz zmianą właściwości i zafałszowaniem naturalnej wody
mineralnej.
3. Oznakowanie wód przeznaczonych do spożycia przez ludzi, niebędących
naturalnymi wodami mineralnymi, nie może wprowadzać konsumenta w błąd
informacjami, które sugerowałyby, że woda ta jest naturalną wodą mineralną,
w szczególności nie może zawierać oznaczenia „naturalna woda mineralna”.
4. Dopuszcza się znakowanie naturalnych wód mineralnych informacjami:
„pobudzające trawienie”, „może polepszyć funkcje wątrobowo-żółciowe” lub
2017-06-06
©Telksinoe s. 41/86
oznaczeniami podobnymi, pod warunkiem że wody te spełniają szczególne
wymagania określone w tym zakresie na podstawie art. 39 pkt 1.
Art. 34. 1. Naturalne wody mineralne wprowadzane do obrotu na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej muszą być uznane jako naturalne wody mineralne przez:
1) Głównego Inspektora Sanitarnego, jeżeli woda wydobywana jest z otworu
znajdującego się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2) właściwy organ innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, jeżeli
woda wydobywana jest z otworu znajdującego się na terytorium tego państwa,
albo
3) Głównego Inspektora Sanitarnego albo właściwy organ innego państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, jeżeli woda wydobywana jest z otworu
znajdującego się na terytorium państwa trzeciego.
2. Główny Inspektor Sanitarny może uznać, w drodze decyzji, wodę
pochodzącą z otworu znajdującego się na terytorium państwa trzeciego jako
naturalną wodę mineralną, jeżeli właściwy organ tego państwa poświadczy
spełnianie przez tę wodę wymagań określonych w niniejszej ustawie i w przepisach
wydanych na jej podstawie oraz zobowiąże się do przeprowadzania regularnych
kontroli warunków wydobywania, transportu i rozlewu tej wody. Zaświadczenie
jest ważne przez okres nieprzekraczający 5 lat od daty jego wydania.
Art. 35. 1. Główny Inspektor Sanitarny dokonuje, w drodze decyzji, uznania
wody jako naturalnej wody mineralnej na podstawie wniosku zainteresowanego
podmiotu.
2. Wniosek o uznanie wody jako naturalnej wody mineralnej zawiera:
1) firmę producenta wody, jego siedzibę oraz adres zakładu, w którym będzie
produkowana naturalna woda mineralna;
1a) numer w rejestrze przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym, o ile
producent wody taki numer posiada;
2) numer identyfikacji podatkowej (NIP);
3) informacje o nazwie i miejscu położenia otworu lub otworów, z których
wydobywana jest woda;
4) (uchylony)
2017-06-06
©Telksinoe s. 42/86
5) informacje o właściwościach wody wynikające z przeprowadzonej oceny
i kwalifikacji rodzajowej tej wody;
6) nazwę handlową (wymyśloną), pod którą woda będzie wprowadzana do
obrotu;
7) wzór etykiety z proponowanym oznakowaniem.
3. Do wniosku dołącza się:
1) (uchylony)
2) ocenę i kwalifikację rodzajową naturalnej wody mineralnej objętej wnioskiem
o uznanie, przeprowadzone przez jednostkę naukową lub inny podmiot
upoważnione przez Głównego Inspektora Sanitarnego albo przez jednostkę
naukową lub inny podmiot innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej
właściwe do przeprowadzania ocen i kwalifikacji rodzajowych naturalnych
wód mineralnych w tych państwach;
3) zaświadczenie właściwego organu państwa trzeciego, o którym mowa
w art. 34 ust. 2, jeżeli woda pochodzi z otworu znajdującego się na terytorium
tego państwa.
Art. 36. 1. Główny Inspektor Sanitarny w decyzji o uznaniu wody jako
naturalnej wody mineralnej określa:
1) firmę producenta wody, jego siedzibę oraz adres zakładu, w którym będzie
produkowana naturalna woda mineralna;
2) nazwę handlową (wymyśloną) naturalnej wody mineralnej;
3) nazwę otworu lub otworów, z których czerpana jest ta woda;
4) zawartość charakterystycznych składników mineralnych w litrze wody;
5) stopień nasycenia dwutlenkiem węgla i jego pochodzenie;
6) informacje dodatkowe zalecane w ocenie i kwalifikacji rodzajowej wody,
świadczące o szczególnych właściwościach lub przeznaczeniu wody,
określone w przepisach wydanych na podstawie art. 39 pkt 2.
2. Główny Inspektor Sanitarny nie rzadziej niż raz w roku podaje do
wiadomości, w formie obwieszczenia, w dzienniku urzędowym ministra
właściwego do spraw zdrowia, wykaz wód uznanych jako naturalne wody
mineralne.
2017-06-06
©Telksinoe s. 43/86
3. Główny Inspektor Sanitarny uchyla, w drodze decyzji, dokonane przez
siebie uznanie i zakazuje produkcji i wprowadzania do obrotu naturalnej wody
mineralnej, jeżeli:
1) naturalna woda mineralna lub warunki jej wydobywania, transportu i rozlewu
nie odpowiadają wymaganiom określonym w ustawie oraz w uznaniu,
o którym mowa w art. 35 ust. 1;
2) podmiot, o którym mowa w art. 35 ust. 1, nie złożył nowego zaświadczenia
przed upływem okresu ważności zaświadczenia, o którym mowa w art. 34
ust. 2.
4. Główny Inspektor Sanitarny przekazuje każdorazowo Komisji Europejskiej
informacje o uznaniu i o uchyleniu uznania wody jako naturalnej wody mineralnej.
Art. 37. 1. Do wód źródlanych i wód stołowych stosuje się przepisy art. 33
ust. 1–3.
2. Wody źródlane i wody stołowe podlegają ocenie i kwalifikacji rodzajowej.
Art. 38. 1. Oceny i kwalifikacje rodzajowe naturalnych wód mineralnych,
wód źródlanych i wód stołowych mogą być przeprowadzane przez jednostkę
naukową lub inny podmiot, upoważnione, w drodze decyzji, przez Głównego
Inspektora Sanitarnego albo przez jednostki naukowe lub inne podmioty innych
państw członkowskich Unii Europejskiej właściwe do przeprowadzania ocen
i kwalifikacji rodzajowych naturalnych wód mineralnych w tych państwach.
2. Jednostka naukowa lub inny podmiot, o których mowa w ust. 1, działające
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, mogą ubiegać się o uzyskanie
upoważnienia Głównego Inspektora Sanitarnego, jeżeli:
1) są właściwe w zakresie spraw związanych z przeprowadzaniem ocen
i kwalifikacji rodzajowych naturalnych wód mineralnych, wód źródlanych
i wód stołowych;
2) zatrudniają osoby posiadające odpowiednie kwalifikacje dla przeprowadzania
ocen i kwalifikacji rodzajowych wód;
3) posiadają co najmniej trzyletnie doświadczenie w zakresie zagadnień objętych
przeprowadzaniem ocen i kwalifikacji rodzajowych naturalnych wód
mineralnych, wód źródlanych i wód stołowych.
2017-06-06
©Telksinoe s. 44/86
3. Główny Inspektor Sanitarny może cofnąć, w drodze decyzji, upoważnienie,
jeżeli jednostka naukowa lub inny podmiot, o których mowa w ust. 1, nie będą
spełniać kryteriów, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 2.
Art. 39. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze
rozporządzenia:
1) szczegółowe wymagania, jakie powinny spełniać naturalne wody mineralne,
wody źródlane i wody stołowe, w tym wymagania mikrobiologiczne,
maksymalne dopuszczalne poziomy naturalnych składników mineralnych
tych wód, warunki poddawania tych wód procesom usuwania składników lub
nasycania dwutlenkiem węgla,
2) wzorcowy zakres badań, sposób przeprowadzania oceny i kwalifikacji
rodzajowej wód, o których mowa w pkt 1,
3) szczególne wymagania dotyczące oznakowania, prezentacji i reklamy wód,
o których mowa w pkt 1,
4) szczegółowe wymagania higieniczne dotyczące wydobywania, transportu
i rozlewu wód, o których mowa w pkt 1
– mając na względzie potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa żywności,
przestrzeganie warunków określonych w art. 33 oraz jednolite wymagania w tym
zakresie obowiązujące w Unii Europejskiej.
Art. 40. Przepisy art. 33–39 nie mają zastosowania do wód leczniczych
wykorzystywanych w zakładach lecznictwa uzdrowiskowego w celach leczniczych
określonych w przepisach ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie
uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz
o gminach uzdrowiskowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 879 i 960) oraz tych wód
wprowadzanych do obrotu w opakowaniach na zasadach określonych przepisami
prawa farmaceutycznego.
Rozdział 10
Grzyby i przetwory grzybowe
Art. 41. 1. Grzyby uprawne oraz grzyby rosnące w warunkach naturalnych,
świeże lub suszone, objęte wykazem określonym na podstawie art. 44 pkt 1, mogą
być wprowadzane do obrotu lub stosowane do produkcji przetworów grzybowych
oraz środków spożywczych zawierających grzyby.
2017-06-06
©Telksinoe s. 45/86
2. Grzyby oraz ich przetwory, o których mowa w ust. 1, muszą spełniać
wymagania określone dla środków spożywczych.
3. Grzyby świeże i suszone są dopuszczane do obrotu przez klasyfikatorów
grzybów lub grzyboznawców, których uprawnienia określają przepisy wydane na
podstawie art. 44 pkt 4.
Art. 42. 1. Grzyby świeże dopuszcza się do obrotu lub produkcji przetworów
grzybowych oraz środków spożywczych zawierających grzyby, jeżeli:
1) są jednego gatunku, z wyjątkiem grzybów, które mogą być użyte do produkcji
środków spożywczych;
2) nie są rozdrobnione, z wyjątkiem podzielonych jeden raz wzdłuż osi ich
trzonów, a także nie mogą to być wyłącznie trzony lub trzony oddzielone od
kapeluszy w ilości przekraczającej liczbę kapeluszy;
3) nie wykazują zapleśnienia;
4) nie występują w nich żywe larwy lub kanaliki po larwach muchówek, a ilość
grzybów zaczerwionych pierwotnie nie przekracza 5% masy całkowitej
grzybów;
5) zawartość substancji zanieczyszczających organicznych, w szczególności
ściółki, mchu, igliwia, nie przekracza 0,3% masy całkowitej grzybów;
6) zawartość substancji zanieczyszczających mineralnych nie przekracza 1%
masy całkowitej grzybów.
2. (uchylony)
3. Grzyby suszone dopuszcza się do obrotu lub produkcji przetworów
grzybowych oraz środków spożywczych zawierających grzyby, jeżeli:
1) są jednego gatunku, w postaci całych owocników, kapeluszy lub krajanki;
2) zaczerwienie pierwotne nie przekracza 5% masy całkowitej grzybów;
3) nie wykazują zapleśnienia oraz obecności szkodników;
4) zawilgocenie nie przekracza 12% masy całkowitej grzybów.
4. Dopuszczenie do obrotu grzybów świeżych rosnących w warunkach
naturalnych potwierdzane jest atestem na grzyby świeże, wydanym przez
klasyfikatora grzybów lub grzyboznawcę, według wzoru określonego na podstawie
art. 44 pkt 3.
5. Dopuszczenie do obrotu grzybów suszonych pozyskiwanych z grzybów
rosnących w warunkach naturalnych potwierdzane jest atestem na grzyby suszone,
2017-06-06
©Telksinoe s. 46/86
wydanym przez grzyboznawcę, według wzoru określonego na podstawie art. 44
pkt 3.
Art. 43. 1. Uprawnienia klasyfikatora grzybów może uzyskać osoba, która:
1) jest pełnoletnia;
2) ukończyła: Zmiana w lit. a w
pkt 2 w ust. 1 i w
a) co najmniej [gimnazjum] art. 43 wejdzie w
podstawową> oraz życie z dn.
b) kurs specjalistyczny dla kandydatów na klasyfikatorów grzybów; 1.09.2017 r. (Dz.
U. z 2017 r. poz.
3) zdała egzamin przed komisją egzaminacyjną powołaną przez państwowego 60).
wojewódzkiego inspektora sanitarnego.
2. Uprawnienia grzyboznawcy może uzyskać osoba, która:
1) jest pełnoletnia;
2) posiada co najmniej wykształcenie [średnie] <średnie lub średnie
branżowe>;
3) ukończyła kurs specjalistyczny dla kandydatów na grzyboznawców;
4) zdała egzamin przed komisją egzaminacyjną powołaną przez państwowego
wojewódzkiego inspektora sanitarnego działającego z upoważnienia
Głównego Inspektora Sanitarnego.
