Ustawy w postaci jednolitej
Wyszukiwarka ustaw
W przeglądarce naciśnij Ctrl+F, by wyszukać w ustawie.
2017 Pozycja 865
©Telksinoe s. 1/64
Opracowano na podstawie: t.j.
Dz. U. z 2017 r.
poz. 865,
z 2019 r. poz. 730, 1590.
U S T A W A
z dnia 25 czerwca 2015 r.
o leczeniu niepłodności 1)
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1. Ustawa określa:
1) zasady ochrony zarodka i komórek rozrodczych w odniesieniu do ich
zastosowania w biologii i medycynie w związku z leczeniem niepłodności;
2) sposoby leczenia niepłodności, w tym stosowania procedury medycznie
wspomaganej prokreacji;
3) zadania władz publicznych w zakresie ochrony i promocji zdrowia rozrodczego;
4) warunki dawstwa, pobierania, przetwarzania, testowania, przechowywania
i dystrybucji komórek rozrodczych oraz zarodków przeznaczonych do
zastosowania w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji;
5) zasady funkcjonowania ośrodków medycznie wspomaganej prokreacji oraz
banków komórek rozrodczych i zarodków.
Art. 2. 1. Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1)
Niniejsza ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia:
– dyrektywy 2004/23/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie
ustalenia norm jakości i bezpiecznego oddawania, pobierania, testowania, przetwarzania,
konserwowania, przechowywania i dystrybucji tkanek i komórek ludzkich (Dz. Urz. UE L
102 z 07.04.2004, str. 48),
– dyrektywy Komisji 2006/17/WE z dnia 8 lutego 2006 r. wprowadzającej w życie dyrektywę
2004/23/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do niektórych wymagań
technicznych dotyczących dawstwa, pobierania i badania tkanek i komórek ludzkich (Dz. Urz.
UE L 38 z 09.02.2006, str. 40),
– dyrektywy Komisji 2006/86/WE z dnia 24 października 2006 r. wykonującej dyrektywę
2004/23/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w zakresie wymagań dotyczących możliwości
śledzenia, powiadamiania o poważnych i niepożądanych reakcjach i zdarzeniach oraz
niektórych wymagań technicznych dotyczących kodowania, przetwarzania, konserwowania,
przechowywania i dystrybucji tkanek i komórek ludzkich (Dz. Urz. UE L 294 z 25.10.2006, str.
32),
– dyrektywy Komisji 2012/39/UE z dnia 26 listopada 2012 r. zmieniającej dyrektywę
2006/17/WE w odniesieniu do niektórych wymagań technicznych dotyczących badania tkanek
i komórek ludzkich (Dz. Urz. UE L 327 z 27.11.2012, str. 24).
05.09.2019
©Telksinoe s. 2/64
1) bank komórek rozrodczych i zarodków – jednostkę organizacyjną prowadzącą,
na podstawie pozwolenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1, działalność
w zakresie gromadzenia, przechowywania i dystrybucji komórek rozrodczych
i zarodków;
2) bezpośrednie użycie – procedurę, w której komórki rozrodcze lub zarodki są
przekazywane i stosowane u ludzi bez przechowywania w banku komórek
rozrodczych i zarodków;
3) biorczyni – kobietę, u której stosuje się komórki rozrodcze przekazane w celu
dawstwa partnerskiego albo dawstwa innego niż partnerskie albo zarodki
przekazane w celu dawstwa zarodka; zastosowanie komórek rozrodczych może
mieć miejsce w organizmie kobiety albo pozaustrojowo;
4) chimera – grupę komórek zbudowaną z komórek różniących się genotypowo
pochodzących od więcej niż dwóch osobników tego samego gatunku lub różnych
gatunków, gdzie jednym z gatunków jest człowiek;
5) dawca – żywą osobę, od której pobiera się komórki rozrodcze w celu
zastosowania u ludzi;
6) dawcy zarodka – żywe osoby będące dawcami komórek rozrodczych, z których
utworzono zarodek;
7) dawstwo – przekazywanie komórek rozrodczych lub zarodków w celu
zastosowania u ludzi;
8) dawstwo partnerskie – przekazanie komórek rozrodczych przez dawcę –
mężczyznę w celu zastosowania ich w procedurze medycznie wspomaganej
prokreacji u biorczyni pozostającej z dawcą w związku małżeńskim albo we
wspólnym pożyciu potwierdzonym zgodnym oświadczeniem dawcy i biorczyni;
w dawstwie partnerskim stosowane są komórki rozrodcze biorczyni;
9) dawstwo zarodka – przekazanie zarodka w celu zastosowania go w procedurze
medycznie wspomaganej prokreacji u biorczyni, która nie jest dawcą żeńskich
komórek rozrodczych i nie pozostaje w związku małżeńskim albo we wspólnym
pożyciu z dawcą męskich komórek rozrodczych, z których zarodek ten powstał;
10) dystrybucja – czynności związane z przekazywaniem, transportem
i dostarczaniem komórek rozrodczych lub zarodków przeznaczonych do
zastosowania u ludzi w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji;
05.09.2019
©Telksinoe s. 3/64
11) hybryda – komórkę albo grupę komórek, powstałą z komórki rozrodczej
i zwierzęcej komórki rozrodczej;
12) istotne zdarzenie niepożądane – niepomyślne zdarzenie związane z pobraniem,
przetwarzaniem, testowaniem, przechowywaniem, dystrybucją lub
zastosowaniem u ludzi komórek rozrodczych lub zarodków, które może
prowadzić do przeniesienia choroby zakaźnej, zagrożenia życia albo do śmierci,
uszkodzenia ciała lub pogorszenia stanu zdrowia dawcy, biorczyni lub dziecka,
które urodzi się w wyniku procedury medycznie wspomaganej prokreacji, lub
które może spowodować potrzebę leczenia w szpitalu albo wydłużenie takiego
leczenia, a także zdarzenie prowadzące do błędnego oznakowania lub pomylenia
prawidłowo oznakowanych komórek rozrodczych lub zarodków;
13) istotna niepożądana reakcja – niezamierzoną reakcję organizmu dawcy lub
biorczyni związaną z pobieraniem lub zastosowaniem u ludzi komórek
rozrodczych lub zarodków, powodującą zagrożenie życia albo śmierć,
uszkodzenie ciała, niezdolność do samodzielnego życia, niepełnosprawność lub
pogorszenie stanu zdrowia dawcy, biorczyni lub dziecka, które urodzi się
w wyniku procedury medycznie wspomaganej prokreacji, lub mogącą
powodować potrzebę leczenia w szpitalu albo wydłużenie takiego leczenia lub
przeniesienie choroby zakaźnej;
14) komórka rozrodcza – ludzką męską komórkę rozrodczą (ludzki plemnik) albo
ludzką żeńską komórkę rozrodczą (ludzką komórkę jajową) przeznaczoną do
zastosowania w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji;
15) konserwowanie – użycie czynników chemicznych, zmianę czynników
środowiskowych lub innych czynników w celu zapobieżenia lub opóźnienia
biologicznej lub fizycznej degradacji komórek rozrodczych lub zarodków;
16) krytyczny moment – etap procesu, warunki procesu, wymagane badania lub inne
istotne parametry lub elementy mające potencjalny wpływ na jakość
i bezpieczeństwo procesu bądź materiały mające bezpośredni kontakt
z komórkami rozrodczymi lub zarodkami, które muszą być kontrolowane
w oparciu o wyznaczone kryteria akceptacji;
17) kryteria akceptacji – limity ilościowe i jakościowe, zakresy wartości lub inne
odpowiednie wartości pomiarów pozwalające na zaakceptowanie wyników
badań;
05.09.2019
©Telksinoe s. 4/64
18) ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji – podmiot leczniczy wykonujący,
na podstawie pozwolenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1, działalność leczniczą
w zakresie stosowania procedury medycznie wspomaganej prokreacji, w tym
pobierania komórek rozrodczych, przetwarzania, testowania, konserwowania
i dystrybucji komórek rozrodczych i zarodków;
19) pobieranie – czynności, w wyniku których są pozyskiwane komórki rozrodcze;
20) podmiot leczniczy – podmiot leczniczy w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy z dnia
15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1638, 1948 i
2260);
21) procedura medycznie wspomaganej prokreacji – czynności prowadzące do
uzyskania oraz zastosowania komórek rozrodczych lub zarodków wewnątrz lub
pozaustrojowo u biorczyni w celu prokreacji; obejmuje ona bezpośrednie i inne
niż bezpośrednie użycie komórek rozrodczych i zarodków;
22) przechowywanie – utrzymywanie komórek rozrodczych lub zarodków we
właściwie kontrolowanych warunkach do chwili ich dystrybucji i zastosowania
u ludzi;
23) przetwarzanie – czynności związane z przygotowaniem, transportowaniem,
konserwowaniem i pakowaniem komórek rozrodczych lub zarodków
przeznaczonych do zastosowania u ludzi w procedurze medycznie wspomaganej
prokreacji;
24) standardowe procedury operacyjne – pisemne instrukcje opisujące przebieg
określonych procesów w ramach procedury medycznie wspomaganej prokreacji,
wraz z charakterystyką wykorzystywanych materiałów i metod, oraz oczekiwane
wyniki tych procesów;
25) testowanie – czynności polegające na przeprowadzeniu badań mających na celu
określenie przydatności komórek rozrodczych lub zarodków do zastosowania u
ludzi w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji;
26) system zapewnienia jakości – strukturę organizacyjną, procedury, procesy
i zasoby wpływające w sposób bezpośredni lub pośredni na osiągnięcie
i utrzymanie wysokiej jakości postępowania z komórkami rozrodczymi
i zarodkami, określające sposób monitorowania stanu komórek rozrodczych
i zarodków oraz wszelkich wyrobów medycznych i materiałów mających
bezpośredni kontakt z tymi komórkami rozrodczymi i zarodkami, oraz sprzętu
05.09.2019
©Telksinoe s. 5/64
i aparatury medycznej wykorzystywanych przy medycznie wspomaganej
prokreacji i w postępowaniu z komórkami rozrodczymi i zarodkami;
27) walidacja procesu – sporządzanie udokumentowanych dowodów dających
wysoki stopień prawdopodobieństwa, że określony proces, sprzęt lub otoczenie
pozwolą na stałe uzyskiwanie efektu zgodnego z uprzednio ustalonymi
specyfikacjami i właściwościami pod względem jakości; proces jest
zatwierdzany pod kątem wydajności systemu w odniesieniu do jego skuteczności
w oparciu o zamierzone użycie;
28) zarodek – grupę komórek powstałą wskutek pozaustrojowego połączenia się
żeńskiej i męskiej komórki rozrodczej, od zakończenia procesu zlewania się
jąder komórek rozrodczych (kariogamia) do chwili zagnieżdżenia się w śluzówce
macicy;
29) zastosowanie u ludzi – zastosowanie komórek rozrodczych lub zarodków u
biorczyni oraz zastosowanie pozaustrojowe w procedurze medycznie
wspomaganej prokreacji.
2. Ilekroć w ustawie jest mowa o państwach członkowskich Unii Europejskiej,
rozumie się przez to również państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia
o Wolnym Handlu (EFTA) – strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym.
Art. 3. 1. Leczenie niepłodności, w tym w drodze medycznie wspomaganej
prokreacji, jest prowadzone zgodnie z aktualną wiedzą medyczną, w sposób i na
warunkach określonych w ustawie, i finansowane w zakresie, w sposób i na zasadach
określonych w przepisach odrębnych.
2. Niedopuszczalne jest ograniczanie możliwości rozrodu ze względu na
nosicielstwo chorób warunkowanych genetycznie.
Art. 4. Leczenie niepłodności jest prowadzone z poszanowaniem godności
człowieka, prawa do życia prywatnego i rodzinnego, ze szczególnym uwzględnieniem
prawnej ochrony życia, zdrowia, dobra i praw dziecka.
Art. 5. 1. Leczenie niepłodności obejmuje:
1) poradnictwo medyczne;
2) diagnozowanie przyczyn niepłodności;
3) zachowawcze leczenie farmakologiczne;
4) leczenie chirurgiczne;
05.09.2019
©Telksinoe s. 6/64
5) procedury medycznie wspomaganej prokreacji, w tym zapłodnienie
pozaustrojowe prowadzone w ośrodku medycznie wspomaganej prokreacji;
6) zabezpieczenie płodności na przyszłość.
2. Leczenie niepłodności w drodze procedury zapłodnienia pozaustrojowego
może być podejmowane po wyczerpaniu innych metod leczenia prowadzonych przez
okres nie krótszy niż 12 miesięcy. Procedurę zapłodnienia pozaustrojowego można
podejmować bez wyczerpania innych metod leczenia i w terminie krótszym niż
12 miesięcy od rozpoczęcia leczenia niepłodności, jeżeli zgodnie z aktualną wiedzą
medyczną nie jest możliwe uzyskanie ciąży w wyniku zastosowania tych metod.
3. Powód, o którym mowa w ust. 2 zdanie drugie, jest każdorazowo
odnotowywany w dokumentacji medycznej.
Art. 6. Poradnictwo medyczne, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, obejmuje
w szczególności przekazywanie pacjentom informacji na temat płodności, fizjologii
rozrodu, warunków, jakie muszą być zachowane dla urodzenia zdrowego dziecka,
i właściwych zachowań prekoncepcyjnych. Poradnictwo medyczne, o którym mowa
w art. 5 ust. 1 pkt 1, może także obejmować poradnictwo psychologiczne.
Art. 7. Diagnozowanie przyczyn niepłodności, o którym mowa w art. 5 ust. 1
pkt 2, obejmuje postępowanie diagnostyczne mające na celu pełną ocenę stanu
zdrowia pacjentów i określenie wpływu stwierdzonych chorób na płodność,
z uwzględnieniem psychologicznych uwarunkowań niepłodności.
Art. 8. Zachowawcze leczenie farmakologiczne oraz leczenie chirurgiczne,
o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3 i 4, są prowadzone w celu wyeliminowania
zdiagnozowanych chorób mających wpływ na płodność.
Art. 9. 1. Procedury medycznie wspomaganej prokreacji, o których mowa
w art. 5 ust. 1 pkt 5, obejmują procedury medyczne, w których są wykorzystywane
wcześniej pobrane komórki rozrodcze.
2. W przypadku zapłodnienia pozaustrojowego dopuszcza się zapłodnienie nie
więcej niż sześciu żeńskich komórek rozrodczych, chyba że ukończenie przez
biorczynię 35. roku życia lub wskazania medyczne wynikające z choroby
współistniejącej z niepłodnością lub dwukrotnego nieskutecznego wcześniejszego
leczenia metodą zapłodnienia pozaustrojowego uzasadniają zapłodnienie większej ich
liczby.
05.09.2019
©Telksinoe s. 7/64
3. Powód zapłodnienia większej liczby komórek rozrodczych niż określona
w ust. 2 jest każdorazowo odnotowywany w dokumentacji medycznej.
Art. 10. Zabezpieczenie płodności na przyszłość, o którym mowa w art. 5 ust. 1
pkt 6, obejmuje działania medyczne podejmowane w celu zabezpieczenia zdolności
płodzenia w przypadku niebezpieczeństwa utraty albo istotnego upośledzenia
zdolności płodzenia na skutek choroby, urazu lub leczenia.
Art. 11. 1. Organy administracji rządowej, w zakresie swoich kompetencji
określonych w przepisach dotyczących tych organów, są obowiązane do
podejmowania działań na rzecz ochrony i promocji zdrowia rozrodczego.
2. Organy jednostek samorządu terytorialnego, w zakresie swoich kompetencji
określonych w przepisach dotyczących tych jednostek, mogą podejmować działania
na rzecz ochrony i promocji zdrowia rozrodczego.
3. Działania, o których mowa w ust. 1 i 2, w szczególności obejmują:
1) edukację w zakresie stylu życia chroniącego potencjał rozrodczy człowieka
i zwiększającego szanse urodzenia zdrowego dziecka oraz celowości opieki
prekoncepcyjnej;
2) ograniczanie emisji czynników mających szkodliwy wpływ na potencjał
rozrodczy człowieka;
3) zapewnienie dostępu do informacji na temat czynników mających wpływ na
potencjał rozrodczy człowieka;
4) uwzględnianie problematyki zdrowia rozrodczego w opiece zdrowotnej,
w szczególności w odniesieniu do osób chorych przewlekle
i niepełnosprawnych.
Rozdział 2
Centra leczenia niepłodności
Art. 12. Centrum leczenia niepłodności:
1) rozwija i popularyzuje wiedzę na temat nowych technologii medycznych oraz
metod diagnozowania i leczenia niepłodności;
2) współpracuje z jednostkami samorządu terytorialnego w zakresie ochrony
i promocji zdrowia rozrodczego;
3) przygotowuje, na wniosek ministra właściwego do spraw zdrowia, analizę
wpływu świadczenia opieki zdrowotnej z zakresu leczenia niepłodności na stan
05.09.2019
©Telksinoe s. 8/64
zdrowia pacjentów i jego kosztów w celu przygotowania raportu w sprawie
oceny świadczenia opieki zdrowotnej zgodnie z przepisami o świadczeniach
opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych;
4) przygotowuje, na wniosek ministra właściwego do spraw zdrowia, analizy
wyników skuteczności leczenia niepłodności.
Art. 13. Status centrum leczenia niepłodności może uzyskać podmiot leczniczy
prowadzący łącznie:
1) bank komórek rozrodczych i zarodków;
2) działalność z zakresu leczenia niepłodności wszystkimi metodami, o których
mowa w art. 5, w tym ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji;
3) działalność dydaktyczną i badawczą w powiązaniu z udzielaniem świadczeń
zdrowotnych i promocją zdrowia, w tym wdrażaniem nowych technologii
medycznych oraz metod diagnozowania i leczenia niepłodności.
Art. 14. 1. Status centrum leczenia niepłodności nadaje i odmawia jego nadania,
w drodze decyzji administracyjnej, minister właściwy do spraw zdrowia, po
zasięgnięciu opinii Rady do spraw Leczenia Niepłodności.
2. Status centrum leczenia niepłodności jest nadawany na wniosek podmiotu
leczniczego, który zawiera:
1) nazwę (firmę) podmiotu leczniczego;
2) adres siedziby oraz miejsca udzielania świadczeń zdrowotnych;
3) określenie struktury organizacyjnej podmiotu leczniczego;
4) zakres działalności ze wskazaniem metod leczenia niepłodności wraz
z określeniem jednostek lub komórek organizacyjnych zakładu leczniczego
podmiotu leczniczego, w których to leczenie jest prowadzone;
5) zakres prowadzonej działalności dydaktycznej i badawczej w powiązaniu
z udzielaniem świadczeń zdrowotnych i promocją zdrowia, w tym wdrażaniem
nowych technologii medycznych oraz metod diagnozowania i leczenia
niepłodności.
3. Minister właściwy do spraw zdrowia może w każdym czasie żądać od centrum
leczenia niepłodności informacji koniecznych do potwierdzenia spełniania warunków,
o których mowa w art. 13.
05.09.2019
©Telksinoe s. 9/64
Art. 15. Minister właściwy do spraw zdrowia, po zasięgnięciu opinii Rady do
spraw Leczenia Niepłodności, cofa, w drodze decyzji administracyjnej, status centrum
leczenia niepłodności w przypadku:
1) utraty pozwolenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1;
2) zaprzestania działalności z zakresu leczenia niepłodności w zakresie
którejkolwiek z metod, o których mowa w art. 5;
3) zaprzestania działalności dydaktycznej i badawczej w powiązaniu z udzielaniem
świadczeń zdrowotnych i promocją zdrowia, w tym wdrażaniem nowych
technologii medycznych oraz metod diagnozowania i leczenia niepłodności.
Art. 16. Minister właściwy do spraw zdrowia prowadzi wykaz centrów leczenia
niepłodności i aktualizuje go na bieżąco poprzez publikację na stronie internetowej
urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw zdrowia.
Rozdział 3
Postępowanie z komórkami rozrodczymi i zarodkami w procedurze medycznie
wspomaganej prokreacji
Art. 17. Zastosowanie komórek rozrodczych i zarodków w procedurze
medycznie wspomaganej prokreacji polega na:
1) przeniesieniu męskich komórek rozrodczych do organizmu biorczyni;
2) pozaustrojowym utworzeniu zarodków (zapłodnienie pozaustrojowe);
3) testowaniu komórek rozrodczych i zarodków;
4) przeniesieniu utworzonych zarodków do organizmu biorczyni.
Art. 18. 1. Niedopuszczalne jest zastosowanie w procedurze medycznie
wspomaganej prokreacji komórek rozrodczych pobranych od dawcy, jeżeli:
1) dawca, w formie pisemnej, wycofał zgodę na zastosowanie pobranych od niego
komórek rozrodczych;
2) dawca, od którego pobrano komórki rozrodcze w celu dawstwa partnerskiego,
zmarł;
3) biorczyni nie wyraziła zgody na zastosowanie u niej komórek rozrodczych
pobranych od dawcy w celu dawstwa partnerskiego albo dawstwa innego niż
partnerskie;
4) istnieją przeciwwskazania medyczne do zastosowania komórek rozrodczych
pobranych od dawcy;
05.09.2019
©Telksinoe s. 10/64
5) w wyniku wcześniejszego zastosowania komórek rozrodczych pobranych od
dawcy w celu dawstwa innego niż partnerskie urodziło się już dziesięcioro
dzieci; ograniczenie to nie dotyczy komórek rozrodczych pobranych w celu
dawstwa partnerskiego.
2. Komórki rozrodcze pobrane od dawcy w celu dawstwa partnerskiego mogą
być przekazane i zastosowane w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji
w celu dawstwa innego niż partnerskie, jeżeli dawca, w formie pisemnej, wyraził
zgodę na takie ich zastosowanie. W takim przypadku medyczną zasadność
zastosowania komórek rozrodczych pobranych w celu dawstwa partnerskiego do
dawstwa innego niż partnerskie ocenia lekarz. Przepisy art. 30 ust. 1 oraz przepisy
wydane na podstawie art. 35 stosuje się odpowiednio.
3. Komórki rozrodcze pobrane od dawcy w celu dawstwa innego niż partnerskie
mogą być przekazane temu dawcy do zastosowania w procedurze medycznie
wspomaganej prokreacji, jeżeli dawca, w formie pisemnej, wycofał zgodę na ich
zastosowanie w celu dawstwa innego niż partnerskie i wyraził, w formie pisemnej,
zgodę na ich zastosowanie w celu dawstwa partnerskiego. W takim przypadku
medyczną zasadność zastosowania komórek rozrodczych pobranych w celu dawstwa
innego niż partnerskie do dawstwa partnerskiego ocenia lekarz. Przepisy art. 29 ust. 1
albo art. 30 ust. 1 oraz przepisy wydane na podstawie art. 35 stosuje się odpowiednio.
Art. 19. Dawca komórek rozrodczych, które nie zostały zastosowane
w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji, może w każdym czasie żądać ich
zniszczenia lub przekazać je na cele badawcze.
Art. 20. 1. Przeniesienie do organizmu biorczyni zarodków powstałych
z komórek rozrodczych pobranych w celu dawstwa partnerskiego albo dawstwa
innego niż partnerskie oraz zarodków przekazanych w celu dawstwa zarodka może
nastąpić, jeżeli:
1) w przypadku dawstwa partnerskiego zgodę na przeniesienie wyrazili, w formie
pisemnej, biorczyni oraz dawca komórek rozrodczych;
2) w przypadku dawstwa innego niż partnerskie zgodę na przeniesienie wyrazili,
w formie pisemnej, biorczyni oraz jej mąż albo mężczyzna, z którym biorczyni
pozostaje we wspólnym pożyciu, złożył oświadczenie zgodnie z art. 751
05.09.2019
©Telksinoe s. 11/64
§ 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U.
z 2017 r. poz. 682);
3) dawcy zarodka wyrazili, w formie pisemnej, zgodę na jego przekazanie;
4) brak jest przeciwwskazań medycznych do przeniesienia zarodka do organizmu
biorczyni.
2. Zgody, o których mowa w ust. 1 pkt 1–3, są wyrażane przed rozpoczęciem
procedury medycznie wspomaganej prokreacji.
3. W przypadku braku możliwości bezpośredniego użycia zarodków powstałych
z komórek rozrodczych pobranych w celu dawstwa partnerskiego i konieczności ich
przekazania do przechowywania zgoda, o której mowa w ust. 1 pkt 1, jest wyrażana
każdorazowo przed ponownym rozpoczęciem procedury medycznie wspomaganej
prokreacji, w której mają zostać wykorzystane przechowywane zarodki.
Art. 21. 1. Niedopuszczalne jest przeniesienie do organizmu biorczyni zarodków
powstałych z komórek rozrodczych pobranych w celu dawstwa partnerskiego albo
dawstwa innego niż partnerskie, jeżeli:
1) biorczyni, w formie pisemnej, wycofała zgodę;
2) w przypadku dawstwa partnerskiego dawca komórek rozrodczych nie wyraził
zgody na przeniesienie zarodka;
3) w przypadku dawstwa innego niż partnerskie mąż biorczyni nie wyraził zgody
na przeniesienie zarodka, a w przypadku gdy biorczyni pozostaje we wspólnym
pożyciu, mężczyzna nie złożył oświadczenia zgodnie z art. 751 § 1 ustawy z dnia
25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy;
4) istnieją przeciwwskazania medyczne do przeniesienia zarodka do organizmu
biorczyni.
2. W przypadku braku zgody męża lub dawcy komórek rozrodczych pobranych
w celu dawstwa partnerskiego, z których utworzono zarodek, na przeniesienie
zarodka, zezwolenie na przeniesienie wydaje sąd opiekuńczy.
3. Zarodki powstałe z komórek rozrodczych pobranych w celu dawstwa
partnerskiego albo dawstwa innego niż partnerskie w przypadku:
1) upływu określonego w umowie terminu na przechowywanie zarodków, nie
dłuższego jednak niż 20 lat, licząc od dnia, w którym zarodki zostały przekazane
do banku komórek rozrodczych i zarodków w celu ich przechowywania, albo
05.09.2019
©Telksinoe s. 12/64
2) śmierci obojga dawców zarodka albo, jeżeli zarodek został utworzony w wyniku
dawstwa innego niż partnerskie – śmierci biorczyni i jej męża lub osoby
pozostającej z nią we wspólnym pożyciu
– są przekazywane do dawstwa zarodka.
Art. 22. Niedopuszczalne jest przeniesienie zarodków przekazanych w celu
dawstwa zarodka do organizmu biorczyni, jeżeli:
1) dawcy zarodków, w formie pisemnej, wycofali zgodę na przekazanie zarodków;
2) biorczyni, w formie pisemnej, wycofała zgodę na przeniesienie zarodka;
w przypadku gdy biorczyni pozostaje w związku małżeńskim, niedopuszczalne
jest przeniesienie zarodka, jeżeli jej mąż nie wyraził zgody na przeniesienie
zarodka;
3) istnieją przeciwwskazania medyczne do przeniesienia zarodków do organizmu
biorczyni.
Art. 23. 1. Zarodki powstałe z komórek rozrodczych pobranych w celu dawstwa
partnerskiego albo dawstwa innego niż partnerskie, zdolne do prawidłowego rozwoju,
które nie zostały zastosowane w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji, są
przechowywane w warunkach zapewniających ich należytą ochronę do czasu ich
przeniesienia do organizmu biorczyni.
2. Zarodkiem zdolnym do prawidłowego rozwoju jest zarodek, spełniający
łącznie następujące warunki:
1) tempo i sekwencja podziału komórek, stopień rozwoju w odniesieniu do wieku
zarodka, budowa morfologiczna uprawdopodobniają prawidłowy rozwój;
2) nie stwierdzono u niego wady, która skutkowałaby ciężkim i nieodwracalnym
upośledzeniem albo nieuleczalną chorobą.
3. Niedopuszczalne jest niszczenie zarodków zdolnych do prawidłowego
rozwoju powstałych w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji
nieprzeniesionych do organizmu biorczyni.
Art. 24. Niedopuszczalne jest pobieranie komórek rozrodczych ze zwłok
ludzkich w celu zastosowania ich w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji.
Art. 25. 1. Niedopuszczalne jest tworzenie zarodków ludzkich w celach innych
niż procedura medycznie wspomaganej prokreacji.
05.09.2019
©Telksinoe s. 13/64
2. Niedopuszczalne jest tworzenie przy zastosowaniu technik medycznie
wspomaganej prokreacji chimer i hybryd oraz interwencja mająca na celu dokonanie
dziedzicznych zmian w genomie ludzkim, które mogą być przekazane następnym
pokoleniom.
3. Niedopuszczalne jest tworzenie zarodka, którego informacja genetyczna
w jądrze komórkowym jest identyczna z informacją genetyczną w jądrze
komórkowym innego zarodka, płodu, człowieka, zwłok lub szczątków ludzkich.
Art. 26. 1. Stosowanie preimplantacyjnej diagnostyki genetycznej w ramach
procedury medycznie wspomaganej prokreacji jest dozwolone wyłącznie ze wskazań
medycznych i poprzedza się tę diagnostykę poradnictwem genetycznym w ramach
poradnictwa medycznego, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1. Preimplantacyjna
diagnostyka genetyczna jest wykonywana w medycznym laboratorium
diagnostycznym.