3. Organem właściwym w sprawach nadawania uprawnień klasyfikatora
grzybów i grzyboznawcy, potwierdzonych świadectwami, oraz pozbawiania tych
uprawnień jest państwowy wojewódzki inspektor sanitarny wskazany w przepisach
wydanych na podstawie art. 44.
Art. 44. Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem
właściwym do spraw środowiska określi, w drodze rozporządzenia:
1) wykaz grzybów dopuszczonych do obrotu lub produkcji przetworów
grzybowych oraz środków spożywczych zawierających grzyby,
2) szczegółowe wymagania dotyczące oznakowania grzybów oraz przetworów
grzybowych,
3) wykaz i rodzaje przetworów grzybowych dopuszczonych do obrotu oraz
wymagania, jakie muszą spełniać te przetwory,
4) warunki skupu, przechowywania i sprzedaży grzybów oraz wymagania
technologiczne i warunki przetwarzania grzybów,
2017-06-06
©Telksinoe s. 47/86
5) wzory atestów na grzyby świeże i grzyby suszone,
6) warunki i tryb uzyskiwania uprawnień klasyfikatora grzybów
i grzyboznawcy, w tym ramowe programy kursów specjalistycznych,
7) państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego właściwego do
nadawania i pozbawiania uprawnień, o których mowa w pkt 6,
8) wzory świadectw klasyfikatora grzybów i grzyboznawcy
– mając na względzie potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa żywności oraz
racjonalne gospodarowanie zasobami grzybów rosnących w warunkach
naturalnych, w tym ograniczenia wynikające z przepisów o ochronie przyrody.
Rozdział 10a
Rolniczy handel detaliczny
Art. 44a. 1. Produkcja i zbywanie żywności w ramach rolniczego handlu
detalicznego:
1) mogą być dokonywane w ilościach dostosowanych do potrzeb konsumentów;
2) nie mogą stanowić zagrożenia dla bezpieczeństwa żywności i wpływać
niekorzystnie na ochronę zdrowia publicznego;
3) podlegają nadzorowi organów odpowiednio Państwowej Inspekcji Sanitarnej
albo Inspekcji Weterynaryjnej;
4) są dokumentowane w sposób umożliwiający określenie ilości zbywanej
żywności;
5) nie mogą być dokonywane z udziałem pośrednika, z wyjątkiem zbywania
takiej żywności podczas wystaw, festynów, targów lub kiermaszy,
organizowanych w celu promocji żywności, jeżeli pośrednik zbywa żywność:
a) wyprodukowaną przez tego pośrednika w ramach rolniczego handlu
detalicznego,
b) wyprodukowaną przez inny podmiot prowadzący rolniczy handel
detaliczny na obszarze powiatu, w którym pośrednik ten prowadzi
produkcję żywności w ramach rolniczego handlu detalicznego, lub na
obszarze powiatu sąsiadującego z tym powiatem.
2. W miejscu zbywania żywności w ramach rolniczego handlu detalicznego
umieszcza się w sposób czytelny i widoczny dla konsumenta:
1) napis „rolniczy handel detaliczny”;
2017-06-06
©Telksinoe s. 48/86
2) dane obejmujące:
a) imię i nazwisko albo nazwę i siedzibę podmiotu prowadzącego rolniczy
handel detaliczny,
b) adres miejsca prowadzenia produkcji tej żywności,
c) weterynaryjny numer identyfikacyjny podmiotu prowadzącego rolniczy
handel detaliczny, o ile taki numer został nadany.
3. Minister właściwy do spraw rolnictwa w porozumieniu z ministrem
właściwym do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, maksymalną ilość
żywności zbywaną w ramach rolniczego handlu detalicznego oraz zakres i sposób
dokumentowania tej ilości, mając na względzie potrzeby konsumentów, rodzaj
zbywanej żywności oraz ochronę zdrowia publicznego, w tym zapewnienie
bezpieczeństwa tej żywności.
4. Minister właściwy do spraw rolnictwa w porozumieniu z ministrem
właściwym do spraw zdrowia może określić, w drodze rozporządzenia,
szczegółowy sposób oznakowania miejsca zbywania żywności, w ramach
rolniczego handlu detalicznego, mając na względzie zapewnienie informacji o
żywności zbywanej w ramach rolniczego handlu detalicznego i podmiotach
prowadzących ten handel oraz ochronę zdrowia publicznego.
Rozdział 11
Znakowanie żywności
Art. 45. 1. (uchylony)
2. (uchylony)
3. Oznakowanie środka spożywczego powszechnie spożywanego nie może
zawierać określenia „dietetyczny” lub w inny sposób sugerować, że jest to środek
spożywczy specjalnego przeznaczenia żywieniowego.
4. Środki spożywcze niebędące preparatami do początkowego żywienia
niemowląt nie mogą być oznakowane, prezentowane, reklamowane, promowane
i wprowadzane do obrotu jako środki spożywcze wystarczające do zaspokajania
potrzeb żywieniowych prawidłowo rozwijających się niemowląt w ciągu
pierwszych miesięcy życia, do momentu wprowadzenia odpowiedniego żywienia
uzupełniającego.
Art. 46. (uchylony)
2017-06-06
©Telksinoe s. 49/86
Art. 47. (uchylony)
Art. 48. 1. (uchylony)
2. Środki spożywcze wprowadzane do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej muszą być oznakowane w języku polskim. Środki spożywcze mogą być
ponadto oznakowane w innych językach.
3. Wymóg znakowania w języku polskim nie dotyczy środków spożywczych
przeznaczonych do wywozu poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 49. (uchylony)
Art. 50. 1. (uchylony)
2. (uchylony)
3. Szczegółowe wymagania dotyczące oznakowania żywności genetycznie
zmodyfikowanej określają przepisy art. 12–14 rozporządzenia nr 1829/2003 oraz
art. 4 rozporządzenia (WE) nr 1830/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia
22 września 2003 r. dotyczącego możliwości śledzenia i etykietowania
organizmów zmodyfikowanych genetycznie oraz możliwości śledzenia żywności
i produktów paszowych wyprodukowanych z organizmów zmodyfikowanych
genetycznie i zmieniającego dyrektywę 2001/18/WE (Dz. Urz. UE L 268
z 18.10.2003, str. 24; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 32, str.
455), zwanego dalej „rozporządzeniem nr 1830/2003”.
4. Żywność ekologiczną, określoną przepisami rozporządzenia Rady (WE)
nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej
i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego rozporządzenie (EWG)
nr 2092/91 (Dz. Urz. UE L 189 z 20.07.2007, str. 1, z późn. zm.), rozporządzenia
Komisji (WE) nr 889/2008 z dnia 5 września 2008 r. ustanawiającego szczegółowe
zasady wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 w sprawie produkcji
ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych w odniesieniu do produkcji
ekologicznej, znakowania i kontroli (Dz. Urz. UE L 250 z 18.09.2008, str. 1,
z późn. zm.) i rozporządzenia Komisji (WE) nr 1235/2008 z dnia 8 grudnia 2008 r.
ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE)
nr 834/2007 w odniesieniu do ustaleń dotyczących przywozu produktów
ekologicznych z krajów trzecich (Dz. Urz. UE L 334 z 12.12.2008, str. 25), można
znakować dodatkowo zgodnie z wymogami określonymi w tych rozporządzeniach.
2017-06-06
©Telksinoe s. 50/86
Art. 51. (uchylony)
Art. 52. Środki spożywcze oznakowane datą minimalnej trwałości lub
terminem przydatności do spożycia mogą znajdować się w obrocie do tej daty lub
terminu.
Rozdział 12
Oświadczenia żywieniowe i zdrowotne
Art. 52a. Środki spożywcze mogą być znakowane oświadczeniami
żywieniowymi i zdrowotnymi pod warunkiem spełniania wymagań określonych
w rozporządzeniu nr 1924/2006.
Art. 52b. 1. Główny Inspektor Sanitarny jest właściwym organem krajowym
w rozumieniu art. 13 ust. 5, art. 14, art. 15 ust. 2 oraz art. 16–19 rozporządzenia
nr 1924/2006 w zakresie odnoszącym się do przyjmowania i przekazywania do
Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) wniosków
podmiotów działających na rynku spożywczym w celu udzielenia zezwolenia na
wpisanie oświadczenia o zmniejszeniu ryzyka choroby lub oświadczenia
odnoszącego się do rozwoju i zdrowia dzieci lub oświadczenia zawierającego
wniosek o ochronę zastrzeżonych danych do wspólnotowego rejestru oświadczeń
żywieniowych i zdrowotnych dotyczących żywności.
2. Właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny lub państwowy
graniczny inspektor sanitarny są organami właściwymi w sprawach czasowego
zawieszania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stosowania oświadczenia
żywieniowego lub zdrowotnego niezgodnego z przepisami rozporządzenia
nr 1924/2006.
3. W przypadku wydania decyzji w zakresie, o którym mowa w ust. 2,
właściwy państwowy inspektor sanitarny powiadamia Głównego Inspektora
Sanitarnego, przesyłając kopię ostatecznej decyzji.
DZIAŁ IIA
Środki spożywcze oraz żywienie dzieci i młodzieży w jednostkach systemu
oświaty
Art. 52c. 1. W jednostkach systemu oświaty:
2017-06-06
©Telksinoe s. 51/86
1) sprzedawane mogą być wyłącznie środki spożywcze objęte grupami środków
spożywczych przeznaczonych do sprzedaży dzieciom i młodzieży w tych
jednostkach określonymi w przepisach wydanych na podstawie ust. 6 pkt 1;
2) w ramach żywienia zbiorowego dzieciom i młodzieży stosowane mogą być
wyłącznie środki spożywcze, które spełniają wymagania określone
w przepisach wydanych na podstawie ust. 6 pkt 2.
2. W jednostkach systemu oświaty zabrania się reklamy oraz promocji
polegającej na prowadzeniu działalności zachęcającej do nabywania środków
spożywczych innych niż objęte grupami środków spożywczych przeznaczonych do
sprzedaży dzieciom i młodzieży w tych jednostkach określonymi w przepisach
wydanych na podstawie ust. 6 pkt 1 oraz niespełniających wymagań określonych
w przepisach wydanych na podstawie ust. 6 pkt 2.
[3. Dyrektor przedszkola, a w przypadku innej formy wychowania
przedszkolnego prowadzonej przez osobę prawną niebędącą jednostką samorządu
terytorialnego lub osobę fizyczną – także osoba kierująca daną inną formą
wychowania przedszkolnego albo dyrektor szkoły lub dyrektor placówki, o której
mowa w art. 2 pkt 3, 5 i 7 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty może
ustalić, w porozumieniu z radą rodziców, szczegółową listę produktów
dopuszczonych do sprzedaży lub stosowania w ramach żywienia zbiorowego
w oparciu o przepisy wydane na podstawie ust. 6.]
<3. Dyrektor przedszkola, a w przypadku innej formy wychowania Nowe brzmienie
ust. 3–5 w art. 52c
przedszkolnego prowadzonej przez osobę prawną niebędącą jednostką wejdzie w życie z
dn. 1.09.2017 r.
samorządu terytorialnego lub osobę fizyczną – także osoba kierująca daną (Dz. U. z 2017 r.
inną formą wychowania przedszkolnego albo dyrektor szkoły lub dyrektor poz. 60).
jednostki systemu oświaty może ustalić, w porozumieniu z radą rodziców,
szczegółową listę produktów dopuszczonych do sprzedaży lub stosowania
w ramach żywienia zbiorowego w oparciu o przepisy wydane na podstawie
ust. 6.>
[4. W jednostkach systemu oświaty, w których nie funkcjonuje rada rodziców,
listę produktów, o której mowa w ust. 3, może ustalić dyrektor przedszkola,
a w przypadku innej formy wychowania przedszkolnego prowadzonej przez osobę
prawną niebędącą jednostką samorządu terytorialnego lub osobę fizyczną – także
osoba kierująca daną inną formą wychowania przedszkolnego albo dyrektor szkoły
2017-06-06
©Telksinoe s. 52/86
lub dyrektor placówki, o której mowa w art. 2 pkt 3, 5 i 7 ustawy z dnia 7 września
1991 r. o systemie oświaty.]