2. Niedopuszczalne jest stosowanie preimplantacyjnej diagnostyki genetycznej
w ramach procedury medycznie wspomaganej prokreacji w celu wyboru cech
fenotypowych, w tym płci dziecka, z wyjątkiem sytuacji, gdy wybór taki pozwala
uniknąć ciężkiej, nieuleczalnej choroby dziedzicznej.
Art. 27. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji jest obowiązany stosować
standardy postępowania oraz procedury medyczne dotyczące pobierania komórek
rozrodczych i stosowania komórek rozrodczych i zarodków w celu medycznie
wspomaganej prokreacji.
Art. 28. 1. Niedopuszczalne jest odpłatne zbycie, nabycie lub pośredniczenie
w odpłatnym zbyciu lub nabyciu komórki rozrodczej lub zarodka.
2. Za pobrane od dawcy komórki rozrodcze lub zastosowane zarodki nie można
żądać ani przyjmować zapłaty, innej korzyści majątkowej lub korzyści osobistej.
3. Zwrot kosztów:
1) pobrania, przechowywania, przetwarzania, dystrybucji i zastosowania komórek
rozrodczych,
2) uzyskania, przechowywania, przetwarzania, dystrybucji i zastosowania
zarodków
? nie stanowi zapłaty ani korzyści majątkowej lub osobistej, o których mowa w ust. 2.
4. Do kosztów pobrania komórek rozrodczych zalicza się koszty:
05.09.2019
©Telksinoe s. 14/64
1) badań i wydania na ich podstawie opinii lekarskich;
2) identyfikacji kandydata na dawcę;
3) kwalifikacji kandydata na dawcę;
4) badań laboratoryjnych poprzedzających pobranie komórek rozrodczych;
5) zabiegu pobrania komórek rozrodczych.
5. Do kosztów pobrania od dawcy lub kandydata na dawcę komórek
rozrodczych, poza kosztami określonymi w ust. 4, można zaliczyć również koszty:
1) transportu dawcy lub kandydata na dawcę do i z ośrodka medycznie
wspomaganej prokreacji, w którym ma być dokonane pobranie;
2) farmakologicznej stymulacji jajników w przypadku dawczyń komórek jajowych;
3) pobytu dawcy lub kandydata na dawcę w ośrodku medycznie wspomaganej
prokreacji związanego z pobraniem;
4) przechowywania i przetworzenia pobranych komórek rozrodczych;
5) uzyskania zarodka;
6) transportu z podmiotu leczniczego pobranych komórek rozrodczych lub
zarodków do banku komórek rozrodczych i zarodków;
7) transportu przechowywanych komórek rozrodczych lub zarodków do ośrodka
medycznie wspomaganej prokreacji, w którym ma być dokonane zastosowanie.
6. Koszty czynności, o których mowa w ust. 3–5, są ustalane z uwzględnieniem
rzeczywistych poniesionych kosztów ich realizacji.
7. Koszty przechowywania komórek rozrodczych lub zarodków przez bank
komórek rozrodczych i zarodków ponoszą dawcy, którzy oddali te komórki rozrodcze
lub zarodki do przechowywania, z wyjątkiem dawców, którzy oddali komórki
rozrodcze do dawstwa innego niż partnerskie, oraz dawców, którzy oddali zarodki do
dawstwa zarodka.
Rozdział 4
Pobieranie komórek rozrodczych oraz dawstwo zarodka w procedurze
medycznie wspomaganej prokreacji
Art. 29. 1. Komórki rozrodcze mogą być pobierane od dawcy w celu dawstwa
partnerskiego przy zachowaniu łącznie następujących warunków:
05.09.2019
©Telksinoe s. 15/64
1) medyczną zasadność pobrania komórek rozrodczych od określonego dawcy
i zastosowania ich w celu dawstwa partnerskiego ustala lekarz na podstawie
aktualnego stanu wiedzy medycznej;
2) stwierdzono w drodze przeprowadzonego z kandydatem na dawcę wywiadu
medycznego oraz niezbędnych badań lekarskich i laboratoryjnych, że:
a) ryzyko związane z pobraniem komórek rozrodczych od określonego dawcy
nie wykracza poza przewidywane granice dopuszczalne dla tego rodzaju
zabiegów i nie upośledzi w istotny sposób stanu zdrowia dawcy,
b) możliwe jest ograniczenie ryzyka zaistnienia istotnego zdarzenia
niepożądanego lub istotnej niepożądanej reakcji u dawcy, biorczyni oraz u
dzieci, które mogą się urodzić w wyniku zastosowania tych komórek
rozrodczych w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji;
3) kandydat na dawcę przed wyrażeniem zgody:
a) został w sposób zrozumiały i szczegółowy poinformowany przez
przygotowaną do tego osobę o rodzaju zabiegu, jego celu i charakterze,
przeprowadzanych dla jego wykonania badaniach laboratoryjnych oraz
prawie do uzyskania wyników tych badań, sposobie gromadzenia i ochrony
jego danych osobowych, tajemnicy lekarskiej, ryzyku związanym
z zabiegiem pobrania komórek rozrodczych, dających się przewidzieć
następstwach dla jego stanu zdrowia w przyszłości, środkach
bezpieczeństwa prowadzących do ochrony danych dawcy oraz o zakresie
i skutkach prawnych stosowania pobranych od niego komórek rozrodczych
w celu dawstwa partnerskiego wynikających z przepisów ustawy z dnia
25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy, w tym sytuacji prawnej
dziecka urodzonego w wyniku zastosowania procedury medycznie
wspomaganej prokreacji,
b) miał możliwość zadawania pytań w zakresie spraw, o których mowa
w lit. a, i uzyskania wyczerpujących odpowiedzi
– co zostało przez kandydata potwierdzone przez złożenie oświadczenia
w formie pisemnej;
4) kandydat na dawcę potwierdził przez złożenie oświadczenia, w formie pisemnej,
że wszystkie informacje podane przez niego w trakcie wywiadu medycznego są
prawdziwe zgodnie z jego najlepszą wiedzą;
05.09.2019
©Telksinoe s. 16/64
5) kandydat na dawcę ma pełną zdolność do czynności prawnych i wyraził
dobrowolnie przed lekarzem, w formie pisemnej, zgodę na pobranie komórek
rozrodczych i ich zastosowanie w celu dawstwa partnerskiego;
6) biorczyni, przed wyrażeniem zgody, zostały przekazane informacje, o których
mowa w art. 32 ust. 1 pkt 3;
7) biorczyni ma pełną zdolność do czynności prawnych i wyraziła dobrowolnie
przed lekarzem, w formie pisemnej, zgodę na zastosowanie u niej komórek
rozrodczych dawcy lub zastosowanie ich w procedurze medycznie wspomaganej
prokreacji.
2. Zgoda, o której mowa w ust. 1 pkt 5, może zostać wycofana przez dawcę
komórek rozrodczych, w formie pisemnej, w obecności osoby zatrudnionej w ośrodku
medycznie wspomaganej prokreacji, w którym komórki rozrodcze zostały pobrane
w celu dawstwa partnerskiego do bezpośredniego użycia, albo w obecności osoby
zatrudnionej w banku komórek rozrodczych i zarodków, w którym komórki rozrodcze
są przechowywane.
3. Wycofanie zgody, o której mowa w ust. 1 pkt 5 i 7, może nastąpić do
momentu rozpoczęcia u biorczyni procedury medycznie wspomaganej prokreacji,
w której mają zostać zastosowane komórki rozrodcze, w przypadku zastosowania
wewnątrz organizmu biorczyni albo do momentu rozpoczęcia procesu tworzenia
z tych komórek rozrodczych zarodka, w przypadku zapłodnienia pozaustrojowego.
4. Bank komórek rozrodczych i zarodków niezwłocznie przekazuje informację
o wycofaniu zgody na dawstwo komórek rozrodczych do ośrodka medycznie
wspomaganej prokreacji lub banku komórek rozrodczych i zarodków, do którego
komórki zostały przekazane.
Art. 30. 1. Komórki rozrodcze mogą być pobierane od dawcy w celu dawstwa
innego niż partnerskie przy zachowaniu łącznie następujących warunków:
1) pobranie następuje na rzecz anonimowej biorczyni;
2) medyczną zasadność pobrania komórek rozrodczych od określonego dawcy
i zastosowania ich w celu dawstwa innego niż partnerskie ustala lekarz na
podstawie aktualnego stanu wiedzy medycznej;
3) stwierdzono w drodze przeprowadzonego z kandydatem na dawcę wywiadu
medycznego oraz niezbędnych badań lekarskich i laboratoryjnych, że:
05.09.2019
©Telksinoe s. 17/64
a) ryzyko związane z pobraniem komórek rozrodczych od określonego dawcy
nie wykracza poza przewidywane granice dopuszczalne dla tego rodzaju
zabiegów i nie upośledzi w istotny sposób stanu zdrowia dawcy,
b) ryzyko związane z zastosowaniem komórek rozrodczych pobranych od
określonego dawcy nie wykracza poza przewidywane granice dopuszczalne
dla tego rodzaju zabiegów i nie upośledzi w istotny sposób stanu zdrowia
biorczyni oraz zdrowia dzieci, które mogą się urodzić w wyniku
zastosowania tych komórek rozrodczych w procedurze medycznie
wspomaganej prokreacji,
c) możliwe jest ograniczenie ryzyka zaistnienia istotnego zdarzenia
niepożądanego lub istotnej niepożądanej reakcji u dawcy, biorczyni oraz u
dzieci, które mogą się urodzić w wyniku zastosowania tych komórek
rozrodczych w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji;
4) kandydat na dawcę przed wyrażeniem zgody:
a) został w sposób zrozumiały i szczegółowy poinformowany przez
przygotowaną do tego osobę o rodzaju zabiegu, jego celu i charakterze,
przeprowadzanych dla jego wykonania badaniach laboratoryjnych oraz
prawie do uzyskania wyników tych badań, sposobie gromadzenia i ochrony
jego danych osobowych, tajemnicy lekarskiej, ryzyku związanym
z zabiegiem pobrania komórek rozrodczych, dających się przewidzieć
następstwach dla jego stanu zdrowia w przyszłości oraz o środkach
bezpieczeństwa prowadzących do ochrony danych dawcy,
b) miał możliwość zadawania pytań w zakresie spraw, o których mowa
w lit. a, i uzyskania wyczerpujących odpowiedzi
– co zostało przez kandydata potwierdzone przez złożenie oświadczenia
w formie pisemnej;
5) kandydat na dawcę został przed wyrażeniem zgody szczegółowo poinformowany
o skutkach prawnych przekazania komórki rozrodczej, to jest o:
a) braku dostępu do informacji na temat dalszego postępowania
z przekazanymi komórkami rozrodczymi,
b) braku jakichkolwiek praw wobec dziecka, które urodzi się w wyniku
procedury medycznie wspomaganej prokreacji,
05.09.2019
©Telksinoe s. 18/64
c) zakresie informacji dotyczących osoby dawcy, z którymi ma prawo
zapoznać się biorczyni komórek i osoba urodzona w wyniku procedury
medycznie wspomaganej prokreacji w wyniku dawstwa komórek
rozrodczych innego niż partnerskie, po osiągnięciu pełnoletności;
6) kandydat na dawcę potwierdził przez złożenie oświadczenia, w formie pisemnej,
że wszystkie informacje podane przez niego w trakcie wywiadu medycznego są
prawdziwe zgodnie z jego najlepszą wiedzą;
7) kandydat na dawcę ma pełną zdolność do czynności prawnych i wyraził
dobrowolnie przed lekarzem, w formie pisemnej, zgodę na pobranie komórek
rozrodczych i ich zastosowanie w celu dawstwa innego niż partnerskie, na
pośmiertne zastosowanie pobranych od niego komórek rozrodczych oraz na
dawstwo zarodka utworzonego z zastosowaniem tych komórek.
2. Zgoda, o której mowa w ust. 1 pkt 7, może zostać wycofana przez dawcę
komórek rozrodczych, w formie pisemnej, w obecności osoby zatrudnionej w banku
komórek rozrodczych i zarodków, w którym komórki rozrodcze są przechowywane.
3. Wycofanie zgody, o której mowa w ust. 1 pkt 7, może nastąpić do momentu
rozpoczęcia u biorczyni procedury medycznie wspomaganej prokreacji, w której mają
zostać zastosowane komórki rozrodcze, w przypadku zastosowania ich wewnątrz
organizmu biorczyni albo do momentu rozpoczęcia procesu tworzenia z tych komórek
rozrodczych zarodka, w przypadku zapłodnienia pozaustrojowego.
4. W przypadku wycofania zgody, o której mowa w ust. 1 pkt 7, bank komórek
rozrodczych i zarodków jest obowiązany do niezwłocznego przekazania informacji
o jej wycofaniu do ośrodka medycznie wspomaganej prokreacji lub banku komórek
rozrodczych i zarodków, do którego komórki rozrodcze zostały przekazane.
Art. 31. 1. W celu zabezpieczenia płodności na przyszłość, o którym mowa
w art. 5 ust. 1 pkt 6, komórki rozrodcze mogą być pobierane od dawcy przy
zachowaniu łącznie następujących warunków:
1) medyczną zasadność pobrania komórek rozrodczych od określonego dawcy
ustala lekarz na podstawie aktualnego stanu wiedzy medycznej;
2) pobranie nie spowoduje bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia dawcy;
3) pobranie zostało poprzedzone wywiadem medycznym oraz niezbędnymi
badaniami lekarskimi i laboratoryjnymi, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2;
4) kandydat na dawcę przed wyrażeniem zgody:
05.09.2019
©Telksinoe s. 19/64
a) został w sposób zrozumiały i szczegółowy poinformowany przez
przygotowaną do tego osobę o rodzaju zabiegu, jego celu i charakterze,
przeprowadzanych dla jego wykonania badaniach laboratoryjnych oraz
prawie do uzyskania wyników tych badań, sposobie gromadzenia i ochrony
jego danych osobowych, tajemnicy lekarskiej, ryzyku związanym
z zabiegiem pobrania komórek rozrodczych, dających się przewidzieć
następstwach dla jego stanu zdrowia w przyszłości, środkach
bezpieczeństwa prowadzących do ochrony danych dawcy oraz o
możliwości zastosowania pobranych od niego komórek rozrodczych
w przyszłości w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji,
b) miał możliwość zadawania pytań w zakresie spraw, o których mowa
w lit. a, i uzyskania wyczerpujących odpowiedzi
– co zostało przez kandydata potwierdzone przez złożenie oświadczenia
w formie pisemnej;
5) kandydat na dawcę potwierdził przez złożenie oświadczenia, w formie pisemnej,
że wszystkie informacje podane przez niego w trakcie wywiadu medycznego są
prawdziwe zgodnie z jego najlepszą wiedzą;
6) kandydat na dawcę wyraził dobrowolnie przed lekarzem, w formie pisemnej,
zgodę na pobranie komórek rozrodczych w celu zabezpieczenia płodności na
przyszłość;
7) jeżeli kandydatem na dawcę jest małoletni albo osoba ubezwłasnowolniona,
pobranie komórek rozrodczych może być dokonane za zgodą wyrażoną w formie
pisemnej albo na złożony w formie pisemnej wniosek jego przedstawiciela
ustawowego; w przypadku gdy kandydatem na dawcę jest małoletni powyżej lat
trzynastu albo osoba ubezwłasnowolniona częściowo, wymagana jest także jego
zgoda wyrażona w formie pisemnej.
2. Jeżeli kandydat na dawcę, o którym mowa w ust. 1, jest niezdolny do
świadomego wyrażenia zgody lub niemożliwe jest uzyskanie wyrażonej, w formie
pisemnej, zgody przedstawiciela ustawowego, wymagane jest zezwolenie sądu
opiekuńczego. W szczególnie uzasadnionych przypadkach zezwolenie to można
uzyskać po pobraniu komórek rozrodczych. W przypadku gdy po pobraniu komórek
rozrodczych nie uzyskano takiego zezwolenia lub gdy dawca świadomie nie wyraził
05.09.2019
©Telksinoe s. 20/64
zgody na pobranie komórek rozrodczych – komórki rozrodcze niszczy się
niezwłocznie.
3. Komórki rozrodcze pobrane od dawcy w celu zabezpieczenia płodności na
przyszłość stosuje się w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji na zasadach
określonych w ustawie dla zastosowania komórek rozrodczych pobranych w celu
dawstwa partnerskiego albo dawstwa innego niż partnerskie.
Art. 32. 1. Komórki rozrodcze mogą być pobierane od biorczyni w celu
zastosowania w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji w dawstwie
partnerskim albo dawstwie innym niż partnerskie przy zachowaniu łącznie
następujących warunków:
1) medyczną zasadność pobrania komórek rozrodczych od biorczyni i zastosowania
ich w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji w dawstwie partnerskim
albo dawstwie innym niż partnerskie ustala lekarz na podstawie aktualnego stanu
wiedzy medycznej;
2) stwierdzono w drodze przeprowadzonego z biorczynią wywiadu medycznego
oraz niezbędnych badań lekarskich i laboratoryjnych, że:
a) ryzyko związane z pobraniem komórek rozrodczych od biorczyni nie
wykracza poza przewidywane granice dopuszczalne dla tego rodzaju
zabiegów i nie upośledzi w istotny sposób stanu zdrowia biorczyni,
b) możliwe jest ograniczenie ryzyka zaistnienia istotnego zdarzenia
niepożądanego lub istotnej niepożądanej reakcji u biorczyni oraz u dzieci,
które mogą się urodzić w wyniku zastosowania tych komórek rozrodczych
w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji;
3) biorczyni przed wyrażeniem zgody:
a) została w sposób zrozumiały i szczegółowy poinformowana przez
przygotowaną do tego osobę o rodzaju zabiegu, jego celu i charakterze,
przeprowadzanych dla jego wykonania badaniach laboratoryjnych oraz
prawie do uzyskania wyników tych badań, sposobie gromadzenia i ochrony
jej danych osobowych, tajemnicy lekarskiej, ryzyku związanym
z zabiegiem pobrania komórek rozrodczych, dających się przewidzieć
następstwach dla jej stanu zdrowia w przyszłości, środkach bezpieczeństwa
prowadzących do ochrony danych biorczyni oraz o zakresie i skutkach
prawnych stosowania pobranych od niej komórek rozrodczych w celu
05.09.2019
©Telksinoe s. 21/64
dawstwa partnerskiego albo dawstwa innego niż partnerskie, wynikających
z przepisów ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny
i opiekuńczy, w tym sytuacji prawnej dziecka urodzonego w wyniku
zastosowania procedury medycznie wspomaganej prokreacji,
b) miała możliwość zadawania pytań w zakresie spraw, o których mowa
w lit. a, i uzyskania wyczerpujących odpowiedzi
– co zostało przez nią potwierdzone przez złożenie oświadczenia w formie
pisemnej;
4) biorczyni potwierdziła przez złożenie oświadczenia, w formie pisemnej, że
wszystkie informacje podane przez nią w trakcie wywiadu medycznego są
prawdziwe zgodnie z jej najlepszą wiedzą;
5) biorczyni ma pełną zdolność do czynności prawnych i wyraziła, w formie
pisemnej, zgodę na pobranie od niej komórek rozrodczych w celu ich
zastosowania w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji oraz zgodę na
utworzenie z tych komórek zarodka w ramach dawstwa partnerskiego lub
dawstwa innego niż partnerskie.
2. Zastosowanie u biorczyni komórek rozrodczych pobranych od dawcy w celu
dawstwa partnerskiego albo dawstwa innego niż partnerskie albo zarodka
utworzonego z tych komórek rozrodczych następuje przy zachowaniu łącznie
następujących warunków:
1) medyczną zasadność zastosowania u biorczyni komórek rozrodczych pobranych
od dawcy w celu dawstwa partnerskiego albo dawstwa innego niż partnerskie
albo zarodków utworzonych z tych komórek rozrodczych w procedurze
medycznie wspomaganej prokreacji ustala lekarz na podstawie aktualnego stanu
wiedzy medycznej;
2) lekarz ustalił na podstawie danych fenotypowych podobieństwo z dawcą
komórek rozrodczych, w przypadku gdy utworzenie zarodka wymaga
zastosowania komórek rozrodczych z dawstwa innego niż partnerskie;
3) stwierdzono w drodze przeprowadzonego z biorczynią wywiadu medycznego
oraz niezbędnych badań lekarskich i laboratoryjnych, że:
a) ryzyko związane z zastosowaniem komórek rozrodczych u biorczyni nie
wykracza poza przewidywane granice dopuszczalne dla tego rodzaju
zabiegów i nie upośledzi w istotny sposób stanu zdrowia biorczyni,
05.09.2019
©Telksinoe s. 22/64
b) możliwe jest ograniczenie ryzyka zaistnienia istotnego zdarzenia
niepożądanego lub istotnej niepożądanej reakcji u biorczyni oraz u dzieci,
które mogą się urodzić w wyniku zastosowania tych komórek rozrodczych
w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji;
4) biorczyni przed wyrażeniem zgody:
a) została w sposób zrozumiały i szczegółowy poinformowana przez
przygotowaną do tego osobę o rodzaju zabiegu, jego celu i charakterze,
przeprowadzanych dla jego wykonania badaniach laboratoryjnych oraz
prawie do uzyskania wyników tych badań, sposobie gromadzenia i ochrony
jej danych osobowych, tajemnicy lekarskiej, ryzyku związanym
z zabiegiem zastosowania komórek rozrodczych albo zarodka, dających się
przewidzieć następstwach dla jej stanu zdrowia w przyszłości, środkach
bezpieczeństwa prowadzących do ochrony danych biorczyni oraz o zakresie
i skutkach prawnych stosowania pobranych od niej komórek rozrodczych
w celu dawstwa partnerskiego albo dawstwa innego niż partnerskie albo
zarodków utworzonych z tych komórek rozrodczych, wynikających
z przepisów ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny
i opiekuńczy, w tym sytuacji prawnej dziecka urodzonego w wyniku
zastosowania procedury medycznie wspomaganej prokreacji,
b) miała możliwość zadawania pytań w zakresie spraw, o których mowa
w lit. a, i uzyskania wyczerpujących odpowiedzi
– co zostało przez nią potwierdzone przez złożenie oświadczenia w formie
pisemnej;
5) biorczyni potwierdziła przez złożenie oświadczenia, w formie pisemnej, że
wszystkie informacje podane przez nią w trakcie wywiadu medycznego są
prawdziwe zgodnie z jej najlepszą wiedzą;
6) biorczyni ma pełną zdolność do czynności prawnych i wyraziła, w formie
pisemnej, zgodę na zastosowanie u niej komórek rozrodczych pobranych od
dawcy w celu dawstwa partnerskiego albo dawstwa innego niż partnerskie
w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji albo zgodę na utworzenie
z tych komórek rozrodczych zarodka i jego zastosowanie w procedurze
medycznie wspomaganej prokreacji; w przypadku gdy biorczyni pozostaje:
05.09.2019
©Telksinoe s. 23/64
a) w związku małżeńskim, zastosowanie komórek rozrodczych albo zarodka
następuje po wyrażeniu, w formie pisemnej, zgody przez męża, który został
uprzednio szczegółowo, na piśmie, poinformowany o skutkach prawnych
stosowania komórek rozrodczych albo zarodka w procedurze medycznie
wspomaganej prokreacji u biorczyni, wynikających z przepisów ustawy
z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy, w szczególności
o ojcostwie dziecka, które urodzi się w wyniku procedury medycznie
wspomaganej prokreacji,
b) we wspólnym pożyciu, zastosowanie komórek rozrodczych pobranych
w celu:
– dawstwa partnerskiego albo zarodka utworzonego z tych komórek
następuje po wyrażeniu, w formie pisemnej, zgody przez mężczyznę
pozostającego z biorczynią we wspólnym pożyciu, który został
uprzednio szczegółowo, na piśmie, poinformowany o skutkach
prawnych stosowania komórek rozrodczych albo zarodka w procedurze
medycznie wspomaganej prokreacji u biorczyni, wynikających
z przepisów ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny
i opiekuńczy, w szczególności o ojcostwie dziecka, które urodzi się
w wyniku procedury medycznie wspomaganej prokreacji,
– dawstwa innego niż partnerskie albo zarodka utworzonego z tych
komórek rozrodczych następuje po złożeniu przez mężczyznę
oświadczenia zgodnie z art. 751 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. –
Kodeks rodzinny i opiekuńczy;
7) zastosowanie komórek rozrodczych pobranych w celu dawstwa innego niż
partnerskie albo zarodków utworzonych z tych komórek rozrodczych nastąpi
w okresie 14 miesięcy od dnia złożenia oświadczenia, o którym mowa w pkt 6
lit. b.
Art. 33. Zarodki powstałe w wyniku dawstwa partnerskiego mogą być
przeniesione do organizmu biorczyni po śmierci dawcy komórek rozrodczych,
z których utworzono zarodek. Warunków określonych w art. 5 ust. 2 nie stosuje się.
05.09.2019
©Telksinoe s. 24/64
Art. 34. Spełnienie warunków, o których mowa w art. 29 ust. 1–3, art. 30 ust. 1–
3, art. 31 i art. 32, oraz zaistnienie okoliczności, o których mowa w art. 29 ust. 4,
art. 30 ust. 4 i art. 33, odnotowuje się w dokumentacji medycznej.
Art. 35. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia:
1) sposób orzekania o stanie zdrowia kandydata na dawcę komórek rozrodczych
w celu dawstwa partnerskiego i dawstwa innego niż partnerskie oraz o stanie
zdrowia biorczyni komórek rozrodczych i zarodków,
2) wykaz badań lekarskich i laboratoryjnych, jakim powinni podlegać kandydat na
dawcę komórek rozrodczych w celu dawstwa partnerskiego i dawstwa innego niż
partnerskie, z uwzględnieniem również dawstwa do bezpośredniego użycia, oraz
w celu zabezpieczenia płodności na przyszłość, oraz biorczyni komórek
rozrodczych i zarodków,
3) szczegółowe warunki pobierania komórek rozrodczych w celu zastosowania
w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji
– mając na uwadze bezpieczeństwo zdrowotne dawców, biorczyń oraz dzieci
urodzonych w wyniku procedury medycznie wspomaganej prokreacji.
Art. 36. 1. Dawstwo zarodka jest dopuszczalne przy zachowaniu łącznie
następujących warunków:
1) przekazanie następuje na rzecz anonimowej biorczyni;
2) medyczną zasadność przekazania i zastosowania zarodka u biorczyni ustala
lekarz na podstawie aktualnego stanu wiedzy medycznej;
3) stwierdzono w drodze przeprowadzonego z kandydatką na biorczynię wywiadu
medycznego oraz niezbędnych badań lekarskich i laboratoryjnych, że:
a) ryzyko związane z zastosowaniem zarodka u biorczyni nie wykracza poza
przewidywane granice dopuszczalne dla tego rodzaju zabiegów i nie
upośledzi w istotny sposób stanu zdrowia biorczyni,
b) możliwe jest ograniczenie ryzyka zaistnienia istotnego zdarzenia
niepożądanego lub istotnej niepożądanej reakcji u biorczyni oraz u dzieci,
które mogą się urodzić w wyniku zastosowania tego zarodka w procedurze
medycznie wspomaganej prokreacji;
4) stwierdzono na podstawie danych fenotypowych podobieństwo osób, które
wyraziły zgodę na przeniesienie zarodka, z dawcami zarodka;
05.09.2019
©Telksinoe s. 25/64
5) biorczyni przed wyrażeniem zgody:
a) została w sposób zrozumiały i szczegółowy poinformowana przez
przygotowaną do tego osobę o rodzaju zabiegu, jego celu i charakterze,
przeprowadzanych dla jego wykonania badaniach laboratoryjnych oraz
prawie do uzyskania wyników tych badań, sposobie gromadzenia i ochrony
jej danych osobowych, tajemnicy lekarskiej, ryzyku związanym
z zastosowaniem zarodków, dających się przewidzieć następstwach dla jej
stanu zdrowia w przyszłości, środkach bezpieczeństwa prowadzących do
ochrony danych biorczyni oraz o zakresie i skutkach prawnych stosowania
zarodków, w tym sytuacji prawnej dziecka, które urodzi się w wyniku
zastosowania procedury medycznie wspomaganej prokreacji,
b) miała możliwość zadawania pytań w zakresie spraw, o których mowa
w lit. a, i uzyskania wyczerpujących odpowiedzi
– co zostało przez nią potwierdzone przez złożenie oświadczenia w formie
pisemnej;
6) biorczyni potwierdziła przez złożenie oświadczenia, w formie pisemnej, że
wszystkie informacje podane przez nią w trakcie wywiadu medycznego są
prawdziwe zgodnie z jej najlepszą wiedzą;
7) biorczyni ma pełną zdolność do czynności prawnych i wyraziła, w formie
pisemnej, zgodę na przyjęcie zarodków i na zastosowanie ich w procedurze
medycznie wspomaganej prokreacji; w przypadku gdy biorczyni pozostaje:
a) w związku małżeńskim, zastosowanie zarodka następuje po wyrażeniu,
w formie pisemnej, zgody przez męża, który został uprzednio szczegółowo,
na piśmie, poinformowany o skutkach prawnych przyjęcia i zastosowania
zarodków w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji u biorczyni,
wynikających z przepisów ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks
rodzinny i opiekuńczy, w szczególności o ojcostwie dziecka, które urodzi
się w wyniku procedury medycznie wspomaganej prokreacji,
b) we wspólnym pożyciu, zastosowanie zarodka następuje po złożeniu przez
mężczyznę oświadczenia zgodnie z art. 751 § 1 ustawy z dnia 25 lutego
1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy;
8) zastosowanie zarodka nastąpi w okresie 14 miesięcy od dnia złożenia
oświadczenia, o którym mowa w pkt 7 lit. b;
05.09.2019
©Telksinoe s. 26/64
9) dawcy zarodka zostali przed wyrażeniem zgody szczegółowo poinformowani
o skutkach prawnych przekazania zarodków, to jest o:
a) braku dostępu do informacji na temat dalszego postępowania
z przekazanymi zarodkami,
b) braku jakichkolwiek praw i obowiązków wobec dziecka, które urodzi się
w wyniku procedury medycznie wspomaganej prokreacji,
c) zakresie informacji dotyczących dawców, z którymi ma prawo zapoznać
się, po osiągnięciu pełnoletności, osoba urodzona w wyniku procedury
medycznie wspomaganej prokreacji, w wyniku dawstwa zarodka lub jej
przedstawiciel ustawowy;
10) dawcy zarodka mają pełną zdolność do czynności prawnych, wyrazili
dobrowolnie w obecności osoby zatrudnionej w banku komórek rozrodczych
i zarodków, w formie pisemnej, zgodę na przekazanie zarodków do dawstwa
i złożyli, w formie pisemnej, oświadczenie co do świadomości skutków
prawnych dawstwa zarodka.