<4. W jednostkach systemu oświaty, w których nie funkcjonuje rada
rodziców, listę produktów, o której mowa w ust. 3, może ustalić dyrektor
przedszkola, a w przypadku innej formy wychowania przedszkolnego
prowadzonej przez osobę prawną niebędącą jednostką samorządu
terytorialnego lub osobę fizyczną – także osoba kierująca daną inną formą
wychowania przedszkolnego albo dyrektor szkoły lub dyrektor jednostki
systemu oświaty.>
[5. W przypadku naruszenia przepisów ust. 1–4, dyrektor przedszkola,
a w przypadku innej formy wychowania przedszkolnego prowadzonej przez osobę
prawną niebędącą jednostką samorządu terytorialnego lub osobę fizyczną – także
osoba kierująca daną inną formą wychowania przedszkolnego, dyrektor szkoły oraz
dyrektor placówki, o której mowa w art. 2 pkt 3, 5 i 7 ustawy z dnia 7 września
1991 r. o systemie oświaty są uprawnieni do rozwiązania, bez zachowania terminu
wypowiedzenia, umowy z podmiotem prowadzącym sprzedaż środków spożywczych
lub działalność w zakresie zbiorowego żywienia dzieci i młodzieży, bez
odszkodowania.]
<5. W przypadku naruszenia przepisów ust. 1–4, dyrektor przedszkola,
a w przypadku innej formy wychowania przedszkolnego prowadzonej przez
osobę prawną niebędącą jednostką samorządu terytorialnego lub osobę
fizyczną – także osoba kierująca daną inną formą wychowania
przedszkolnego, dyrektor szkoły oraz dyrektor jednostki systemu oświaty są
uprawnieni do rozwiązania, bez zachowania terminu wypowiedzenia, umowy
z podmiotem prowadzącym sprzedaż środków spożywczych lub działalność
w zakresie zbiorowego żywienia dzieci i młodzieży, bez odszkodowania.>
6. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia:
1) grupy środków spożywczych przeznaczonych do sprzedaży dzieciom
i młodzieży w jednostkach systemu oświaty,
2) wymagania, jakie muszą spełniać środki spożywcze stosowane w ramach
żywienia zbiorowego dzieci i młodzieży w jednostkach systemu oświaty
– uwzględniając normy żywienia dzieci i młodzieży oraz mając na względzie
wartości odżywcze i zdrowotne środków spożywczych.
2017-06-06
©Telksinoe s. 53/86
DZIAŁ III
Materiały i wyroby przeznaczone do kontaktu z żywnością
Art. 53. 1. Podmioty działające na rynku materiałów i wyrobów
przeznaczonych do kontaktu z żywnością są obowiązane przestrzegać wymagań
w zakresie dobrej praktyki produkcyjnej określonych w rozporządzeniu
nr 2023/2006.
2. Podmioty zajmujące się recyklingiem i przetwórcy są obowiązani
przestrzegać wymagań określonych w rozporządzeniu nr 282/2008.
Art. 54. Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem
właściwym do spraw gospodarki oraz ministrem właściwym do spraw środowiska
określi, w drodze rozporządzenia:
1) wykaz substancji, których stosowanie jest dozwolone w procesie wytwarzania
lub przetwarzania materiałów i wyrobów z tworzyw sztucznych,
z uwzględnieniem dopuszczalnych limitów migracji lub zawartości tych
substancji oraz innych ograniczeń i specyfikacji dla substancji lub materiałów
i wyrobów, a także sposób sprawdzania zgodności tych materiałów
i wyrobów z ustalonymi limitami,
2) wykaz substancji, których stosowanie jest dozwolone w procesie wytwarzania
lub przetwarzania materiałów i wyrobów z innych tworzyw niż określone
w pkt 1, z uwzględnieniem dopuszczalnych limitów migracji lub zawartości
tych substancji oraz innych ograniczeń i specyfikacji dla substancji lub
materiałów i wyrobów, a także sposób sprawdzania zgodności tych
materiałów i wyrobów z ustalonymi limitami
– uwzględniając konieczność zapewnienia bezpieczeństwa zdrowia lub życia
człowieka, ochronę środowiska oraz jednolite wymagania obowiązujące w tym
zakresie w Unii Europejskiej.
Art. 55. Materiały i wyroby przeznaczone do kontaktu z żywnością
wprowadzane do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są znakowane
w języku polskim. Materiały i wyroby mogą być ponadto znakowane w innych
językach.
Art. 56. Główny Inspektor Sanitarny jest organem właściwym, w rozumieniu
art. 13 rozporządzenia nr 1935/2004, do:
2017-06-06
©Telksinoe s. 54/86
1) przyjmowania wniosków podmiotów, o których mowa w art. 53, o udzielenie
zezwolenia na stosowanie substancji nieobjętych wykazami, o których mowa
w art. 54, oraz na procesy recyklingu materiałów i wyrobów z tworzyw
sztucznych zgodnie z przepisami rozporządzenia nr 282/2008;
2) przekazywania tych wniosków do Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa
Żywności.
Art. 57. Główny Inspektor Sanitarny prowadzi rejestr wniosków, o których
mowa w art. 56.
Art. 58. 1. W przypadkach określonych w art. 18 ust. 1 rozporządzenia
nr 1935/2004 minister właściwy do spraw zdrowia może, w drodze rozporządzenia,
zawiesić lub ograniczyć obrót, w tym również nakazać wycofanie z obrotu
materiałów lub wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością, albo ustanowić
szczególne wymagania dla materiałów lub wyrobów spełniających wymagania
określone w niniejszym dziale lub w przepisach wydanych na podstawie art. 54,
uwzględniając konieczność zapewnienia bezpieczeństwa żywności oraz fakt, że
rozporządzenie obowiązuje do dnia wejścia w życie odpowiednich przepisów Unii
Europejskiej lub do dnia odmowy przyjęcia przez Komisję Europejską lub Radę
Unii Europejskiej takich przepisów.
2. Minister właściwy do spraw zdrowia przekazuje niezwłocznie, wraz
z uzasadnieniem, rozporządzenie, o którym mowa w ust. 1, innym państwom
członkowskim Unii Europejskiej i Komisji Europejskiej.
DZIAŁ IV
Wymagania higieniczne
Rozdział 1
Przepisy ogólne dotyczące wymagań higienicznych
Art. 59. 1. Podmioty działające na rynku spożywczym są obowiązane
przestrzegać w zakładach wymagań higienicznych określonych w rozporządzeniu
nr 852/2004.
2. Osoba pracująca w styczności z żywnością powinna uzyskać określone
przepisami o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
orzeczenie lekarskie dla celów sanitarno-epidemiologicznych o braku
2017-06-06
©Telksinoe s. 55/86
przeciwwskazań do wykonywania prac, przy wykonywaniu których istnieje
możliwość przeniesienia zakażenia na inne osoby.
3. Spełnienie wymagań określonych w rozdziale XII załącznika II do
rozporządzenia nr 852/2004 jest potwierdzane dokumentacją o przeprowadzonych
szkoleniach lub udzielonym instruktażu osobom wykonującym prace przy
produkcji lub w obrocie żywnością oraz osobom odpowiedzialnym za wdrożenie
i stosowanie zasad systemu HACCP w zakładzie.
4. Podmiot działający na rynku spożywczym jest obowiązany przechowywać
w aktach osobowych orzeczenia lekarskie i dokumentację, o których mowa
w ust. 2 i 3, oraz udostępniać je na żądanie organów urzędowej kontroli żywności.
5. Kopie orzeczenia lekarskiego oraz dokumentacji, o których mowa w ust. 2
i 3, znajdują się w miejscu wykonywania pracy przez osobę, której dotyczy to
orzeczenie lub dokumentacja.
Art. 59a. Podmioty działające na rynku spożywczym, prowadzące zakłady
obrotu żywnością lub gastronomii, obowiązane są uwzględniać w procedurach
dotyczących dobrej praktyki higienicznej oraz wdrażania i stosowania zasad
systemu HACCP prawo wstępu i korzystania z tych zakładów przez osoby
niepełnosprawne z psem asystującym w rozumieniu przepisów o rehabilitacji
zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.
Art. 60. Główny Inspektor Sanitarny i Główny Lekarz Weterynarii,
stosownie do kompetencji określonych w art. 73 ust. 1 pkt 1 i 3, są organami
właściwymi w zakresie zadań, o których mowa w art. 7 i art. 8 rozporządzenia
nr 852/2004, dotyczących krajowych poradników dobrej praktyki higienicznej oraz
wdrażania i stosowania zasad systemu HACCP.
Rozdział 2
Rejestracja i zatwierdzanie zakładów
Art. 61. Państwowy powiatowy inspektor sanitarny lub państwowy graniczny
inspektor sanitarny są organami właściwymi w sprawach rejestracji oraz
zatwierdzania, warunkowego zatwierdzania, przedłużania warunkowego
zatwierdzenia, zawieszania oraz cofania zatwierdzenia zakładów, które:
1) produkują lub wprowadzają do obrotu żywność pochodzenia niezwierzęcego,
2017-06-06
©Telksinoe s. 56/86
2) wprowadzają do obrotu produkty pochodzenia zwierzęcego, nieobjętych
urzędową kontrolą organów Inspekcji Weterynaryjnej,
3) produkują lub wprowadzają do obrotu żywność zawierającą jednocześnie
środki spożywcze pochodzenia niezwierzęcego i produkty pochodzenia
zwierzęcego, o której mowa w art. 1 ust. 2 rozporządzenia nr 853/2004, z
wyłączeniem zakładów prowadzących rolniczy handel detaliczny, z
zastrzeżeniem art. 73 ust. 6,
4) działają na rynku materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu
z żywnością, w tym zakładów prowadzonych przez podmioty zajmujące się
recyklingiem
– w trybie i na zasadach określonych w rozporządzeniu nr 852/2004
i rozporządzeniu nr 882/2004.
Art. 62. 1. Właściwy ze względu na siedzibę zakładu lub miejsce
prowadzenia przez zakład działalności państwowy powiatowy inspektor sanitarny
lub państwowy graniczny inspektor sanitarny:
1) prowadzi rejestr zakładów, o których mowa w art. 61, podlegających
urzędowej kontroli organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej, zwany dalej
„rejestrem zakładów”, oraz uaktualnia na bieżąco dane zawarte w rejestrze;
2) wydaje decyzje w sprawie zatwierdzenia, warunkowego zatwierdzenia,
przedłużenia warunkowego zatwierdzenia, zawieszenia lub cofania
zatwierdzenia zakładów określonych w art. 61 oraz odmowy wpisu do rejestru
zakładów, jeżeli zachodzą przesłanki określone w art. 31 ust. 2
rozporządzenia nr 882/2004;
3) wydaje decyzje o wykreśleniu z rejestru zakładów;
4) wydaje zaświadczenie o wpisie do rejestru zakładów według wzoru
określonego na podstawie art. 67 ust. 3 pkt 6.
2. W odniesieniu do obiektów lub urządzeń ruchomych i tymczasowych
właściwym w sprawach rejestracji oraz zatwierdzania jest państwowy powiatowy
inspektor sanitarny lub państwowy graniczny inspektor sanitarny:
1) dla obiektów lub urządzeń ruchomych – właściwy ze względu na siedzibę
zakładu,
2) dla obiektów lub urządzeń tymczasowych – właściwy ze względu na miejsce
prowadzenia działalności przez zakład
2017-06-06
©Telksinoe s. 57/86
– który produkuje lub wprowadza do obrotu żywność z tych obiektów lub urządzeń.
3. W odniesieniu do urządzeń dystrybucyjnych do sprzedaży żywności
właściwym w sprawach rejestracji jest państwowy powiatowy inspektor sanitarny
lub państwowy graniczny inspektor sanitarny właściwy ze względu na siedzibę
zakładu, który produkuje lub wprowadza do obrotu żywność z tych urządzeń.
Art. 63. 1. Zakłady, o których mowa w art. 61, mogą rozpocząć działalność
po zatwierdzeniu lub warunkowym zatwierdzeniu, a w przypadkach określonych
w ust. 2, po uzyskaniu wpisu do rejestru zakładów.
1a. Zatwierdzanie jest dokonywane na podstawie wniosku podmiotu
działającego na rynku spożywczym prowadzącego zakład.