2. Spełnienie warunków, o których mowa w ust. 1, odnotowuje się
w dokumentacji medycznej.
3. Bank komórek rozrodczych i zarodków niezwłocznie przekazuje informację
o wyrażeniu zgody, o której mowa w ust. 1 pkt 10, do rejestru dawców komórek
rozrodczych i zarodków.
4. Zgoda, o której mowa w ust. 1 pkt 10, może zostać wycofana przez dawców
zarodka, w formie pisemnej, w banku komórek rozrodczych i zarodków, w którym
zarodek jest przechowywany.
5. Wycofanie zgody na dawstwo zarodka może nastąpić do momentu
rozpoczęcia u biorczyni procedury medycznie wspomaganej prokreacji, w której ma
zostać zastosowany zarodek.
6. Bank komórek rozrodczych i zarodków niezwłocznie przekazuje informację
o wycofaniu zgody na dawstwo zarodka do ośrodka medycznie wspomaganej
prokreacji lub banku komórek rozrodczych i zarodków, do którego zarodek został
przekazany.
05.09.2019
©Telksinoe s. 27/64
Rozdział 5
Rejestr dawców komórek rozrodczych i zarodków
Art. 37. 1. W celu identyfikacji dawców i biorczyń komórek rozrodczych
przekazanych w celu dawstwa innego niż partnerskie oraz dawców i biorczyń
zarodków oraz w celu monitorowania procesu medycznie wspomaganej prokreacji
tworzy się rejestr dawców komórek rozrodczych i zarodków, zwany dalej „rejestrem”.
2. W rejestrze zamieszcza się następujące dane:
1) niepowtarzalne oznakowanie identyfikujące dawcę komórek rozrodczych lub
dawców zarodka;
2) rok i miejsce urodzenia dawcy komórek rozrodczych lub dawców zarodka;
3) informacje na temat stanu zdrowia dawcy komórek rozrodczych lub dawców
zarodka: wyniki badań lekarskich i laboratoryjnych, którym poddany był
kandydat na dawcę przed pobraniem komórek rozrodczych lub kandydaci na
dawców zarodka przed utworzeniem zarodka;
4) dane fenotypowe dawcy komórek rozrodczych lub dawców zarodka;
5) datę pierwszej rejestracji dawcy komórek rozrodczych lub dawców zarodka;
6) wykaz, niepowtarzalne oznakowanie identyfikujące i charakterystykę komórek
rozrodczych lub zarodków pobranych, przetworzonych, przetestowanych,
przechowywanych i zastosowanych w procedurze medycznie wspomaganej
prokreacji;
7) nazwę (firmę) i adres podmiotu leczniczego, w którym komórki rozrodcze lub
zarodki zostały pobrane, przetworzone lub przetestowane, oraz datę wykonania
tych czynności;
8) nazwę (firmę) i adres banku komórek rozrodczych i zarodków, w którym
komórki rozrodcze lub zarodki są przechowywane, oraz datę rozpoczęcia
i zakończenia przechowywania;
9) nazwę (firmę) i adres ośrodka medycznie wspomaganej prokreacji, który
zastosował komórki rozrodcze lub zarodki w procedurze medycznie
wspomaganej prokreacji;
10) numer PESEL biorczyni komórek rozrodczych lub zarodków, a w przypadku
osoby, która nie ma nadanego numeru PESEL – imię, nazwisko, serię i numer
05.09.2019
©Telksinoe s. 28/64
dowodu osobistego, paszportu lub innego dokumentu stwierdzającego
tożsamość;
11) datę i rodzaj zastosowanej u biorczyni komórek rozrodczych lub zarodków
procedury medycznie wspomaganej prokreacji;
12) informacje dotyczące przebiegu i wyników zastosowanej u biorczyni komórek
rozrodczych lub zarodków procedury medycznie wspomaganej prokreacji,
w tym informację o liczbie utworzonych lub przeniesionych zarodków;
13) przekazane przez biorczynię ośrodkowi medycznie wspomaganej prokreacji
informacje o przebiegu ciąży, dacie urodzin, płci i stanie zdrowia w chwili
urodzenia dziecka urodzonego w wyniku procedury medycznie wspomaganej
prokreacji;
14) informację o wycofaniu zgody dawcy na zastosowanie pobranych od niego
komórek rozrodczych albo zgody dawców zarodka na przekazanie zarodka.
3. Dane, o których mowa w ust. 2, ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji,
w którym dokonano pobrania lub zastosowania komórek rozrodczych w celu dawstwa
innego niż partnerskie albo zastosowania zarodków w celu dawstwa zarodka, oraz
bank komórek rozrodczych i zarodków, w którym komórki rozrodcze i zarodki są
przechowywane, przekazują do rejestru niezwłocznie, nie później jednak niż
w terminie 14 dni.
4. Kierownik ośrodka medycznie wspomaganej prokreacji oraz kierownik banku
komórek rozrodczych i zarodków wyznacza osobę odpowiedzialną za przekazywanie
danych, o których mowa w ust. 2, i informacji, o których mowa w art. 36 ust. 3, do
rejestru.
5. Dane, o których mowa w ust. 2, podlegają anonimizacji w sposób pozwalający
na techniczne pozyskiwanie danych udostępnianych przez ministra właściwego do
spraw zdrowia osobom, o których mowa w art. 38 ust. 2 i 3.
6. Minister właściwy do spraw zdrowia udostępnia dane, o których mowa
w ust. 2, ośrodkom medycznie wspomaganej prokreacji, na ich wniosek, w zakresie
koniecznym dla doboru dawców pod względem medycznym i fenotypowym
w ramach prowadzenia procedury medycznie wspomaganej prokreacji.
7. Administratorem danych gromadzonych w rejestrze jest minister właściwy do
spraw zdrowia.
8. (uchylony)
05.09.2019
©Telksinoe s. 29/64
9. Rejestr prowadzony jest w systemie teleinformatycznym. Podmiotem
odpowiedzialnym za funkcjonowanie systemu teleinformatycznego rejestru jest
jednostka podległa ministrowi właściwemu do spraw zdrowia właściwa w zakresie
systemów informacyjnych w ochronie zdrowia.
10. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia,
sposób prowadzenia rejestru, przekazywania danych do rejestru oraz udostępniania
danych z rejestru, uwzględniając konieczność ochrony danych w nim zgromadzonych
przed dostępem osób nieuprawnionych.
Art. 38. 1. Dane gromadzone w rejestrze są objęte tajemnicą i mogą być
udostępniane wyłącznie osobom uprawnionym i w zakresie wynikającym z przepisów
ustawy.
2. Osoba urodzona w wyniku procedury medycznie wspomaganej prokreacji,
w wyniku dawstwa innego niż partnerskie komórek rozrodczych lub dawstwa zarodka,
ma prawo zapoznać się z informacjami dotyczącymi dawcy wymienion ymi w art. 37
ust. 2 pkt 2 i 3 po osiągnięciu pełnoletności.
3. Przedstawiciel ustawowy dziecka urodzonego w wyniku procedury
medycznie wspomaganej prokreacji ma prawo zapoznać się z informacjami
dotyczącymi stanu zdrowia dawcy wymienionymi w art. 37 ust. 2 pkt 3, jeżeli
informacje te mogą przyczynić się do uchylenia bezpośredniego niebezpieczeństwa
dla życia lub zdrowia tego dziecka. Wskazania do zapoznania się z informacjami
dotyczącymi dawcy określa lekarz prowadzący leczenie dziecka i odnotowuje je
w dokumentacji medycznej.
4. Informacje, o których mowa w ust. 2 i 3, są udostępniane przez ministra
właściwego do spraw zdrowia na wniosek osób uprawnionych do zapoznania się
z nimi.
5. Wniosek, o którym mowa w ust. 4, zawiera:
1) numer PESEL biorczyni komórek rozrodczych lub zarodków, a w przypadku
osoby, która nie ma nadanego numeru PESEL – imię, nazwisko, serię i numer
dowodu osobistego, paszportu lub innego dokumentu stwierdzającego
tożsamość;
2) datę zastosowania u biorczyni komórek rozrodczych lub zarodków w procedurze
medycznie wspomaganej prokreacji albo datę urodzenia dziecka;
05.09.2019
©Telksinoes. 30/64
3) numer PESEL dziecka urodzonego w wyniku procedury medycznie
wspomaganej prokreacji, a w przypadku dziecka, które nie ma nadanego numeru
PESEL – imię, nazwisko, serię i numer dowodu osobistego, paszportu lub innego
dokumentu stwierdzającego tożsamość;
4) opis stanu zdrowia dziecka urodzonego w wyniku procedury medycznie
wspomaganej prokreacji oraz wskazania do zapoznania się z danymi dawcy,
potwierdzone przez lekarza prowadzącego leczenie dziecka, jeżeli wniosek
składa przedstawiciel ustawowy.
Rozdział 6
Znakowanie, monitorowanie, przechowywanie, transport oraz kryteria
bezpieczeństwa i jakości komórek rozrodczych i zarodków
Art. 39. 1. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oznacza komórki
rozrodcze lub zarodki w sposób umożliwiający ich identyfikację i identyfikację ich
dawcy lub dawców za pomocą niepowtarzalnego oznakowania.
2. Identyfikacja, o której mowa w ust. 1, zapewnia możliwość określenia danych
dotyczących pobrania komórek rozrodczych lub utworzenia zarodków, ich przyjęcia
do banku komórek rozrodczych i zarodków oraz ich testowania, przetwarzania,
przechowywania i dystrybucji.
Art. 40. 1. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oraz bank komórek
rozrodczych i zarodków są obowiązane:
1) stosować środki bezpieczeństwa i ochrony danych przed nieuprawnionymi
uzupełnieniami, usuwaniem informacji lub zmianami w dokumentacji
medycznej dawców oraz przed przekazywaniem informacji osobom
nieuprawnionym;
2) ustalić i stosować procedury rozstrzygania rozbieżności w danych;
3) zapewnić ochronę przed nieuprawnionym ujawnianiem danych przy
jednoczesnym zagwarantowaniu zdolności monitorowania pobranych,
testowanych, przetwarzanych, przechowywanych i dystrybuowanych komórek
rozrodczych i zarodków.
2. Przez zdolność monitorowania, o której mowa w ust. 1 pkt 3, rozumie się:
1) zdolność lokalizowania, identyfikowania i określania ilości komórek
rozrodczych i zarodków na dowolnym etapie od ich pobrania lub utworzenia,
05.09.2019
©Telksinoe s. 31/64
w trakcie badania, przetwarzania, przechowywania i dystrybucji, do ich
przeniesienia do biorczyni albo utylizacji – w przypadku obumarłych komórek
rozrodczych i zarodków;
2) zdolność zidentyfikowania biorczyni komórki rozrodczej lub zarodka oraz
wskazania niepowtarzalnego oznakowania identyfikującego dawcę komórki
rozrodczej lub dawców zarodka;
3) możliwości lokalizowania i identyfikowania wszelkich istotnych danych
związanych z wyrobami medycznymi oraz materiałami mającymi bezpośredni
kontakt z komórkami rozrodczymi lub zarodkami;
4) zdolność lokalizowania i identyfikowania ośrodków medycznie wspomaganej
prokreacji i banków komórek rozrodczych i zarodków, które brały udział na
dowolnym etapie w procesie pobierania lub utworzenia, w trakcie badania,
przetwarzania, przechowywania i dystrybucji, ich przenoszenia do biorczyni
albo utylizacji – w przypadku obumarłych komórek rozrodczych i zarodków.
3. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oraz bank komórek rozrodczych
i zarodków są obowiązane także do zapewnienia monitorowania:
1) pobranych, przetworzonych, przechowywanych lub dystrybuowanych komórek
rozrodczych i zarodków;
2) wyrobów medycznych i materiałów mających bezpośredni kontakt z komórkami
rozrodczymi i zarodkami.
4. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oraz bank komórek rozrodczych
i zarodków są obowiązane corocznie, w terminie do 15 stycznia, do przekazywania
ministrowi właściwemu do spraw zdrowia informacji na temat ilości komórek
rozrodczych i zarodków, o których mowa w ust. 2 pkt 1.
Art. 41. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oraz bank komórek
rozrodczych i zarodków są obowiązane:
1) prowadzić walidację wszystkich procesów,
2) określać krytyczne momenty wszystkich procesów, które muszą być
kontrolowane w oparciu o wyznaczone kryteria akceptacji,
3) prowadzić kwalifikację sprzętu, urządzeń technicznych i środowiska
przebiegającego procesu rozumianą jako udokumentowane działanie mające na
celu wykazanie, że sprzęt lub urządzenia są odpowiednio zainstalowane i pracują
05.09.2019
©Telksinoe s. 32/64
właściwie, również dla właściwego utrzymania środowiska przebiegającego
procesu
– w celu zapewnienia jakości i bezpieczeństwa wymaganych dla komórek
rozrodczych lub dla zarodka oraz uzyskania oczekiwanych wyników.