2. Zatwierdzenie nie jest wymagane w odniesieniu do:
1) działalności w zakresie dostaw bezpośrednich;
2) urządzeń dystrybucyjnych do sprzedaży żywności;
3) obiektów lub urządzeń ruchomych lub tymczasowych, uprzednio
dopuszczonych do prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie
produkcji lub obrotu żywnością w innym państwie członkowskim Unii
Europejskiej;
4) gospodarstw agroturystycznych;
5) podmiotów prowadzących działalność w zakresie produkcji win gronowych
uzyskanych z winogron pochodzących z upraw własnych w ilości mniejszej
niż 1000 hl w ciągu roku kalendarzowego zgodnie z zasadami określonymi
w przepisach o wyrobie i rozlewie wyrobów winiarskich, obrocie tymi
wyrobami i organizacji rynku wina;
6) aptek, punktów aptecznych i hurtowni farmaceutycznych określonych
przepisami prawa farmaceutycznego;
7) sklepów zielarskich;
8) przedsiębiorców prowadzących sprzedaż detaliczną innych niż środki
spożywcze produktów oraz wprowadzających do obrotu środki spożywcze
opakowane, trwałe mikrobiologicznie;
9) producentów gazów technicznych na potrzeby podmiotów działających na
rynku spożywczym;
2017-06-06
©Telksinoe s. 58/86
10) zakładów prowadzących działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa
w sprzedaży żywności „na odległość” (sprzedaży wysyłkowej), w tym
sprzedaży przez Internet;
11) zakładów działających na rynku materiałów i wyrobów przeznaczonych do
kontaktu z żywnością, w tym zakładów prowadzonych przez podmioty
zajmujące się recyklingiem;
12) podmiotów działających na rynku spożywczym prowadzących produkcję
pierwotną;
13) podmiotów prowadzących rolniczy handel detaliczny żywnością pochodzenia
niezwierzęcego.
3. W przypadkach, o których mowa w ust. 2, podmiot działający na rynku
spożywczym lub na rynku materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu
z żywnością jest obowiązany złożyć wniosek o wpis do rejestru zakładów.
4. Urządzenia dystrybucyjne, o których mowa w ust. 2 pkt 2, muszą być
oznakowane w sposób umożliwiający identyfikację zakładu, w tym
w szczególności informacjami obejmującymi imię, nazwisko, adres i numer
telefonu albo nazwę, siedzibę, adres zakładu i numer telefonu.
Art. 64. 1. Podmioty działające na rynku spożywczym lub na rynku
materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością składają wniosek
o wpis do rejestru zakładów albo o zatwierdzenie zakładu i o wpis do rejestru
zakładów, w terminie co najmniej 14 dni przed dniem rozpoczęcia planowanej
działalności, w formie pisemnej, według wzorów określonych odpowiednio na
podstawie art. 67 ust. 3 pkt 2 i 3.
1a. W przypadku zmiany danych podmiot działający na rynku spożywczym
lub na rynku materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością
składa wniosek o dokonanie zmian w rejestrze zakładów, w formie pisemnej,
według wzoru określonego na podstawie art. 67 ust. 3 pkt 4, w terminie 30 dni od
dnia powstania zmiany.
2. Wniosek zawiera:
1) imię, nazwisko i numer PESEL, miejsce zamieszkania i adres albo nazwę,
siedzibę i adres wnioskodawcy, numer identyfikacyjny REGON, jeżeli taki
numer posiada, oraz numer identyfikacji podatkowej (NIP);
2017-06-06
©Telksinoe s. 59/86
1a) numer w rejestrze przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym, o ile
wnioskodawca taki numer posiada;
1b) numer identyfikacyjny w ewidencji gospodarstw rolnych, w rozumieniu
przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji
gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności –
w odniesieniu do podmiotów działających na rynku spożywczym
prowadzących działalność w zakresie dostaw bezpośrednich;
2) określenie rodzaju i zakresu działalności, która ma być prowadzona
w zakładzie, w tym rodzaju żywności, która ma być przedmiotem produkcji
lub obrotu;
3) określenie lokalizacji zakładu lub miejsca prowadzenia działalności
gospodarczej.
3. Do wniosku dołącza się:
1) (uchylony)
2) (uchylony)
3) (uchylony)
4) w przypadku zgłoszenia urządzeń dystrybucyjnych, o których mowa w art. 63
ust. 2 pkt 2 – wykaz tych urządzeń zawierający typ urządzenia, nazwę
producenta i rok jego produkcji oraz datę uruchomienia.
Art. 65. 1. Wpis do rejestru zakładów następuje na podstawie:
1) wniosku podmiotu działającego na rynku spożywczym lub na rynku
materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością
w przypadkach określonych w art. 63 ust. 2;
2) decyzji o zatwierdzeniu lub warunkowym zatwierdzeniu zakładów, jeżeli są
spełnione wymagania określone w art. 31 ust. 2 lit. b–d rozporządzenia
nr 882/2004.
2. Podmiot działający na rynku spożywczym jest obowiązany do
aktualizowania wykazu urządzeń, o którym mowa w art. 64 ust. 3 pkt 4,
przynajmniej dwa razy w roku oraz na żądanie właściwego państwowego
powiatowego inspektora sanitarnego.
3. Wykreślenie z rejestru zakładów następuje na podstawie:
1) wniosku podmiotu działającego na rynku spożywczym lub na rynku
materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością;
2017-06-06
©Telksinoe s. 60/86
2) decyzji właściwego państwowego powiatowego inspektora sanitarnego,
o której mowa w art. 66 ust. 1 pkt 1;
3) decyzji właściwego państwowego powiatowego inspektora sanitarnego lub
państwowego granicznego inspektora sanitarnego, jeżeli zakład zaprzestał
działalności w zakresie produkcji lub obrotu żywnością lub materiałami i
wyrobami przeznaczonymi do kontaktu z żywnością, a podmiot działający na
rynku spożywczym lub na rynku materiałów i wyrobów przeznaczonych do
kontaktu z żywnością nie złożył wniosku, o którym mowa w pkt 1;
4) braku aktualizacji, o której mowa w ust. 2.
Art. 66. 1. W przypadkach określonych w art. 31 ust. 2 lit. e rozporządzenia
nr 882/2004 właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny wydaje decyzję
w sprawie:
1) cofnięcia zatwierdzenia zakładu;
2) zawieszenia zatwierdzenia zakładu.
2. Decyzjom, o których mowa w ust. 1, nadaje się rygor natychmiastowej
wykonalności.
Art. 67. 1. Rejestr zakładów zawiera następujące dane:
1) imię, nazwisko, miejsce zamieszkania i adres albo nazwę, siedzibę i adres
wnioskodawcy;
2) w przypadku osoby fizycznej – numer ewidencyjny powszechnego
elektronicznego systemu ewidencji ludności (PESEL), jeżeli numer taki został
nadany;
3) numer identyfikacji podatkowej (NIP);
4) (uchylony)
5) numer wpisu do ewidencji gospodarstw rolnych, o którym mowa w art. 64
ust. 3 pkt 3;
6) określenie rodzaju i zakresu działalności, która ma być prowadzona
w zakładzie, w tym rodzaju żywności, która ma być przedmiotem produkcji
lub obrotu;
7) termin rozpoczęcia działalności objętej wpisem do rejestru;
8) informacje o przeprowadzonych urzędowych kontrolach zakładu;
9) decyzje w sprawie wykreślenia z rejestru.
2017-06-06
©Telksinoe s. 61/86
2. Wykazy, o których mowa w art. 64 ust. 3 pkt 4, przechowywane są
w aktach rejestrowych dotyczących zakładu posiadającego urządzenia
dystrybucyjne.
3. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia,
wzory:
1) rejestru zakładów,
2) wniosku o wpis zakładu do rejestru zakładów,
3) wniosku o zatwierdzenie zakładu i o wpis do rejestru zakładów,
4) wniosku o dokonanie zmian w rejestrze zakładów,
5) wniosku o wykreślenie z rejestru zakładów,
6) zaświadczenia o wpisie do rejestru zakładów
– mając na względzie jednolite wymagania w tym zakresie obowiązujące w Unii
Europejskiej.
4. Minister właściwy do spraw zdrowia może określić, w rozporządzeniu,
o którym mowa w ust. 3, sposób prowadzenia rejestru zakładów w systemie
informatycznym, z wyłączeniem danych objętych tajemnicą przedsiębiorcy, mając
na względzie powszechny dostęp do danych zawartych w rejestrach oraz jednolite
wymagania w tym zakresie obowiązujące w Unii Europejskiej, jeżeli zostaną
ustalone.
Rozdział 3
Wymagania szczególne w zakresie higieny
Art. 68. 1. Podmioty działające na rynku spożywczym prowadzące
działalność w ramach dostaw bezpośrednich są obowiązane przestrzegać zasad
dobrej praktyki higienicznej.
2. Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem
właściwym do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia:
1) zakres działalności prowadzonej w ramach dostaw bezpośrednich, w tym
wielkość i obszar dostaw bezpośrednich,
2) szczegółowe wymagania higieniczne dla działalności prowadzonej w ramach
dostaw bezpośrednich
– mając na względzie zapewnienie bezpieczeństwa żywności oraz realizację celów
rozporządzenia nr 852/2004.
2017-06-06
©Telksinoe s. 62/86
Art. 69. 1. Minister właściwy do spraw zdrowia i minister właściwy do spraw
rolnictwa, każdy w zakresie swojego działania, działając w porozumieniu, mogą
określić, w drodze rozporządzenia, wymagania higieniczne w:
1) zakładach stosujących tradycyjne metody produkcji lub obrotu żywnością,
w celu umożliwienia stosowania tych metod,
2) zakładach zlokalizowanych w regionach szczególnych ze względu na
położenie geograficzne, w celu uwzględnienia potrzeb tych zakładów,
3) innych zakładach – wyłącznie w zakresie ich konstrukcji, organizacji
i wyposażenia
– dostosowując te wymagania do wymogów określonych w załączniku II do
rozporządzenia nr 852/2004 oraz mając na względzie wielkość zakładu, a także
zapewnienie bezpieczeństwa żywności i realizację celów rozporządzenia
nr 852/2004.
2. Wydając rozporządzenie, o którym mowa w ust. 1, należy uwzględnić tryb
i warunki określone w art. 13 ust. 5–7 rozporządzenia nr 852/2004.
3. Minister właściwy do spraw zdrowia oraz minister właściwy do spraw
rolnictwa, każdy w zakresie swojego działania, działając w porozumieniu, mogą
określić, w drodze rozporządzenia, ogólne odstępstwa od wymagań higienicznych
określonych w rozdziale II pkt 1 i rozdziale V pkt 1 załącznika II do rozporządzenia
nr 852/2004 w zakładach produkujących żywność tradycyjną w zakresie
określonym w art. 7 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2074/2005 z dnia
5 grudnia 2005 r. ustanawiającego środki wykonawcze w odniesieniu do
niektórych produktów objętych rozporządzeniem (WE) nr 853/2004 i do
organizacji urzędowych kontroli na mocy rozporządzeń (WE) nr 854/2004 oraz
(WE) nr 882/2004, ustanawiającego odstępstwa od rozporządzenia (WE)
nr 852/2004 i zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 853/2004 oraz (WE)
nr 854/2004 (Dz. Urz. WE L 338 z 22.12.2005, str. 27), zwanego dalej
„rozporządzeniem nr 2074/2005”, mając na względzie umożliwienie zakładom
stosowania tradycyjnych metod produkcji oraz zapewnienie bezpieczeństwa
żywności.
4. Właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny oraz właściwy
powiatowy lekarz weterynarii, zgodnie z kompetencjami określonymi w art. 73, są
organami właściwymi do wydawania decyzji przyznających indywidualne
2017-06-06
©Telksinoes. 63/86
odstępstwa od wymagań higienicznych określonych w rozdziale II pkt 1 i rozdziale
V pkt 1 załącznika II do rozporządzenia nr 852/2004 zakładom produkującym
żywność tradycyjną, jeżeli są spełniane przez zakład wymagania określone na
podstawie ust. 3.
5. O przyznanych indywidualnych odstępstwach są powiadamiani,
odpowiednio, Główny Inspektor Sanitarny albo Główny Lekarz Weterynarii.
6. Minister właściwy do spraw zdrowia oraz minister właściwy do spraw
rolnictwa, każdy w zakresie swoich kompetencji, powiadamiają Komisję
Europejską oraz pozostałe państwa członkowskie Unii Europejskiej o przyznanych
odstępstwach określonych na podstawie ust. 3, na zasadach określonych w art. 7
ust. 3 rozporządzenia nr 2074/2005.
7. Główny Inspektor Sanitarny oraz Główny Lekarz Weterynarii, każdy
w zakresie swoich kompetencji, powiadamiają Komisję Europejską oraz pozostałe
państwa członkowskie Unii Europejskiej o przyznanych odstępstwach określonych
na podstawie ust. 4, na zasadach określonych w art. 7 ust. 3 rozporządzenia
nr 2074/2005.
Art. 70. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze
rozporządzenia, szczególne wymagania higieniczne w zakresie transportu
morskiego cukru surowego luzem, mając na względzie zapewnienie
bezpieczeństwa żywności.
Art. 71. Zakłady prowadzące działalność gospodarczą w zakresie skupu,
przechowywania lub sprzedaży grzybów oraz produkcji przetworów grzybowych
spełniają obowiązujące wymagania higieniczne oraz muszą zatrudniać
klasyfikatorów grzybów lub grzyboznawców.