Art. 42. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia:
1) sposób tworzenia niepowtarzalnego oznakowania umożliwiającego identyfikację
dawcy komórek rozrodczych i zarodków oraz sposób oznaczania za pomocą tego
oznakowania komórek rozrodczych i zarodków, a także wyrobów medycznych
i materiałów mających bezpośredni kontakt z komórkami rozrodczymi lub
zarodkami,
2) szczegółowe wymagania w zakresie monitorowania, o którym mowa w art. 40
ust. 3,
3) tryb postępowania podejmowanego przez ośrodek medycznie wspomaganej
prokreacji oraz bank komórek rozrodczych i zarodków w przypadku zaistnienia
istotnego zdarzenia niepożądanego lub istotnej niepożądanej reakcji
– uwzględniając konieczność zapewnienia możliwości śledzenia i nadzorowania
całości postępowania z komórkami rozrodczymi i zarodkami i identyfikowania
zaangażowanych w nie podmiotów dla zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego
biorczyń i dziecka urodzonego w wyniku medycznie wspomaganej prokreacji.
Art. 43. 1. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji i bank komórek
rozrodczych i zarodków transportują komórki rozrodcze i zarodki w sposób
zapewniający:
1) jakość i bezpieczeństwo transportowanych komórek rozrodczych i zarodków;
2) monitorowanie transportowanych komórek rozrodczych i zarodków;
3) właściwe zapakowanie transportowanych komórek rozrodczych i zarodków.
2. Przez właściwe zapakowanie komórek rozrodczych i zarodków, o którym
mowa w ust. 1 pkt 3, rozumie się zapakowanie ich w sposób chroniący komórki
rozrodcze i zarodki przed zniszczeniem oraz zapobiegający zniszczeniu innych
komórek rozrodczych i zarodków, zanieczyszczeniu środowiska przetwarzania
komórek rozrodczych i zarodków oraz zapewniający ochronę osób zatrudnionych przy
przetwarzaniu komórek rozrodczych i zarodków.
05.09.2019
©Telksinoe s. 33/64
Rozdział 7
Ośrodki medycznie wspomaganej prokreacji i banki komórek rozrodczych
i zarodków
Art. 44. 1. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji prowadzi postępowanie
z komórkami rozrodczymi i zarodkami w celu przeprowadzenia procedury medycznie
wspomaganej prokreacji polegające na:
1) pobieraniu komórek rozrodczych od dawców;
2) stosowaniu komórek rozrodczych i zarodków w procedurze medycznie
wspomaganej prokreacji, w tym przetwarzaniu, testowaniu, konserwowaniu
i dystrybucji.
2. Postępowanie z komórkami rozrodczymi i zarodkami w celu przeprowadzenia
procedury medycznie wspomaganej prokreacji polegające na pobieraniu komórek
rozrodczych od dawców w dawstwie partnerskim w celu bezpośredniego użycia może
być prowadzone w innym niż ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji podmiocie
leczniczym wykonującym działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe
świadczenia zdrowotne. W takim przypadku uzyskanie pozwolenia, o którym mowa
w art. 48 ust. 1, nie jest wymagane.
Art. 45. Bank komórek rozrodczych i zarodków prowadzi postępowanie
z komórkami rozrodczymi i zarodkami w celu medycznie wspomaganej prokreacji
polegające na gromadzeniu, przechowywaniu i dystrybucji komórek rozrodczych oraz
zarodków przeznaczonych do zastosowania u ludzi w procedurze medycznie
wspomaganej prokreacji.
Art. 46. 1. Bank komórek rozrodczych i zarodków zawiera umowę
o przechowywanie komórek rozrodczych lub zarodków z dawcami, którzy te komórki
rozrodcze lub zarodki oddali do przechowywania.
2. Umowa, o której mowa w ust. 1, określa:
1) uprawnienia w zakresie przechowywania komórek rozrodczych lub zarodków
oraz ich przekazywania;
2) bank komórek rozrodczych i zarodków, do którego zostaną przekazane
przechowywane komórki rozrodcze lub zarodki w przypadku likwidacji banku
komórek rozrodczych i zarodków albo zaprzestania przez niego prowadzenia
działalności w zakresie przechowywania komórek rozrodczych lub zarodków,
05.09.2019
©Telksinoe s. 34/64
w tym również w przypadku cofnięcia pozwolenia, o którym mowa w art. 48
ust. 1;
3) sposób finansowania i koszt przechowywania komórek rozrodczych lub
zarodków oraz sposób jego ponoszenia przez dawców, którzy oddali komórki
rozrodcze lub zarodki do przechowywania;
4) termin przechowywania zarodków.
3. Bank komórek rozrodczych i zarodków informuje niezwłocznie dawców,
którzy oddali do przechowywania komórki rozrodcze lub zarodki w tym banku,
o cofnięciu pozwolenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1, oraz o likwidacji banku albo
zaprzestaniu przez niego prowadzenia działalności w zakresie przechowywania
komórek rozrodczych lub zarodków.
Art. 47. 1. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oraz bank komórek
rozrodczych i zarodków są obowiązane przechowywać dokumentację dotyczącą
wykonywanych czynności, w tym rodzajów i ilości komórek rozrodczych i zarodków,
pobranych, przetestowanych, zakonserwowanych, przetworzonych,
przechowywanych i dystrybuowanych lub w inny sposób wykorzystanych, a także
dotyczącą ich pochodzenia oraz miejsca docelowego niezbędną do monitorowania
komórek rozrodczych i zarodków na wszystkich etapach przez 90 lat od dnia jej
utworzenia w celu zastosowania u ludzi w procedurze medycznie wspomaganej
prokreacji, w sposób umożliwiający identyfikację dawców i biorczyni komórek
rozrodczych i zarodków.
2. Dokumentacja, o której mowa w ust. 1, może być gromadzona,
przechowywana i udostępniana w postaci elektronicznej.
3. (uchylony)
4. W przypadku przekazywania komórek rozrodczych lub zarodków pomiędzy
bankami komórek rozrodczych i zarodków dokumentacja dotycząca przechowywania
komórek rozrodczych lub zarodków jest przekazywana wraz z komórkami
rozrodczymi lub zarodkami.
5. Dokumentacja, o której mowa w ust. 1, oraz wszelkie informacje dotyczące
dawców i biorczyń komórek rozrodczych i zarodków, postępowania z komórkami
rozrodczymi i zarodkami są objęte tajemnicą i ich udostępnianie jest możliwe
wyłącznie w zakresie wynikającym z ustawy oraz organom wymiaru sprawiedliwości
w związku z prowadzonym przez nie postępowaniem.
05.09.2019
©Telksinoe s. 35/64
6. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oraz bank komórek rozrodczych
i zarodków są obowiązane stosować środki bezpieczeństwa i ochrony danych przed
nieupoważnionymi uzupełnieniami, usuwaniem informacji lub zmianami
w dokumentacji, o której mowa w ust. 1.
7. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowe wymagania, jakim powinna odpowiadać dokumentacja, o której mowa
w ust. 1, mając na uwadze konieczność przyjęcia przejrzystego i zapewniającego
możliwość monitorowania sposobu dokumentowania procesów dla zachowania
bezpieczeństwa dawców i biorczyń oraz dzieci, które mogą urodzić się w wyniku
zastosowania komórek rozrodczych i zarodków w procedurze medycznie
wspomaganej prokreacji.
Art. 48. 1. Czynności, o których mowa w art. 44 ust. 1 i art. 45, mogą być
wykonywane po uzyskaniu pozwolenia ministra właściwego do spraw zdrowia na
wykonywanie tych czynności.
2. Wniosek o uzyskanie pozwolenia, o którym mowa w ust. 1, podmiot
ubiegający się o jego udzielenie składa do ministra właściwego do spraw zdrowia.
3. Pozwolenia, o którym mowa w ust. 1, udziela się na okres 5 lat.
4. Podmiot ubiegający się o udzielenie pozwolenia na wykonywanie czynności,
o których mowa w art. 44 ust. 1, uzyskuje je, jeżeli łącznie spełnia następujące
warunki:
1) zatrudnia osoby posiadające odpowiednie kwalifikacje, w tym osobę
odpowiedzialną za przestrzeganie przez ten podmiot przepisów ustawy, a także
zasad określonych w systemie zapewnienia jakości, o którym mowa w art. 52,
zwaną dalej „osobą odpowiedzialną za jakość w ośrodku”;
2) posiada pomieszczenia i urządzenia, które odpowiadają wymaganiom
właściwym do rodzaju wykonywanej działalności leczniczej i zakresu
udzielanych świadczeń zdrowotnych oraz wymaganiom ogólnoprzestrzennym,
sanitarnym i instalacyjnym, określonym w przepisach wydanych na podstawie
art. 51 ust. 1;
3) przedstawi projekt systemu zapewnienia jakości, odpowiadający wymaganiom
określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 52 ust. 4;
4) jest wpisany do właściwego rejestru podmiotów wykonujących działalność
leczniczą.
05.09.2019
©Telksinoe s. 36/64
5. Podmiot ubiegający się o udzielenie pozwolenia na wykonywanie czynności,
o których mowa w art. 45, uzyskuje je, jeżeli łącznie spełnia następujące warunki:
1) zatrudnia osoby posiadające odpowiednie kwalifikacje, w tym osobę
odpowiedzialną za przestrzeganie przez ten podmiot przepisów ustawy, a także
zasad określonych w systemie zapewnienia jakości, o którym mowa w art. 52,
zwaną dalej „osobą odpowiedzialną za jakość w banku”;
2) posiada pomieszczenia i urządzenia, które odpowiadają wymaganiom
właściwym do rodzaju wykonywanej działalności, ogólnoprzestrzennym,
sanitarnym i instalacyjnym, określonym w przepisach wydanych na podstawie
art. 51 ust. 2;
3) przedstawi projekt systemu zapewnienia jakości odpowiadający wymaganiom
określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 52 ust. 4;
4) zawrze umowę z bankiem komórek rozrodczych i zarodków o przekazaniu
przechowywanych komórek rozrodczych i zarodków oraz zagwarantowaniu
zdolności monitorowania pobranych, testowanych, przetwarzanych,
przechowywanych i dystrybuowanych komórek rozrodczych lub zarodków oraz
materiałów dotyczących jakości i bezpieczeństwa komórek rozrodczych
i zarodków, w przypadkach określonych w art. 46 ust. 2 pkt 2.
6. Dokumentem potwierdzającym spełnienie warunków, o których mowa
w ust. 4 pkt 2 i ust. 5 pkt 2, jest, wydawana w drodze decyzji administracyjnej, opinia
właściwego organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
7. Do wniosku, o którym mowa w ust. 2, dołącza się:
1) informację o liczbie osób zatrudnionych i ich kwalifikacjach;
2) opinię, o której mowa w ust. 6;
3) wykaz pomieszczeń i urządzeń;
4) strukturę organizacyjną podmiotu ubiegającego się o udzielenie pozwolenia na
wykonywanie czynności, o których mowa odpowiednio w art. 44 ust. 1 albo
art. 45;
5) zakresy czynności i odpowiedzialności osób zatrudnionych w podmiocie
ubiegającym się o udzielenie pozwolenia na wykonywanie czynności, o których
mowa odpowiednio w art. 44 ust. 1 albo art. 45;
05.09.2019
©Telksinoe s. 37/64
6) przewidywany zakres działalności podmiotu ubiegającego się o udzielenie
pozwolenia na wykonywanie czynności, o których mowa odpowiednio w art. 44
ust. 1 albo art. 45;
7) wykaz podmiotów, z którymi podmiot ubiegający się o udzielenie pozwolenia na
wykonywanie czynności, o których mowa odpowiednio w art. 44 ust. 1 albo
art. 45, będzie zawierał umowę o współpracę, o której mowa w art. 53 ust. 1,
oraz szczegółowe określenie czynności zlecanych w umowie;
8) w przypadku podmiotu ubiegającego się o udzielenie pozwolenia na
wykonywanie czynności, o których mowa w art. 45 – kopię umowy, o której
mowa w ust. 5 pkt 4;
9) standardowe procedury operacyjne przygotowane dla wszystkich procesów
wynikających z przewidywanego zakresu działalności podmiotu ubiegającego
się o udzielenie pozwolenia na wykonywanie czynności, o których mowa
odpowiednio w art. 44 ust. 1 albo art. 45, związanych odpowiednio
z postępowaniem w zakresie medycznie wspomaganej prokreacji oraz
postępowaniem z komórkami rozrodczymi i zarodkami;
10) opis systemu zapewnienia jakości;
11) w przypadku podmiotu ubiegającego się o udzielenie pozwolenia na
wykonywanie czynności, o których mowa w art. 44 ust. 1 – numer w rejestrze
podmiotów wykonujących działalność leczniczą;
12) imię i nazwisko odpowiednio osoby odpowiedzialnej za jakość w ośrodku albo
osoby odpowiedzialnej za jakość w banku.
8. W przypadku gdy osoba odpowiedzialna za jakość w ośrodku albo osoba
odpowiedzialna za jakość w banku jest czasowo zastępowana przez inną osobę,
ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oraz bank komórek rozrodczych
i zarodków niezwłocznie przekazują ministrowi właściwemu do spraw zdrowia imię
i nazwisko tej osoby i informację o dacie rozpoczęcia i zakończenia pełnienia przez
nią obowiązków.
Art. 49. 1. Minister właściwy do spraw zdrowia ocenia, czy:
1) podmiot ubiegający się o udzielenie pozwolenia na wykonywanie czynności,
o których mowa odpowiednio w art. 44 ust. 1 albo art. 45, spełnia warunki
wymagane do jego uzyskania;
05.09.2019
©Telksinoe s. 38/64
2) podmioty, o których mowa w art. 48 ust. 7 pkt 7, w zakresie czynności
określonych w umowie zawartej z podmiotem ubiegającym się o udzielenie
pozwolenia na wykonywanie czynności, o których mowa odpowiednio w art. 44
ust. 1 albo art. 45, spełniają wymagania określone dla ośrodków medycznie
wspomaganej prokreacji albo banków komórek rozrodczych i zarodków
w przepisach wydanych odpowiednio na podstawie art. 51 ust. 1 oraz 2;
3) osoby zatrudnione w podmiotach, o których mowa w art. 48 ust. 7 pkt 7,
w zakresie czynności określonych w umowie zawartej z podmiotem
ubiegającym się o udzielenie pozwolenia na wykonywanie czynności, o których
mowa odpowiednio w art. 44 ust. 1 albo art. 45, spełniają wymagania określone
w art. 50 ust. 1.
2. Ocena, o której mowa w ust. 1, jest dokonywana na podstawie wyników
kontroli przeprowadzonej w trybie określonym w rozdziale 10.