Art. 72. 1. Zakład żywienia zbiorowego typu zamkniętego może
przechowywać próbki wszystkich potraw o krótkim okresie przydatności do
spożycia, wyprodukowanych i przeznaczonych do żywienia konsumentów w tym
zakładzie.
2. Zakład, o którym mowa w ust. 1, w przypadku wprowadzania do obrotu
gotowych potraw pochodzących z innych zakładów przechowuje próbki
poszczególnych potraw otrzymanych wraz z dostawą partii każdej potrawy
2017-06-06
©Telksinoe s. 64/86
o krótkim okresie przydatności do spożycia z zakładu, w którym zostały
wyprodukowane.
3. Na podstawie pisemnej umowy zakłady, o których mowa w ust. 2, mogą
ustalić, że obowiązek pobierania i przechowywania próbek potraw będzie dotyczył
zakładu, w którym potrawy te zostały wyprodukowane.
4. Pobrane próbki potraw są udostępniane organom Państwowej Inspekcji
Sanitarnej na żądanie tych organów.
5. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia,
sposób, miejsce, czas i warunki pobierania i przechowywania próbek, mając na
względzie zapewnienie bezpieczeństwa żywności oraz rodzaj środków
spożywczych.
6. Minister właściwy do spraw zdrowia może określić, w drodze
rozporządzenia, wymagania obowiązujące przy prowadzeniu żywienia zbiorowego
typu zamkniętego, mając na względzie normy żywienia oraz wymagania
zdrowotne.
DZIAŁ V
Urzędowe kontrole żywności
Rozdział 1
Przeprowadzanie urzędowych kontroli żywności
Art. 73. 1. Organami urzędowej kontroli żywności, o których mowa w art. 4
rozporządzenia nr 882/2004, w zakresie bezpieczeństwa żywności, są:
1) organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, zgodnie z właściwością określoną
przepisami ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji
Sanitarnej, w odniesieniu do:
a) żywności pochodzenia niezwierzęcego produkowanej i wprowadzanej
do obrotu, przywożonej z państw trzecich oraz wywożonej i powrotnie
wywożonej do tych państw,
b) produktów pochodzenia zwierzęcego znajdujących się w handlu
detalicznym w rozumieniu art. 3 pkt 7 rozporządzenia nr 178/2002, z
wyłączeniem produktów pochodzenia zwierzęcego znajdujących się w
rolniczym handlu detalicznym,
2017-06-06
©Telksinoe s. 65/86
c) żywności zawierającej jednocześnie środki spożywcze pochodzenia
niezwierzęcego i produkty pochodzenia zwierzęcego, o której mowa w
art. 1 ust. 2 rozporządzenia nr 853/2004, produkowanej i wprowadzanej
do obrotu lub wywożonej do państw trzecich, przywożonej z tych państw
w zakresie nieobjętym decyzją Komisji 2007/275/WE z dnia 17 kwietnia
2007 r. dotyczącą wykazu zwierząt i produktów mających podlegać
kontroli w punktach kontroli granicznej na mocy dyrektyw Rady
91/496/EWG i 97/78/WE (Dz. Urz. UE L 116 z 04.05.2007, str. 9, z
późn. zm.) oraz powrotnie wywożonej do tych państw, z wyłączeniem
żywności znajdującej się w rolniczym handlu detalicznym,
d) prawidłowości stosowania zasad systemu HACCP w zakładach objętych
nadzorem Państwowej Inspekcji Sanitarnej;
2) organy Wojskowej Inspekcji Sanitarnej, zgodnie z właściwością określoną
w przepisach wydanych na podstawie art. 20a ustawy z dnia 14 marca 1985 r.
o Państwowej Inspekcji Sanitarnej;
3) organy Inspekcji Weterynaryjnej, zgodnie z właściwością określoną
przepisami ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej
(Dz. U. z 2016 r. poz. 1077, 1948 i 1961);
4) organy Wojskowej Inspekcji Weterynaryjnej, zgodnie z właściwością
określoną w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 7 ustawy z dnia
29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej;
5) inne organy w zakresie posiadanych kompetencji.
2. W sprawach przeprowadzania urzędowych kontroli żywności
w odniesieniu do żywności produkowanej lub wprowadzonej do obrotu z obiektów
lub urządzeń ruchomych lub tymczasowych właściwość organów jest określana
każdorazowo według siedziby zakładu lub miejsca prowadzenia tej działalności.
3. Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz organy, o których mowa
w ust. 1 pkt 5, są właściwe w sprawach przeprowadzania urzędowych kontroli
materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością w zakresie
określonym w rozporządzeniu nr 1935/2004 oraz w rozporządzeniu nr 282/2008.
4. Urzędowe kontrole, o których mowa w ust. 1, obejmują:
1) żywność genetycznie zmodyfikowaną oraz organizmy genetycznie
zmodyfikowane przeznaczone do wykorzystania jako żywność w zakresie
2017-06-06
©Telksinoe s. 66/86
uregulowanym w rozporządzeniu nr 1829/2003, rozporządzeniu
nr 1830/2003 oraz rozporządzeniu (WE) nr 1946/2003 Parlamentu
Europejskiego i Rady z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie transgranicznego
przemieszczania organizmów genetycznie zmodyfikowanych (Dz. Urz. UE L
287 z 05.11.2003, str. 1), zwanym dalej „rozporządzeniem nr 1946/2003”;
2) wszystkie istotne dane i informacje potwierdzające zapewnianie zgodności
z rozporządzeniem nr 1924/2006 w zakresie stosowanych przez podmiot
działający na rynku spożywczym oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych.
5. Minister właściwy do spraw zdrowia, minister właściwy do spraw rolnictwa
oraz Minister Obrony Narodowej określą, w drodze rozporządzenia, szczegółowe
warunki i sposób współdziałania w zakresie sprawowania nadzoru organów
Państwowej Inspekcji Sanitarnej z organami Inspekcji Weterynaryjnej, Wojskowej
Inspekcji Sanitarnej oraz Wojskowej Inspekcji Weterynaryjnej, mając na względzie
potrzebę zapewnienia sprawnego nadzoru nad przestrzeganiem bezpieczeństwa
żywności i żywienia, w tym zapewnienie organom Wojskowej Inspekcji Sanitarnej
oraz Wojskowej Inspekcji Weterynaryjnej możliwości przeprowadzania audytów
w zakładach zaopatrujących w żywność lub ubiegających się o takie zaopatrywanie
Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz wojsk obcych przebywających na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
6. Jeżeli środki spożywcze pochodzenia zwierzęcego są produkowane lub
przechowywane w zakładzie produkującym lub przechowującym inne środki
spożywcze lub właściwe władze państwa przeznaczenia wywożonej żywności
zawierającej jednocześnie produkty pochodzenia roślinnego i zwierzęcego, o której
mowa w art. 1 ust. 2 rozporządzenia nr 853/2004, wymagają świadectwa zdrowia
wystawionego przez urzędowego lekarza weterynarii, szczegółowe warunki
i sposób współdziałania w zakresie sprawowania nadzoru oraz przeprowadzania
urzędowych kontroli żywności, określa porozumienie zawarte między Głównym
Inspektorem Sanitarnym a Głównym Lekarzem Weterynarii.
Art. 74. (uchylony)
Art. 75. 1. Podmioty działające na rynku spożywczym podlegające
urzędowym kontrolom organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej są obowiązane
2017-06-06
©Telksinoe s. 67/86
do pokrywania opłat uwzględniających koszty związane z czynnościami
wykonywanymi w ramach urzędowych kontroli żywności:
1) jeżeli w wyniku tych czynności zostaną stwierdzone przez kontrolujących
niezgodności z przepisami prawa żywnościowego, w tym jeżeli zachodzi
konieczność pobrania próbek żywności albo materiałów lub wyrobów
przeznaczonych do kontaktu z żywnością do badań i wykonania badań
laboratoryjnych w celu potwierdzenia niezgodności;
2) związanych z przeprowadzeniem ponownych czynności kontrolnych w celu
sprawdzenia, czy niezgodności, o których mowa w pkt 1, zostały usunięte;
3) związanych z przeprowadzaniem granicznych kontroli sanitarnych.
2. Opłatami, o których mowa w ust. 1, jest obciążany producent środka
spożywczego lub inny podmiot działający na rynku spożywczym odpowiedzialny
za towar w obrocie.
3. Jeżeli w trakcie wykonywania czynności kontrolnych stwierdzono
niezgodności, o których mowa w ust. 1, wskazujące, że mogły one powstać na
etapie, gdy zakwestionowany środek spożywczy znajdował się w obrocie
i producent nie ponosi odpowiedzialności za powstałe niezgodności, wówczas
opłatami jest obciążany kontrolowany.
4. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia,
wysokość opłat mających na celu pokrycie kosztów ponoszonych przez organy
Państwowej Inspekcji Sanitarnej za czynności wykonywane w ramach urzędowych
kontroli żywności, w tym metody obliczania niektórych opłat, stawki opłat oraz
sposób wnoszenia opłat, mając na względzie zasady ustalania opłat określone
w art. 27–29 rozporządzenia nr 882/2004.
Art. 76. 1. Organom urzędowej kontroli żywności, o których mowa w art. 73
ust. 1, w związku z przeprowadzaniem urzędowych kontroli, przysługuje prawo:
1) wstępu do pomieszczeń zakładu o każdej porze;
2) badania procesów technologicznych i receptur w zakresie niezbędnym do
zrealizowania celu kontroli;
3) przeglądania ksiąg i innych dokumentów kontrolowanego zakładu, jeżeli jest
to niezbędne ze względu na cel przeprowadzanej kontroli;
4) podejmowania innych czynności niezbędnych do wyjaśnienia sprawy,
zgodnie z zakresem uprawnień w ramach urzędowych kontroli żywności,
2017-06-06
©Telksinoe s. 68/86
w tym nieodpłatnego pobierania próbek środków spożywczych lub
materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością w celu
wykonania badań laboratoryjnych.
2. Uzyskane przez organy urzędowej kontroli żywności, w trakcie kontroli,
informacje, dokumenty i inne dane stanowiące tajemnicę przedsiębiorcy nie mogą
być przekazywane innym organom ani ujawniane, jeżeli nie jest to konieczne ze
względu na ochronę życia lub zdrowia człowieka, z wyłączeniem żądania sądu lub
prokuratury w związku z toczącym się postępowaniem.
Art. 77. Decyzjom organów urzędowej kontroli żywności, o których mowa
w art. 54 rozporządzenia nr 882/2004, w przypadku stwierdzenia uchybień
zagrażających zdrowiu lub życiu człowieka, jest nadawany rygor natychmiastowej
wykonalności.
Art. 78. 1. Badania laboratoryjne dla celów urzędowych kontroli żywności
i żywienia w zakresie bezpieczeństwa żywności wykonują akredytowane:
1) laboratoria Państwowej Inspekcji Sanitarnej, funkcjonujące w zintegrowanym
systemie badań laboratoryjnych żywności określonym w art. 15a ustawy
z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej;
2) laboratoria Inspekcji Weterynaryjnej określone w art. 25 ustawy z dnia
29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej;
3) laboratoria organów, o których mowa w art. 73 ust. 1 pkt 5;
4) laboratoria referencyjne realizujące zadania określone w art. 33
rozporządzenia nr 882/2004.
2. Laboratoria, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 4, wykonują badania
laboratoryjne dla celów urzędowych kontroli materiałów i wyrobów
przeznaczonych do kontaktu z żywnością.
3. Zadania realizowane przez laboratoria referencyjne są finansowane
z budżetu państwa, z części, której dysponentem są minister właściwy do spraw
zdrowia oraz minister właściwy do spraw rolnictwa, każdy w zakresie swoich
kompetencji.
4. Minister właściwy do spraw zdrowia wyznacza, w drodze rozporządzenia,
laboratoria referencyjne wykonujące badania środków spożywczych podlegających
urzędowym kontrolom organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz materiałów
2017-06-06
©Telksinoe s. 69/86
i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością dla celów urzędowych
kontroli żywności i żywienia, mając na względzie zapewnienie bezpieczeństwa
żywności oraz realizację zadań określonych w art. 33 rozporządzenia nr 882/2004.
Rozdział 2
Graniczne kontrole sanitarne
Art. 79. 1. Graniczne kontrole sanitarne obejmują żywność pochodzenia
niezwierzęcego oraz materiały lub wyroby przeznaczone do kontaktu z żywnością,
przywożone z państw trzecich.
2. Graniczne kontrole sanitarne obejmują również żywność pochodzenia
niezwierzęcego oraz materiały lub wyroby przeznaczone do kontaktu z żywnością,
wprowadzone na terytorium Unii Europejskiej przez przejście graniczne leżące na
terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej i niepoddane w tym
państwie granicznej kontroli sanitarnej, obejmowane na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej procedurą celną, z którą wiąże się dopuszczenie do
obrotu.
3. Graniczne kontrole sanitarne są przeprowadzane na zasadach określonych
w art. 15–24 rozporządzenia nr 882/2004.
4. Graniczne kontrole sanitarne obejmują żywność pochodzenia
niezwierzęcego oraz materiały lub wyroby przeznaczone do kontaktu z żywnością,
wywożone z terytorium Unii Europejskiej, na podstawie wniosku o dokonanie
granicznej kontroli sanitarnej podmiotu działającego na rynku spożywczym
odpowiedzialnego za te towary lub na podstawie powiadomienia organu celnego.
5. Graniczne kontrole sanitarne nie obejmują towarów przywożonych lub
wywożonych w ilościach wskazujących na ich niehandlowy charakter, w tym
w celu wykonania badań lub doświadczeń albo w celach reklamy.
Art. 80. 1. Graniczne kontrole sanitarne są przeprowadzane,
z uwzględnieniem wymagań określonych w art. 16 rozporządzenia nr 882/2004:
1) przez państwowych granicznych inspektorów sanitarnych – na przejściach
granicznych określonych na podstawie art. 83 ust. 2 pkt 1;
2) przez państwowych powiatowych inspektorów sanitarnych lub państwowych
granicznych inspektorów sanitarnych właściwych ze względu na miejsce
przeznaczenia towarów, siedzibę importera albo odbiorcy towarów, zgodnie
2017-06-06
©Telksinoe s. 70/86
z danymi wskazanymi we wniosku o dokonanie granicznej kontroli sanitarnej
lub określonych w dokumentach przewozowych towarzyszących towarom,
a także w innych właściwych miejscach, o których mowa w art. 15 ust. 2
rozporządzenia nr 882/2004.
1a. Państwowy graniczny inspektor sanitarny przeprowadzający graniczną
kontrolę sanitarną w portach morskich współpracuje z organami celnymi w zakresie
tej kontroli, w szczególności informuje naczelnika urzędu celno-skarbowego
właściwego dla portu morskiego o terminie, w tym o godzinie, i miejscu
planowanej kontroli. Państwowy graniczny inspektor sanitarny przeprowadza
graniczną kontrolę sanitarną w portach morskich w sposób pozwalający na
zachowanie terminów, o których mowa w art. 60 ust. 2–5 ustawy z dnia 16 listopada
2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947).
2. W przypadku podejrzenia niezgodności z wymaganiami zdrowotnymi,
albo gdy istnieją wątpliwości odnośnie identyfikacji towaru, o których mowa
w art. 18 rozporządzenia nr 882/2004, są przeprowadzane kontrole bezpośrednie.
Art. 81. 1. Osoba odpowiedzialna za przywóz lub wywóz towarów, o których
mowa w art. 79 ust. 1, jest obowiązana powiadomić właściwego państwowego
granicznego inspektora sanitarnego nie później niż na 48 godzin przed planowanym
przywozem lub wywozem towarów, a w przypadku środków spożywczych
nietrwałych mikrobiologicznie nie później niż na 24 godziny, składając wniosek
określony na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 1.
2. Niezbędna do dokonania granicznej kontroli sanitarnej dokumentacja jest
przedkładana w języku polskim lub w innym języku urzędowym Unii Europejskiej.
Jeżeli ze względu na bezpieczeństwo żywności okaże się to niezbędne, właściwy
państwowy graniczny lub powiatowy inspektor sanitarny może zażądać
uwierzytelnionego tłumaczenia dokumentacji przedłożonej w innym języku Unii
Europejskiej.
Art. 82. 1. W wyniku przeprowadzonej kontroli właściwy organ Państwowej
Inspekcji Sanitarnej wydaje świadectwo stwierdzające spełnianie przez towary
objęte graniczną kontrolą sanitarną wymagań zdrowotnych.
2017-06-06
©Telksinoe s. 71/86
2. W przypadku stwierdzenia, że towary objęte graniczną kontrolą sanitarną
nie spełniają obowiązujących wymagań zdrowotnych, organ, o którym mowa
w ust. 1, podejmuje działania określone w art. 18–21 rozporządzenia nr 882/2004.
3. Organy celne obejmują towary objęte graniczną kontrolą sanitarną
procedurą celną, zgodnie z warunkami określonymi w świadectwie stwierdzającym
spełnienie przez te towary wymagań zdrowotnych albo zgodnie z działaniami,
o których mowa w ust. 2.
Art. 83. 1. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze
rozporządzenia, wzory:
1) wniosku o dokonanie granicznej kontroli sanitarnej,
2) świadectwa spełniania wymagań zdrowotnych towaru objętego graniczną
kontrolą sanitarną
– mając na względzie zapewnienie bezpieczeństwa żywności.
2. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia:
1) w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw rynków rolnych, ministrem
właściwym do spraw wewnętrznych, ministrem właściwym do spraw
gospodarki morskiej, ministrem właściwym do spraw transportu oraz
ministrem właściwym do spraw finansów publicznych – wykaz przejść
granicznych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przez które środki
spożywcze oraz materiały lub wyroby przeznaczone do kontaktu z żywnością
mogą być wprowadzane na terytorium Unii Europejskiej,
2) w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych –
sposób współpracy organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej z organami
celnymi w zakresie granicznych kontroli sanitarnych, w tym w zakresie trybu
postępowania tych organów w podejmowaniu działań określonych w art. 27–
29 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 765/2008 z dnia
9 lipca 2008 r. ustanawiającego wymagania w zakresie akredytacji i nadzoru
rynku odnoszące się do warunków wprowadzania produktów do obrotu i
uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 339/93 (Dz. Urz. UE L 218 z
13.08.2008, str. 30)
– mając na względzie konieczność sanitarnego zabezpieczenia granic Unii
Europejskiej i zapewnienie bezpieczeństwa żywności.
2017-06-06
©Telksinoe s. 72/86
3. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia,
wykaz towarów, które podlegają granicznej kontroli sanitarnej, z uwzględnieniem
klasyfikacji towarów według kodów taryfy celnej (CN), mając na względzie
zapewnienie bezpieczeństwa żywności.
Art. 84. Tranzyt żywności może odbywać się tylko w szczelnych środkach
transportu spełniających wymagania sanitarne, zabezpieczonych przed ich
niekontrolowanym otwarciem zgodnie z przepisami prawa celnego.
Rozdział 3
System RASFF
Art. 85. 1. Urzędowe kontrole przeprowadzane przez organy, o których
mowa w art. 73 ust. 1, obejmują zadania dotyczące powiadamiania
o niebezpiecznej żywności, w tym żywności pochodzenia zwierzęcego oraz
paszach określonych w przepisach o paszach oraz o materiałach i wyrobach
przeznaczonych do kontaktu z żywnością, w ramach sieci systemu RASFF.
2. Główny Inspektor Sanitarny kieruje siecią systemu RASFF oraz:
1) prowadzi krajowy punkt kontaktowy systemu RASFF;
2) jest odpowiedzialny za funkcjonowanie krajowego punktu kontaktowego;
3) powiadamia Komisję Europejską o stwierdzonych przypadkach
niebezpiecznej żywności oraz pasz.
3. W ramach systemu RASFF funkcjonuje podpunkt krajowego punktu
kontaktowego, o którym mowa w art. 13 ust. 1a ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r.
o Inspekcji Weterynaryjnej.
Rozdział 4
Monitoring żywności i żywienia
Art. 86. 1. Jednostki badawczo-rozwojowe7) podlegające nadzorowi ministra
właściwego do spraw zdrowia oraz ministra właściwego do spraw rolnictwa
opracowują wytyczne do przeprowadzania badań i koordynują te badania w ramach
programu monitoringu żywności i żywienia oraz pasz realizowane przez organy
7)
Jednostki badawczo-rozwojowe stały się instytutami badawczymi, stosownie do art. 49 ustawy
z dnia 30 kwietnia 2010 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące system nauki (Dz. U.
poz. 620), która weszła w życie z dniem 1 października 2010 r.
2017-06-06
©Telksinoe s. 73/86
urzędowej kontroli żywności oraz opracowują opinie naukowe niezbędne dla oceny
ryzyka.
2. Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem
właściwym do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, wykaz jednostek
badawczo-rozwojowych7), o których mowa w ust. 1, nadzorowanych przez tych
ministrów, mając na względzie zapewnienie bezpieczeństwa żywności i żywienia,
kompetencje jednostki i kwalifikacje personelu.
3. Zadania, o których mowa w ust. 1, realizowane przez jednostki badawczo-
-rozwojowe7) są finansowane z budżetu państwa, z części, której dysponentem są
minister właściwy do spraw zdrowia oraz minister właściwy do spraw rolnictwa,
każdy w zakresie swoich kompetencji.
Art. 87. 1. Zadania związane z funkcjonowaniem programu monitoringu na
potrzeby oceny ryzyka realizuje Rada do Spraw Monitoringu Żywności i Żywienia,
zwana dalej „Radą”, działająca przy ministrze właściwym do spraw zdrowia.
2. W skład Rady wchodzi:
1) po jednym przedstawicielu każdej jednostki badawczo-rozwojowej7), o której
mowa w art. 86 ust. 2;
2) dziewięciu przedstawicieli nauki reprezentujących kierunki badań objęte
zakresem monitoringu, z uczelni oraz jednostek badawczo-rozwojowych7)
niebędących wykonawcami tych badań;
3) po dwóch przedstawicieli ministra właściwego do spraw zdrowia oraz
ministra właściwego do spraw rolnictwa;
4) po jednym przedstawicielu ministra właściwego do spraw środowiska oraz
Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.
3. Przewodniczącym Rady jest przedstawiciel ministra właściwego do spraw
zdrowia, a zastępcą przewodniczącego – przedstawiciel ministra właściwego do
spraw rolnictwa wskazani przez właściwego ministra.
4. Członków Rady powołuje i odwołuje minister właściwy do spraw zdrowia
w uzgodnieniu lub na wniosek ministrów i władz uczelni, których przedstawiciele
wchodzą w skład Rady, oraz Prezesem Urzędu Ochrony Konkurencji i
Konsumentów.
5. Do zadań Rady należy w szczególności:
1) przygotowywanie perspektywicznych kierunków badań monitoringowych;
2017-06-06
©Telksinoe s. 74/86
2) przygotowywanie okresowych planów badań monitoringowych;
3) opiniowanie wykonanych badań monitoringowych w odniesieniu do
założonych celów i uzyskiwanych wyników oraz raportu z badań
monitoringowych przygotowywanego corocznie przez jednostki badawczo-
-rozwojowe7) prowadzące badania monitoringowe;
4) współudział w upowszechnianiu wyników badań monitoringowych,
publikowanych w raporcie z badań monitoringowych w ramach działalności
zawodowej członków Rady;
5) współpraca z organami urzędowej kontroli żywności;
6) doradztwo naukowe na rzecz organów urzędowej kontroli żywności;
7) dokonywanie oceny ryzyka.
6. Dokumenty, o których mowa w ust. 5 pkt 1–3, są przedstawiane przez Radę
do akceptacji przez ministra właściwego do spraw zdrowia i ministra właściwego
do spraw rolnictwa.
7. Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem
właściwym do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, regulamin pracy
Rady, biorąc pod uwagę zakres jej zadań.
8. Członkom Rady, z wyjątkiem członków Rady będących pracownikami
urzędów organów administracji rządowej, za udział w posiedzeniach przysługują
diety oraz zwrot kosztów podróży na obszarze kraju przewidziane w przepisach
wydanych na podstawie art. 775 § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks
pracy (Dz. U. z 2016 r. poz. 1666 i 2138).
9. Obsługę sekretariatu Rady oraz publikację raportu zapewnia minister
właściwy do spraw zdrowia.
DZIAŁ VI
Właściwość organów oraz współpraca w zakresie bezpieczeństwa żywności
Art. 88. 1. Nadzór nad przestrzeganiem przepisów prawa żywnościowego
oraz nad wykonywaniem urzędowych kontroli żywności w zakresie określonym
w ustawie sprawuje minister właściwy do spraw zdrowia, który działa w
porozumieniu z ministrem właściwym do spraw rolnictwa oraz ministrem
właściwym do spraw rynków rolnych.