3. W przypadku konieczności dokonania zmian danych, o których mowa
w art. 48 ust. 4–8, ośrodki medycznie wspomaganej prokreacji oraz banki komórek
rozrodczych i zarodków występują niezwłocznie do ministra właściwego do spraw
zdrowia z wnioskiem o zmianę pozwolenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1.
4. Minister właściwy do spraw zdrowia cofa pozwolenie, o którym mowa
w art. 48 ust. 1, jeżeli:
1) ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji albo bank komórek rozrodczych
i zarodków przestał spełniać warunki wymagane do uzyskania pozwolenia,
o którym mowa w art. 48 ust. 1, lub
2) ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji albo bank komórek rozrodczych
i zarodków uniemożliwia przeprowadzenie kontroli niezbędnej do stwierdzenia,
czy spełnia wymagania do realizacji zadań określonych ustawą, lub
3) system zapewnienia jakości w ośrodku medycznie wspomaganej prokreacji albo
banku komórek rozrodczych i zarodków nie odpowiada wymaganiom
określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 52 ust. 4, lub
4) podmioty, o których mowa w art. 48 ust. 7 pkt 7, nie spełniają wymagań
określonych dla ośrodków medycznie wspomaganej prokreacji albo banków
komórek rozrodczych i zarodków w przepisach wydanych odpowiednio na
podstawie art. 51 ust. 1 albo 2, w zakresie czynności określonych w umowie
05.09.2019
©Telksinoe s. 39/64
zawartej z ośrodkiem medycznie wspomaganej prokreacji albo bankiem
komórek rozrodczych i zarodków, lub
5) osoby zatrudnione w podmiotach, o których mowa w art. 48 ust. 7 pkt 7, nie
spełniają wymagań określonych w art. 50 ust. 1.
5. Udzielenie, odmowa udzielenia, cofnięcie, zmiana i odmowa zmiany
pozwolenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1, następuje w drodze decyzji
administracyjnej.
6. Decyzja o cofnięciu pozwolenia na wykonywanie czynności, o których mowa
w art. 45, podlega natychmiastowemu wykonaniu z mocy prawa z dniem jej
doręczenia. Decyzja o cofnięciu pozwolenia na wykonywanie czynności, o których
mowa w art. 44 ust. 1, określa termin zaprzestania wykonywania tych czynności, nie
dłuższy jednak niż 30 dni od daty wydania decyzji, i podlega wykonaniu z mocy
prawa.
Art. 50. 1. Do wykonywania czynności związanych z gromadzeniem,
przetwarzaniem, testowaniem, przechowywaniem i dystrybucją komórek rozrodczych
oraz zarodków przeznaczonych do zastosowania w procedurze medycznie
wspomaganej prokreacji jest uprawniona osoba posiadająca wykształcenie medyczne,
biologiczne lub biotechnologiczne, a w przypadku udzielania świadczeń zdrowotnych
w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji – osoba wykonująca zawód
medyczny.
2. Osoby wykonujące czynności w toku procedury medycznie wspomaganej
prokreacji, niebędące osobami, które są obowiązane do zachowania w tajemnicy
informacji o pacjentach na podstawie odrębnych przepisów, są obowiązane do
zachowania w tajemnicy informacji na temat kandydatów na dawców, dawców,
kandydatek na biorczynie oraz biorczyń, a także dzieci urodzonych w wyniku
zastosowania procedury medycznie wspomaganej prokreacji.
3. Osoby zatrudnione w ośrodku medycznie wspomaganej prokreacji i banku
komórek rozrodczych i zarodków powinny ustawicznie podnosić kwalifikacje, w tym
w każdym przypadku wprowadzenia nowych procedur pobierania komórek
rozrodczych oraz gromadzenia, przetwarzania, przechowywania, dystrybucji lub
testowania komórek rozrodczych oraz zarodków.
4. Podnoszenie kwalifikacji, o którym mowa w ust. 3, powinno obejmować
w szczególności:
05.09.2019
©Telksinoe s. 40/64
1) aspekty etyczne;
2) aspekty prawne;
3) aspekty organizacyjne;
4) kryteria jakości i bezpieczeństwa związane z pobieraniem komórek rozrodczych
oraz gromadzeniem, przetwarzaniem, przechowywaniem, dystrybucją lub
testowaniem komórek rozrodczych oraz zarodków;
5) standardowe procedury operacyjne stosowane w pobieraniu komórek
rozrodczych oraz gromadzeniu, przetwarzaniu, przechowywaniu, dystrybucji lub
testowaniu komórek rozrodczych oraz zarodków;
6) procedury kontroli jakości;
7) umiejętność obsługi sprzętu wykorzystywanego w każdej procedurze pobierania
komórek rozrodczych oraz gromadzenia, przetwarzania, przechowywania,
dystrybucji lub testowania komórek rozrodczych oraz zarodków;
8) znajomość systemów kontroli jakości w pobieraniu komórek rozrodczych oraz
gromadzenia, przetwarzania, przechowywania, dystrybucji lub testowania
komórek rozrodczych oraz zarodków;
9) znajomość przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy
obowiązujących w ośrodku medycznie wspomaganej prokreacji i banku
komórek rozrodczych i zarodków.
Art. 51. 1. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze
rozporządzenia, warunki, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia
ośrodków medycznie wspomaganej prokreacji właściwe do rodzaju wykonywanej
działalności, warunki ogólnoprzestrzenne, sanitarne i instalacyjne, uwzględniając
konieczność profesjonalnego wykonywania czynności w warunkach zapewniających
bezpieczeństwo zdrowotne dawców i biorczyń komórek rozrodczych i zarodków.
2. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia,
warunki, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia banku komórek
rozrodczych i zarodków właściwe do rodzaju wykonywanej działalności, warunki
ogólnoprzestrzenne, sanitarne i instalacyjne, uwzględniając zakres wykonywanych
czynności i mając na uwadze bezpieczeństwo komórek rozrodczych i zarodków
w trakcie ich przechowywania.
05.09.2019
©Telksinoe s. 41/64
Art. 52. 1. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oraz bank komórek
rozrodczych i zarodków opracowują, wdrażają i uaktualniają system zapewnienia
jakości, określający w szczególności sposób monitorowania postępowania
z komórkami rozrodczymi i zarodkami na każdym jego etapie oraz wszelkimi
wyrobami medycznymi i materiałami mającymi bezpośredni kontakt z tymi
komórkami i zarodkami.
2. System zapewnienia jakości obejmuje w szczególności następujące
dokumenty:
1) standardowe procedury operacyjne;
2) wytyczne;
3) instrukcje postępowania;
4) formularze sprawozdawcze;
5) karty dawców;
6) informacje o miejscu przeznaczenia komórek rozrodczych i zarodków.
3. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oraz bank komórek rozrodczych
i zarodków przeprowadzają okresowy audyt systemu zapewnienia jakości w celu
monitorowania sposobu jego funkcjonowania.
4. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia,
wymagania, jakie powinien spełniać system zapewnienia jakości, o którym mowa
w ust. 1, w tym sposób i częstotliwość przeprowadzania audytu, oraz zakres
informacji zawartych w dokumentach, o których mowa w ust. 2, uwzględniając
konieczność osiągnięcia i utrzymania wysokiej jakości postępowania z komórkami
rozrodczymi i zarodkami i zapewnienia monitorowania tego postępowania.
Art. 53. 1. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oraz bank komórek
rozrodczych i zarodków zawierają, w formie pisemnej, umowę o współpracy
w określonym zakresie z podmiotem lub osobą, których działalność bezpośrednio
wpływa na jakość i bezpieczeństwo komórek rozrodczych i zarodków, określając
w umowie warunki, jakie muszą być spełnione dla zapewnienia jakości
i bezpieczeństwa komórek rozrodczych i zarodków, obowiązki stron wynikające
z konieczności spełnienia tych warunków oraz sposób nadzoru nad tymi warunkami,
w tym zobowiązanie do poddania się kontroli ministra właściwego do spraw zdrowia.
05.09.2019
©Telksinoe s. 42/64
2. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oraz bank komórek rozrodczych
i zarodków przechowują umowy, o których mowa w ust. 1, przez okres 3 lat od ich
wygaśnięcia lub rozwiązania.
3. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oraz bank komórek rozrodczych
i zarodków, na wniosek ministra właściwego do spraw zdrowia, dostarczają kopie
umowy, o której mowa w ust. 1.
Art. 54. 1. Kierownik ośrodka medycznie wspomaganej prokreacji oraz
kierownik banku komórek rozrodczych i zarodków wyznaczają odpowiednio osobę
odpowiedzialną za jakość w ośrodku albo osobę odpowiedzialną za jakość w banku.
2. Osoba odpowiedzialna za jakość w ośrodku oraz osoba odpowiedzialna za
jakość w banku posiadają co najmniej:
1) wykształcenie wyższe w dziedzinie nauk medycznych lub biologicznych;
2) dwuletnie doświadczenie zawodowe uzyskane odpowiednio w ośrodku
medycznie wspomaganej prokreacji albo banku komórek rozrodczych
i zarodków.
3. Do zakresu zadań osoby odpowiedzialnej za jakość w ośrodku należy:
1) zapewnienie przestrzegania:
a) wymogów dotyczących pobierania komórek rozrodczych,
b) kryteriów doboru dotyczących dawcy komórek rozrodczych i dawców
zarodków,
c) wykonywania badań laboratoryjnych wymaganych w odniesieniu do dawcy
komórek rozrodczych,
d) procedur pobierania komórek rozrodczych,
e) wymogów dotyczących przygotowania komórek rozrodczych i zarodków,
f) procedur przetwarzania, testowania, znakowania i dystrybucji komórek
rozrodczych i zarodków,
g) wymogów dotyczących bezpośredniej dystrybucji komórek rozrodczych
i zarodków,
h) obowiązku odbycia przez pracowników ośrodka medycznie wspomaganej
prokreacji szkoleń, o których mowa w art. 60 ust. 1;
2) prowadzenie stałego monitorowania i aktualizacji systemu zapewnienia jakości,
o którym mowa w art. 52;
05.09.2019
©Telksinoe s. 43/64
3) niezwłoczne, nie później jednak niż w terminie 14 dni, informowanie ministra
właściwego do spraw zdrowia o każdym przypadku zaistnienia lub podejrzenia
zaistnienia istotnego zdarzenia niepożądanego lub istotnej niepożądanej reakcji;
4) zapewnienie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego po każdym
przypadku zaistnienia istotnego zdarzenia niepożądanego lub istotnej
niepożądanej reakcji oraz zaproponowanie podjęcia działań w celu
przeciwdziałania wystąpieniu takiego zdarzenia lub takiej reakcji w przyszłości;
5) niezwłoczne, nie później jednak niż w terminie 14 dni, informowanie ministra
właściwego do spraw zdrowia o wynikach postępowania, o którym mowa
w pkt 4, oraz podjętych działaniach w celu przeciwdziałania wystąpieniu takiego
istotnego zdarzenia niepożądanego lub istotnej niepożądanej reakcji
w przyszłości;
6) w przypadku zastosowania komórki rozrodczej lub zarodka w ramach dawstwa
partnerskiego, dawstwa innego niż partnerskie albo dawstwa zarodka
niezwłoczne, nie później jednak niż w terminie 14 dni, informowanie banku
komórek rozrodczych i zarodków, w których przechowywana była ta komórka
rozrodcza lub ten zarodek, o każdym przypadku zaistnienia lub podejrzenia
zaistnienia istotnego zdarzenia niepożądanego lub istotnej niepożądanej reakcji,
a także przekazywanie innych informacji mających na celu ułatwienie
monitorowania i zagwarantowania jakości i kontroli bezpieczeństwa.
4. Do zakresu zadań osoby odpowiedzialnej za jakość w banku należy:
1) zapewnienie przestrzegania:
a) procedur przyjmowania do banku komórek rozrodczych i zarodków,
b) wymogów dotyczących przygotowania komórek rozrodczych i zarodków,
c) procedur przetwarzania, przechowywania, znakowania i dystrybucji
komórek rozrodczych i zarodków,
d) obowiązku odbycia przez pracowników banku komórek rozrodczych
i zarodków szkoleń, o których mowa w art. 60 ust. 1;
2) prowadzenie stałego monitorowania i aktualizacji systemu zapewniania jakości,
o którym mowa w art. 52;
3) niezwłoczne, nie później jednak niż w terminie 14 dni, informowanie ministra
właściwego do spraw zdrowia o każdym przypadku zaistnienia lub podejrzenia
zaistnienia istotnego zdarzenia niepożądanego lub istotnej niepożądanej reakcji;
05.09.2019
©Telksinoe s. 44/64
4) zapewnienie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego po każdym
przypadku zaistnienia istotnego zdarzenia niepożądanego lub istotnej
niepożądanej reakcji oraz zaproponowanie podjęcia działań w celu
przeciwdziałania wystąpieniu takiego zdarzenia lub takiej reakcji w przyszłości;
5) niezwłoczne, nie później jednak niż w terminie 14 dni, informowanie ministra
właściwego do spraw zdrowia o wynikach postępowania, o którym mowa
w pkt 4, oraz podjętych działaniach w celu przeciwdziałania wystąpieniu takiego
istotnego zdarzenia niepożądanego lub istotnej niepożądanej reakcji
w przyszłości;
6) w przypadku przekazania komórki rozrodczej lub zarodka do ośrodka medycznie
wspomaganej prokreacji w celu zastosowania w ramach dawstwa partnerskiego,
dawstwa innego niż partnerskie albo dawstwa zarodka niezwłoczne, nie później
jednak niż w terminie 14 dni, informowanie tego ośrodka o każdym przypadku
zaistnienia lub podejrzenia zaistnienia istotnego zdarzenia niepożądanego lub
istotnej niepożądanej reakcji w banku lub innym ośrodku, do którego również
została przekazana komórka rozrodcza tego dawcy lub zarodek utworzony
z komórek rozrodczych tego dawcy lub zarodek tych dawców, a także
przekazywanie innych informacji mających na celu ułatwienie monitorowania
i zagwarantowania jakości i kontroli bezpieczeństwa.
Art. 55. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oraz bank komórek
rozrodczych i zarodków są obowiązane zapewnić odbycie szkoleń, o których mowa
w art. 60 ust. 1, zatrudnionym w nich osobom, których czynności wpływają na jakość
komórek rozrodczych i zarodków oraz na bezpieczeństwo dawców i biorczyń, w tym
osobie odpowiedzialnej za jakość w ośrodku oraz osobie odpowiedzialnej za jakość
w banku.
Art. 56. 1. Minister właściwy do spraw zdrowia prowadzi rejestr ośrodków
medycznie wspomaganej prokreacji i banków komórek rozrodczych i zarodków.
2. Rejestr ośrodków medycznie wspomaganej prokreacji i banków komórek
rozrodczych i zarodków jest jawny i prowadzony w postaci elektronicznej w systemie
teleinformatycznym.