2017-06-06
©Telksinoe s. 75/86
2. Nadzór nad przestrzeganiem przepisów prawa żywnościowego oraz nad
wykonywaniem urzędowych kontroli żywności, w zakresie określonym w art. 73
ust. 1 pkt 3, sprawują minister właściwy do spraw rolnictwa oraz minister właściwy
do spraw rynków rolnych, działając w porozumieniu z ministrem właściwym do
spraw zdrowia.
3. Zadania ministrów właściwych do spraw zdrowia, rolnictwa oraz rynków
rolnych, o których mowa w ust. 1 i 2, obejmują zarządzanie ryzykiem
i informowanie o ryzyku w zakresie dotyczącym bezpieczeństwa żywności, przy
udziale organów urzędowej kontroli żywności.
4. Minister właściwy do spraw zdrowia oraz minister właściwy do spraw
rolnictwa, każdy w zakresie swoich kompetencji, opracowują plany awaryjne,
o których mowa w art. 13 rozporządzenia nr 882/2004.
Art. 89. Minister właściwy do spraw zdrowia jest organem właściwym
w zakresie koordynacji spraw z zakresu zapewnienia bezpieczeństwa żywności,
w tym działań dotyczących analizy ryzyka.
Art. 90. 1. Minister właściwy do spraw zdrowia współpracuje z Europejskim
Urzędem do Spraw Bezpieczeństwa Żywności, zwanym dalej „Urzędem”.
2. Współpraca, o której mowa w ust. 1, obejmuje w szczególności:
1) wyznaczanie przedstawiciela do Forum Doradczego Urzędu;
2) składanie do Urzędu wniosków o wydanie opinii naukowych w sprawach
objętych zakresem działania Urzędu;
3) przekazywanie Urzędowi zgromadzonych danych naukowych dotyczących
bezpieczeństwa żywności;
4) przekazywanie, na żądanie Urzędu, dodatkowych danych niezbędnych do
oceny ryzyka;
5) wyznaczanie jednostek naukowych, które mogą uczestniczyć w wypełnianiu
zadań Urzędu, w szczególności przez wydawanie opinii naukowych.
3. Współpraca, o której mowa w ust. 1, w odniesieniu do żywności objętej
nadzorem ministra właściwego do spraw rolnictwa lub ministra właściwego do
spraw rynków rolnych jest wykonywana w porozumieniu z właściwym ministrem.
Art. 91. Minister właściwy do spraw zdrowia jest organem właściwym
w szczególności w zakresie realizacji zadań, o których mowa:
2017-06-06
©Telksinoe s. 76/86
1) w art. 38 rozporządzenia nr 396/2005;
2) w art. 7 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 2065/2003 Parlamentu Europejskiego
i Rady z dnia 10 listopada 2003 r. w sprawie środków aromatyzujących dymu
wędzarniczego używanych lub przeznaczonych do użycia w środkach
spożywczych lub na ich powierzchni (Dz. Urz. UE L 309 z 26.11.2003, str. 1;
Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 32, str. 661).
Art. 92. 1. Główny Inspektor Sanitarny jest organem właściwym do
zapewnienia przeprowadzenia postępowania dotyczącego wstępnej oceny
naukowej oraz sporządzenia wstępnego sprawozdania odnośnie do nowej żywności
wprowadzanej do obrotu w zakresie określonym przepisami rozporządzenia
nr 258/97 oraz do przyjmowania od Komisji Europejskiej wstępnych sprawozdań
przygotowanych w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej, a także do
zgłaszania uwag i uzasadnionych sprzeciwów do takich sprawozdań.
2. Postępowanie, o którym mowa w ust. 1, przeprowadzają krajowe jednostki
naukowe upoważnione, w drodze decyzji, przez ministra właściwego do spraw
zdrowia, podejmowanej z uwzględnieniem w szczególności zadań statutowych
i kwalifikacji personelu oraz niezależności jednostki od podmiotów działających na
rynku spożywczym.
3. Koszty dokumentacji, badań lub dowodów naukowych niezbędnych do
przygotowania wstępnego sprawozdania, o którym mowa w ust. 1, ponoszą
wnioskodawcy określeni w art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 258/97.
Art. 93. 1. Główny Inspektor Sanitarny jest organem właściwym do
wykonywania czynności dotyczących żywności genetycznie zmodyfikowanej oraz
organizmów genetycznie zmodyfikowanych przeznaczonych do wykorzystania
jako żywność w zakresie określonym w rozporządzeniu nr 1829/2003,
rozporządzeniu nr 1830/2003 oraz rozporządzeniu nr 1946/2003.
2. Minister właściwy do spraw rolnictwa przekazuje Głównemu Inspektorowi
Sanitarnemu stanowisko wraz z uzasadnieniem w terminie 30 dni od dnia
otrzymania wniosku, o którym mowa w art. 27 rozporządzenia nr 1829/2003.
Art. 94. 1. Minister właściwy do spraw zdrowia, działając we współpracy
z ministrem właściwym do spraw rolnictwa, ministrem właściwym do spraw
rynków rolnych oraz Prezesem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów,
2017-06-06
©Telksinoe s. 77/86
koordynuje działania mające na celu opracowanie zintegrowanego wieloletniego
krajowego planu urzędowych kontroli żywności i pasz, o którym mowa w art. 41
i 42 rozporządzenia nr 882/2004, oraz współpracuje w tym zakresie z państwami
członkowskimi Unii Europejskiej i Komisją Europejską.
2. Główny Inspektor Sanitarny we współpracy z Głównym Lekarzem
Weterynarii będącym koordynatorem zadań inspekcji, o których mowa w ust. 3,
oraz Prezesem Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów są organami
właściwymi do zadań związanych z opracowaniem i realizacją wieloletniego
krajowego planu, o którym mowa w ust. 1.
3. Główny Lekarz Weterynarii, w ramach współpracy, o której mowa
w ust. 2, jest odpowiedzialny za koordynowanie:
1) opracowania planów urzędowych kontroli w części dotyczącej kompetencji
Inspekcji Weterynaryjnej, Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin
i Nasiennictwa oraz Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-
-Spożywczych;
2) realizacji planów urzędowych kontroli w zakresie, o którym mowa w pkt 1;
3) przygotowywania rocznych sprawozdań z realizacji planów w zakresie,
o którym mowa w pkt 1.
DZIAŁ VII
Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez środki spożywcze
Art. 95. W przypadku szkody wyrządzonej przez środki spożywcze
odpowiedzialność za tę szkodę ponosi podmiot działający na rynku spożywczym
na zasadach określonych w przepisach Kodeksu cywilnego dotyczących
odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny.
DZIAŁ VIII
Przepisy karne i kary pieniężne
Rozdział 1
Przepisy karne
Art. 96. 1. Kto produkuje lub wprowadza do obrotu środek spożywczy
powszechnie spożywany szkodliwy dla zdrowia lub życia człowieka,
2017-06-06
©Telksinoe s. 78/86
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do lat 2.
2. Kto produkuje lub wprowadza do obrotu, szkodliwy dla zdrowia lub życia
człowieka, środek spożywczy specjalnego przeznaczenia żywieniowego,
suplement diety lub nową żywność,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do lat 3.
3. Jeżeli sprawca uczynił sobie z popełnienia przestępstwa określonego
w ust. 1 lub 2 stałe źródło dochodów albo dopuszcza się przestępstw określonych
w ust. 1 i 2 w stosunku do środków spożywczych o znacznej wartości,
podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 5.
4. Jeżeli sprawca czynów określonych w ust. 1 lub 2 działa nieumyślnie,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do roku.
Art. 97. 1. Kto produkuje lub wprowadza do obrotu środek spożywczy
zepsuty lub zafałszowany,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności
do roku.
2. Jeżeli sprawca dopuszcza się przestępstwa określonego w ust. 1 w stosunku
do środków spożywczych o znacznej wartości,
podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 3.
Art. 98. 1. Kto prowadzi działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży
żywności „na odległość” (sprzedaży wysyłkowej), w tym sprzedaży przez internet,
bez spełnienia obowiązku określonego w art. 63 ust. 3,
podlega karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
2. Jeżeli sprawca uczynił sobie z przestępstwa określonego w ust. 1 stałe
źródło dochodów albo dopuszcza się przestępstw określonych w ust. 1 w stosunku
do żywności o znacznej wartości,
podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 3.
Art. 99. 1. Kto:
1) znakuje żywność genetycznie zmodyfikowaną niezgodnie z art. 12–14
rozporządzenia nr 1829/2003 oraz art. 4 rozporządzenia nr 1830/2003,
2017-06-06
©Telksinoe s. 79/86
2) wprowadza do obrotu żywność genetycznie zmodyfikowaną bez uzyskania
zezwolenia, o którym mowa w art. 7 rozporządzenia nr 1829/2003, albo
dokonuje tej czynności niezgodnie z warunkami określonymi w tym
zezwoleniu,
3) nie wykonuje obowiązku monitoringu wprowadzonej do obrotu żywności
genetycznie zmodyfikowanej w sposób określony w art. 9 rozporządzenia
nr 1829/2003 albo dokonuje tych czynności niezgodnie z tymi przepisami,
4) nie wycofuje z obrotu żywności genetycznie zmodyfikowanej, która nie
spełnia wymogów określonych w przepisach rozporządzenia nr 1829/2003,
5) nie stosuje się do decyzji w sprawie przywozu organizmów genetycznie
zmodyfikowanych przeznaczonych do bezpośredniego wykorzystania jako
żywność albo do ich przetwarzania, o których mowa w art. 10 ust. 1
rozporządzenia nr 1946/2003,
6) dokonuje transgranicznego przemieszczania organizmów genetycznie
zmodyfikowanych przeznaczonych do bezpośredniego wykorzystania jako
żywność lub do ich przetwarzania w sposób niezgodny z art. 10 ust. 1
rozporządzenia nr 1946/2003,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat
2.
2. Takiej samej karze podlega, kto:
1) wprowadza do obrotu nową żywność bez uzyskania zezwolenia, o którym
mowa w art. 7 rozporządzenia nr 258/97;
2) znakuje nową żywność niezgodnie z art. 8 rozporządzenia nr 258/97.
Art. 100. 1. Kto:
1) używa do produkcji lub wprowadza do obrotu środek spożywczy po upływie
terminu przydatności do spożycia lub daty minimalnej trwałości,
2) dokonuje napromieniania żywności bez uzyskania zgody, o której mowa
w art. 20 ust. 1, lub niezgodnie z warunkami w niej określonymi,
3) wprowadza po raz pierwszy do obrotu środek, o którym mowa w art. 29 ust. 1,
bez powiadomienia Głównego Inspektora Sanitarnego,
4) reklamuje lub prowadzi działalność promocyjną preparatów do początkowego
żywienia niemowląt wbrew zakazowi określonemu w art. 25 ust. 2,
2017-06-06
©Telksinoe s. 80/86
5) prowadzi działalność promocyjną przedmiotów służących do karmienia
niemowląt wbrew zakazowi określonemu w art. 25 ust. 2,
6) oferuje lub dostarcza preparaty do początkowego żywienia niemowląt oraz
przedmioty służące do karmienia niemowląt, ich próbki lub inne przedmioty
tego typu o charakterze promocyjnym, konsumentom wbrew zakazowi
określonemu w art. 25 ust. 2,
7) nie wykonuje czynności w zakresie identyfikacji dostawców lub odbiorców
żywności wbrew obowiązkowi określonemu w art. 18 rozporządzenia
nr 178/2002,
8) nie wdraża w zakładzie procedur opartych na zasadach systemu HACCP
wbrew obowiązkowi określonemu w art. 5 rozporządzenia nr 852/2004 lub
nie przestrzega wymagań higienicznych, wbrew obowiązkowi określonemu
w art. 59 ust. 1,
9) wprowadza do obrotu jako naturalną wodę mineralną wodę, która nie została
uznana w trybie określonym w art. 35 ust. 1,
10) wykonuje czynności klasyfikatora grzybów lub grzyboznawcy bez posiadania
uprawnień określonych w art. 43,
11) zatrudnia osoby, co do których stwierdzone zostały przeciwwskazania do
wykonywania prac, przy wykonywaniu których istnieje możliwość
przeniesienia zakażenia na inne osoby wbrew zakazowi, o którym mowa
w załączniku II rozdziale VIII ust. 2 rozporządzenia nr 852/2004 lub osoby
nieposiadające orzeczeń lekarskich do celów sanitarno-epidemiologicznych
o braku przeciwwskazań do wykonywania prac, przy wykonywaniu których
istnieje możliwość przeniesienia zakażenia na inne osoby, wbrew
obowiązkowi określonemu w art. 59 ust. 2,
12) (uchylony)
13) wprowadza do obrotu materiał lub wyrób przeznaczony do kontaktu
z żywnością niespełniający wymagań określonych w art. 3 rozporządzenia
nr 1935/2004 albo taki materiał lub wyrób zawierający w swoim składzie
substancje inne niż określone w trybie art. 54, albo taki materiał lub wyrób
nieprawidłowo oznakowany,
2017-06-06
©Telksinoe s. 81/86
14) nie przestrzega w zakładzie działającym na rynku materiałów i wyrobów
przeznaczonych do kontaktu z żywnością zasad dobrej praktyki produkcyjnej
wbrew obowiązkowi określonemu w art. 4 rozporządzenia nr 2023/2006,
15) prowadzi proces recyklingu materiałów i wyrobów z tworzyw sztucznych,
bez zezwolenia Komisji wydanego na zasadach określonych w art. 4–8
rozporządzenia nr 282/2008 lub w sposób niezgodny z warunkami
określonymi w tym zezwoleniu,
16) prowadzi działalność w zakresie produkcji lub obrotu materiałami i wyrobami
przeznaczonymi do kontaktu z żywnością, w tym materiałami i wyrobami
z tworzyw sztucznych pochodzącymi z recyklingu, bez złożenia wniosku
o wpis do rejestru zakładów w trybie i na zasadach określonych w art. 63,
17) nie umieszcza w miejscu zbywania żywności w ramach rolniczego handlu
detalicznego oznaczenia, o którym mowa w art. 44a ust. 2, lub podaje w tym
oznaczeniu informacje niepełne lub nieprawdziwe,
podlega karze grzywny.
2. Jeżeli sprawca dopuszcza się czynu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1,
w stosunku do środków spożywczych po upływie ich terminu przydatności do
spożycia, o znacznej wartości,
podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny.
Art. 101. W sprawach o czyny, o których mowa w art. 100, orzekanie
następuje w trybie przepisów Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia.
Art. 102. 1. W przypadku popełnienia wykroczenia, o którym mowa
w art. 100 ust. 1 pkt 13, sąd może orzec przepadek przedmiotów, które służyły lub
były przeznaczone do popełnienia wykroczenia, chociażby nie stanowiły one
własności sprawcy, jeżeli stanowią one zagrożenie dla zdrowia lub życia człowieka.
2. W przypadku orzeczenia środka karnego, o którym mowa w ust. 1, koszty
zniszczenia ponosi producent lub podmiot wprowadzający do obrotu materiał lub
wyrób przeznaczony do kontaktu z żywnością.
Rozdział 2
Kary pieniężne
Art. 103. 1. Kto:
2017-06-06
©Telksinoe s. 82/86
1) nie przestrzega wymagań w zakresie znakowania środków spożywczych,
w tym w zakresie prezentacji, reklamy i promocji, określonych w art. 33
ust. 3 i 4, art. 45 ust. 3 i 4, art. 48 ust. 2 i 3 oraz art. 52a, a także wymagań
w tym zakresie określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 14
ust. 2 pkt 3, art. 22 ust. 1 pkt 3, art. 26 ust. 1 pkt 4, art. 27 ust. 6 pkt 2, art. 39
pkt 3 i art. 44 pkt 2,
1a) (utracił moc)
1b) nie przestrzega wymagań w zakresie znakowania środków spożywczych,
określonych w przepisach:
a) rozporządzenia nr 1333/2008 – w zakresie substancji dodatkowych,
b) rozporządzenia nr 1334/2008 – w zakresie aromatów,
c) rozporządzenia nr 1169/2011,
2) wprowadza do obrotu jako żywność produkt niebędący żywnością,
3) nie wycofuje z obrotu środka spożywczego szkodliwego dla zdrowia lub życia
człowieka, środka spożywczego zepsutego oraz środka spożywczego
zafałszowanego,
4) prowadzi działalność w zakresie produkcji lub obrotu żywnością bez złożenia
wniosku o wpis do rejestru zakładów lub o zatwierdzenie zakładu i wpis do
rejestru zakładów lub wbrew decyzji o odmowie zatwierdzenia zakładu
w trybie i na zasadach określonych w art. 6 rozporządzenia nr 852/2004 oraz
art. 63,
5) produkuje lub wprowadza do obrotu żywność w zakresie niezgodnym
z decyzją o zatwierdzeniu zakładu, o której mowa w art. 62 ust. 1 pkt 2,
6) prowadzi działalność w zakresie produkcji lub obrotu żywnością wbrew
decyzji o cofnięciu lub zawieszeniu zatwierdzenia zakładu, o której mowa
w art. 66 ust. 1, lub wbrew decyzji o czasowym zawieszeniu działania lub
zamknięciu całego lub części danego zakładu na podstawie art. 54 ust. 2 lit. e
rozporządzenia nr 882/2004,
7) utrudnia lub uniemożliwia przeprowadzenie urzędowej kontroli żywności,
8) w ramach prowadzonej działalności sprzedaje w jednostce systemu oświaty
środki spożywcze inne niż objęte grupami środków spożywczych
przeznaczonych do sprzedaży dzieciom i młodzieży określonymi
w przepisach wydanych na podstawie art. 52c ust. 6 pkt 1,
2017-06-06
©Telksinoe s. 83/86
9) w ramach prowadzonej działalności reklamuje lub promuje w jednostce
systemu oświaty środki spożywcze inne niż objęte grupami środków
spożywczych przeznaczonych do sprzedaży dzieciom i młodzieży
określonymi w przepisach wydanych na podstawie art. 52c ust. 6 pkt 1 lub
niespełniające wymagań określonych w przepisach wydanych na podstawie
art. 52c ust. 6 pkt 2,
10) prowadząc działalność w zakresie zbiorowego żywienia dzieci i młodzieży
w jednostce systemu oświaty w ramach żywienia zbiorowego stosuje środki
spożywcze nieodpowiadające wymaganiom określonym w przepisach
wydanych na podstawie art. 52c ust. 6 pkt 2
podlega karze pieniężnej w wysokości do trzydziestokrotnego przeciętnego
wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający,
ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie
przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych,
w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”.
2. W przypadkach, o których mowa w ust. 1:
1) pkt 1–3 – wysokość kary pieniężnej może być wymierzona do pięciokrotnej
wartości brutto zakwestionowanej ilości środka spożywczego lub produktu
niebędącego żywnością wprowadzonego do obrotu jako żywność;
2) pkt 4, 8–10 – wysokość kary pieniężnej może być wymierzona do 5000 zł, nie
mniej niż 1000 zł;
3) pkt 5 – wysokość kary nie może być mniejsza niż 500 zł.
Art. 104. 1. Kary pieniężne, o których mowa w art. 103, wymierza, w drodze
decyzji, właściwy państwowy wojewódzki inspektor sanitarny.
2. Ustalając wysokość kary pieniężnej, właściwy państwowy wojewódzki
inspektor sanitarny uwzględnia stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia i
zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku
spożywczym i wielkość produkcji zakładu.
3. Do kar pieniężnych, w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się
odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja
2017-06-06
©Telksinoes. 84/86
podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.8)), z tym że organowi, o którym
mowa w ust. 1, przysługują uprawnienia organu podatkowego.
4. Kary pieniężne stanowią dochód budżetu państwa.
DZIAŁ IX
Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe
Rozdział 1
Zmiany w przepisach obowiązujących
Art. 105–118. (pominięte)
Rozdział 2
Przepisy przejściowe i końcowe
Art. 119. Suplementy diety niespełniające wymagań w zakresie
oznakowania, wprowadzone do obrotu przed dniem wejścia w życie ustawy, mogą
znajdować się w obrocie do wyczerpania zapasów, lecz nie dłużej niż przez
dwanaście miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
Art. 120. 1. Uznania naturalnych wód mineralnych dokonane na podstawie
art. 9a ustawy, o której mowa w art. 127 pkt 1, pozostają w mocy.
2. Oceny i kwalifikacje rodzajowe naturalnych wód mineralnych, naturalnych
wód źródlanych i wód stołowych dokonane do dnia wejścia w życie ustawy
zachowują ważność.
Art. 121. 1. W przypadku wątpliwości, czy żywność wprowadzana do obrotu
była dotychczas stosowana w celu żywienia ludzi, podmiot działający na rynku
spożywczym jest obowiązany przedstawić, na żądanie właściwego organu
urzędowej kontroli żywności, dokumentację potwierdzającą historię stosowania tej
żywności oraz określającą, w jakiej postaci żywność ta lub jej składniki były
stosowane w celu żywienia ludzi w państwach członkowskich Unii Europejskiej
przed dniem 15 maja 1997 r.
8)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2015 r. poz. 699,
978, 1197, 1269, 1311, 1649, 1923, 1932 i 2184 oraz z 2016 r. poz. 195, 615, 846, 1228, 1579,
1933, 1948 i 2024.
2017-06-06
©Telksinoes. 85/86
2. W przypadku braku dokumentacji, o której mowa w ust. 1, niezbędne jest
przeprowadzenie postępowania określonego przepisami rozporządzenia nr 258/97.
Art. 122. 1. Podmioty działające na rynku spożywczym, których zakłady nie
są wpisane do rejestru, o którym mowa w art. 62 ust. 1 pkt 1, są obowiązane,
w okresie sześciu miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy, złożyć wnioski o wpis
do rejestru zakładów lub o zatwierdzenie zakładu.
2. Wnioski, o których mowa w art. 64 ust. 1, nie są wymagane, jeżeli zakłady
produkujące lub wprowadzające żywność do obrotu są objęte rejestrami
prowadzonymi na podstawie art. 27a ustawy, o której mowa w art. 127 pkt 1, lub
na podstawie przepisów wcześniej obowiązujących, i spełniają wymagania
określone w niniejszej ustawie.
3. W przypadkach, o których mowa w ust. 2, właściwy państwowy
powiatowy inspektor sanitarny dokonuje wpisu zakładu do rejestru zakładów
z urzędu, chyba że w terminie, o którym mowa w ust. 1, podmiot działający na
rynku spożywczym zostanie wezwany do złożenia wniosku lub uzupełnienia
danych objętych wnioskiem albo podmiot ten złoży wniosek o dokonanie zmian
w rejestrze lub o wykreślenie zakładu z rejestru.
Art. 123. Uprawnienia klasyfikatora grzybów i grzyboznawcy uzyskane na
podstawie przepisów dotychczasowych zachowują ważność.
Art. 124. (uchylony)
Art. 125. Rada do Spraw Monitoringu powołana na podstawie art. 40a ust. 3
ustawy, o której mowa w art. 127 pkt 1, realizuje swoje zadania do dnia powołania
Rady do Spraw Monitoringu Żywności i Żywienia, o której mowa w art. 87
niniejszej ustawy.
Art. 126. 1. Przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 8 ust. 3, art. 9
ust. 4 pkt 1, 2 i 3, ust. 5, 6 i 7, art. 9a ust. 1, art. 10 ust. 3, art. 20 ust. 2, art. 22 ust. 4,
art. 24 ust. 5, art. 40a ust. 2 i 8, art. 41 ust. 6, 7 i 8, art. 44 ust. 4 i art. 48 ust. 2
ustawy, o której mowa w art. 127 pkt 1, zachowują moc do dnia wejścia w życie
przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 10, art. 13 ust. 2, art. 14
ust. 2, art. 15, 16, art. 22 ust. 1, art. 26 ust. 1, art. 27 ust. 6, art. 28 ust. 3, art. 31
ust. 4, art. 39, art. 44, art. 50 ust. 1, art. 73 ust. 5, art. 83 ust. 2 i 3, art. 86 ust. 2
i art. 87 ust. 7 niniejszej ustawy.
2017-06-06
©Telksinoe s. 86/86
2. (uchylony)
3. Przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 3 ust. 4 pkt 1 i 2 ustawy,
o której mowa w art. 127 pkt 2, zachowują moc do dnia wejścia w życie przepisów
wykonawczych wydanych na podstawie art. 54 pkt 1 i 2 niniejszej ustawy.
4. Przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 15 pkt 1 ustawy, o której
mowa w art. 107, zachowują moc do dnia wejścia w życie przepisów
wykonawczych wydanych na podstawie art. 15 tej ustawy, w brzmieniu nadanym
niniejszą ustawą.
Art. 127. Tracą moc:
1) ustawa z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia
(Dz. U. z 2005 r. poz. 265 i 1480);
2) ustawa z dnia 6 września 2001 r. o materiałach i wyrobach przeznaczonych
do kontaktu z żywnością (Dz. U. poz. 1408, z 2003 r. poz. 1662, z 2004 r. poz.
1808 oraz z 2005 r. poz. 1480).
Art. 128. Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia9).
9)
Ustawa została ogłoszona w dniu 27 września 2006 r.
2017-06-06