05.09.2019
©Telksinoe s. 45/64
3. Administratorem danych gromadzonych w rejestrze ośrodków medycznie
wspomaganej prokreacji i banków komórek rozrodczych i zarodków jest minister
właściwy do spraw zdrowia.
4. Podmiotem odpowiedzialnym za funkcjonowanie systemu
teleinformatycznego rejestru ośrodków medycznie wspomaganej prokreacji i banków
komórek rozrodczych i zarodków jest jednostka podległa ministrowi właściwemu do
spraw zdrowia właściwa w zakresie systemów informacyjnych w ochronie zdrowia.
5. Rejestr ośrodków medycznie wspomaganej prokreacji i banków komórek
rozrodczych i zarodków zawiera następujące dane:
1) datę wpisu;
2) nazwę (firmę) ośrodka medycznie wspomaganej prokreacji albo banku komórek
rozrodczych i zarodków;
3) adres siedziby ośrodka medycznie wspomaganej prokreacji albo banku komórek
rozrodczych i zarodków;
4) adres miejsca, gdzie jest wykonywana działalność objęta pozwoleniem, o którym
mowa w art. 48 ust. 1;
5) zakres działalności ośrodka medycznie wspomaganej prokreacji albo b anku
komórek rozrodczych i zarodków;
6) datę wygaśnięcia albo datę cofnięcia pozwolenia, o którym mowa w art. 48
ust. 1;
7) w przypadku banku komórek rozrodczych i zarodków – wskazanie banku
komórek rozrodczych i zarodków, do którego zostaną przekazane komórki
rozrodcze i zarodki, w przypadkach określonych w art. 46 ust. 2 pkt 2.
6. Minister właściwy do spraw zdrowia dokonuje wpisu do rejestru ośrodków
medycznie wspomaganej prokreacji i banków komórek rozrodczych i zarodków po
udzieleniu pozwolenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1.
7. Ośrodek medycznie wspomaganej prokreacji oraz bank komórek rozrodczych
i zarodków przekazują niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni,
ministrowi właściwemu do spraw zdrowia informacje o zmianie danych, o których
mowa w ust. 5 pkt 2–5 i 7. Niezwłocznie po uzyskaniu przez ministra właściwego do
spraw zdrowia tych informacji dokonuje się zmian w rejestrze ośrodków medycznie
wspomaganej prokreacji i banków komórek rozrodczych i zarodków.
05.09.2019
©Telksinoe s. 46/64
Rozdział 8
Wywóz i przywóz komórek rozrodczych i zarodków
Art. 57. 1. Wywozu komórek rozrodczych lub zarodków z terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej na terytorium państw innych niż państwa członkowskie
Unii Europejskiej i przywozu komórek rozrodczych lub zarodków na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej z terytorium państw innych niż państwa członkowskie Unii
Europejskiej dokonuje bank komórek rozrodczych i zarodków, posiadający
pozwolenie na wykonywanie tych czynności.
2. Pozwolenia, o którym mowa w ust. 1, udziela minister właściwy do spraw
zdrowia na wniosek banku komórek rozrodczych i zarodków, który spełnia
następujące wymagania:
1) zapewnia monitorowanie stanu wywożonych i przywożonych komórek
rozrodczych lub zarodków w drodze między ich dawcą a biorczynią;
2) gwarantuje zapewnienie jakości i bezpieczeństwa wywożonych i przywożonych
komórek rozrodczych lub zarodków przeznaczonych do zastosowania
w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji.
3. Do wniosku dołącza się opis procedur zapewniających spełnianie wymagań,
o których mowa w ust. 2.
4. Pozwolenia, o którym mowa w ust. 1, udziela się na okres nie dłuższy niż do
dnia, w którym upływa ważność pozwolenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1.
5. Minister właściwy do spraw zdrowia cofa pozwolenie, o którym mowa
w ust. 1, jeżeli bank komórek rozrodczych i zarodków przestał spełniać wymagania,
o których mowa w ust. 2.
6. Udzielenie, odmowa udzielenia i cofnięcie pozwolenia, o którym mowa
w ust. 1, następuje w drodze decyzji administracyjnej. Decyzja o cofnięciu
pozwolenia podlega natychmiastowemu wykonaniu z mocy prawa z dniem jej
doręczenia.
Art. 58. 1. Bank komórek rozrodczych i zarodków, który uzyskał pozwolenie,
o którym mowa w art. 57 ust. 1, przekazuje dane o dokonanym przywozie albo
wywozie komórek rozrodczych lub zarodków ministrowi właściwemu do spraw
zdrowia w terminie do 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym
dokonano przywozu albo wywozu.
05.09.2019
©Telksinoe s. 47/64
2. Dane, o których mowa w ust. 1, obejmują:
1) datę przywozu albo wywozu;
2) nazwę państwa, z którego terytorium dokonano przywozu albo na którego
terytorium dokonano wywozu komórek rozrodczych i zarodków;
3) liczbę komórek rozrodczych i zarodków podlegających przywozowi albo
wywozowi.
Art. 59. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowe wymagania dotyczące wywozu i przywozu komórek rozrodczych
i zarodków, sposób składania wniosku o pozwolenie na wywóz lub przywóz komórek
rozrodczych lub zarodków oraz przekazywania pozwolenia w tej sprawie, sposób
monitorowania ich stanu w drodze między dawcą a biorczynią, mając na względzie
zapewnienie jakości i bezpieczeństwa, o których mowa w art. 57 ust. 2 pkt 2.
Rozdział 9
Szkolenia
Art. 60. 1. Szkolenia w zakresie pobierania, przetwarzania, przechowywania,
testowania i dystrybucji komórek rozrodczych i zarodków przeznaczonych do
zastosowania w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji osób, których
czynności bezpośrednio wpływają na jakość komórek rozrodczych i zarodków, a także
bezpieczeństwo dawców i biorczyń, organizowane są przez jednostki akredytowane
przez ministra właściwego do spraw zdrowia.
2. Szkolenia, o których mowa w ust. 1, mają na celu:
1) zdobycie umiejętności w realizowaniu wyznaczonych zadań;
2) zdobycie odpowiedniej wiedzy i zrozumienie procesów oraz zasad
wykonywanych zadań;
3) poznanie struktury organizacyjnej, systemu zapewnienia jakości i zasad ochrony
zdrowia i bezpieczeństwa ośrodka medycznie wspomaganej prokreacji lub banku
komórek rozrodczych i zarodków, w którym osoby szkolone są zatrudnione;
4) zdobycie odpowiednich wiadomości o etycznych i prawnych aspektach
wykonywanych zadań związanych z pobieraniem, gromadzeniem, testowaniem,
przetwarzaniem, przechowywaniem i dystrybucją komórek rozrodczych
i zarodków.
3. Szkolenie jest finansowane przez podmiot kierujący na szkolenie.
05.09.2019
©Telksinoe s. 48/64
Art. 61. 1. Szkolenia, o których mowa w art. 60 ust. 1, prowadzi się w formie:
1) szkolenia wstępnego – dla osób nowo zatrudnionych;
2) szkolenia ustawicznego, nie rzadziej niż co 2 lata – dla wszystkich
zatrudnionych;
3) szkolenia uaktualniającego – w przypadku zmian procedur lub rozwoju wiedzy
naukowej w zakresie pobierania, przechowywania i stosowania komórek
rozrodczych i zarodków w celu medycznie wspomaganej prokreacji.
2. Szkolenia, o których mowa w art. 60 ust. 1, prowadzi się zgodnie
z programem szkoleń opracowanym na podstawie ramowego programu szkoleń
określonego przepisami wydanymi na podstawie art. 65 i zaakceptowanym przez
ministra właściwego do spraw zdrowia. Odmowa akceptacji programu jest wydawana
w formie decyzji administracyjnej.
Art. 62. 1. Minister właściwy do spraw zdrowia, na wniosek zainteresowanej
jednostki spełniającej wymagania, o których mowa w art. 64, przyznaje akredytację
na okres 5 lat. Odmowa przyznania akredytacji jest wydawana w formie decyzji
administracyjnej.
2. We wniosku, o którym mowa w ust. 1, jednostka zawiera informacje
potwierdzające spełnianie wymogów określonych w art. 64.
3. Minister właściwy do spraw zdrowia może określić, w drodze rozporządzenia,
wzór wniosku, o którym mowa w ust. 1, kierując się koniecznością usprawnienia
i zapewnienia przejrzystości dokonywania oceny jednostek ubiegających się
o akredytację.
4. Minister właściwy do spraw zdrowia, w drodze decyzji administracyjnej, cofa
akredytację, jeżeli jednostka przestała spełniać warunki wymagane do uzyskania
akredytacji lub nie zachowuje wymogów dotyczących sposobu prowadzenia
i dokumentowania szkoleń i przekazywania ministrowi właściwemu do spraw zdrowia
list osób, które odbyły szkolenie.
Art. 63. 1. Jednostki, w których odbywają się szkolenia, o których mowa
w art. 60 ust. 1, dokumentują po ich zakończeniu uczestnictwo i wyniki oraz
potwierdzają je zaświadczeniem.
2. Zaświadczenie o odbytym szkoleniu zawiera:
1) imię i nazwisko osoby, która odbyła szkolenie;
05.09.2019
©Telksinoe s. 49/64
2) numer PESEL osoby, która odbyła szkolenie, a w przypadku osoby, która nie ma
nadanego numeru PESEL – serię i numer dowodu osobistego, paszportu lub
innego dokumentu stwierdzającego tożsamość;
3) określenie formy szkolenia, o której mowa w art. 61 ust. 1;
4) wymiar godzinowy szkolenia i wynik szkolenia;
5) podpis i pieczątka lub imię i nazwisko kierownika jednostki szkolącej wraz
z podaniem miejscowości i daty wydania zaświadczenia.
3. Jednostki, w których odbywają się szkolenia, o których mowa w art. 60 ust. 1,
przekazują ministrowi właściwemu do spraw zdrowia listy osób, które odbyły
szkolenia.
4. Listy, o których mowa w ust. 3, zawierają następujące dane osób, które odbyły
szkolenie:
1) imię i nazwisko;
2) numer PESEL, a w przypadku osoby, która nie ma nadanego numeru PESEL –
serię i numer dowodu osobistego, paszportu lub innego dokumentu
stwierdzającego tożsamość;
3) nazwę (firmę) i adres siedziby ośrodka medycznie wspomaganej prokreacji albo
banku komórek rozrodczych i zarodków, który kierował osobę do odbycia
szkolenia.
Art. 64. Jednostki, w których odbywają się szkolenia, o których mowa w art. 60
ust. 1, powinny spełniać odpowiednie wymagania:
1) zapewnić bazę dydaktyczną dostosowaną do liczby osób uczestniczących
w szkoleniach;
2) zapewnić odpowiednią kadrę dydaktyczną;
3) zapewnić sprawną organizację szkolenia;
4) uwzględniać przy opracowywaniu programu szkolenia aktualną wiedzę
naukową, osiągnięcia teorii i praktyki oraz zweryfikowane wyniki badań
naukowych.
Art. 65. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia:
1) ramowe programy szkoleń, o których mowa w art. 60 ust. 1,
2) sposób dokumentowania ich przebiegu,
3) wzór zaświadczenia o odbytym szkoleniu,
05.09.2019
©Telksinoe s. 50/64
4) szczegółowe wymagania wobec jednostek, w których odbywają się szkolenia
– uwzględniając konieczność osiągnięcia celów, o których mowa w art. 60 ust. 2,
dane, o których mowa w art. 63 ust. 2, i konieczność zapewnienia czytelności
zaświadczenia o odbytym szkoleniu oraz dobrego przygotowania do zadań, które mają
wpływ na jakość i bezpieczeństwo postępowania z komórkami rozrodczymi
i zarodkami, osób zatrudnionych w ośrodkach medycznie wspomaganej prokreacji
i bankach komórek rozrodczych i zarodków.
Rozdział 10
Zadania ministra właściwego do spraw zdrowia, w tym w zakresie kontroli
i nadzoru
Art. 66. Do zadań ministra właściwego do spraw zdrowia należy:
1) sprawowanie nadzoru nad stosowaniem przepisów ustawy;
2) prowadzenie rejestru;
3) prowadzenie rejestru ośrodków medycznie wspomaganej prokreacji i banków
komórek rozrodczych i zarodków;
4) sprawowanie nadzoru i kontroli nad ośrodkami medycznie wspomaganej
prokreacji, bankami komórek rozrodczych i zarodków i centrami leczenia
niepłodności pod względem merytorycznym;
5) wydawanie pozwoleń, o których mowa w art. 48 ust. 1 i art. 57 ust. 1;
6) upowszechnianie standardów medycznych oraz zasad deontologicznych
w zakresie medycznie wspomaganej prokreacji;
7) prowadzenie analizy sytuacji epidemiologicznej w aspekcie niepłodności oraz
analizy dostępności leczenia niepłodności, w tym skuteczności i bezpieczeństwa
świadczonego leczenia;
8) współdziałanie z innymi podmiotami krajowymi i zagranicznymi, których celem
działalności jest rozwój medycznie wspomaganej prokreacji;
9) akredytowanie jednostek, o których mowa w art. 60 ust. 1;
10) prowadzenie list osób, które odbyły szkolenia, o których mowa w art. 60 ust. 1.
Art. 67. W ramach nadzoru, o którym mowa w art. 66 pkt 1, minister właściwy
do spraw zdrowia w szczególności:
1) przedstawia Komisji Europejskiej corocznie, w terminie do dnia 30 czerwca,
sprawozdanie roczne dotyczące powiadamiania o istotnych zdarzeniach
05.09.2019
©Telksinoe s. 51/64
niepożądanych i istotnych niepożądanych reakcjach w zakresie pobierania,
testowania, przetwarzania, przechowywania, dystrybucji i stosowania komórek
rozrodczych i zarodków u ludzi w procedurze medycznie wspomaganej
prokreacji;
2) kontroluje dokumentowanie i przekazywanie ministrowi właściwemu do spraw
zdrowia list osób, które odbyły szkolenia, o których mowa w art. 60 ust. 1;
3) kontroluje sposób przekazywania danych do rejestru oraz rejestru ośrodków
medycznie wspomaganej prokreacji i banków komórek rozrodczych i zarodków;
4) udziela, odmawia udzielenia i cofa pozwolenia, o których mowa w art. 48 ust. 1
i art. 57 ust. 1;
5) przeprowadza kontrolę, o której mowa w art. 68, albo zleca jej przeprowadzenie;
6) udziela informacji pisemnej i przekazuje sprawozdania wynikające z przepisów
dyrektywy 2004/23/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca
2004 r. w sprawie ustalenia norm jakości i bezpiecznego oddawania, pobierania,
testowania, przetwarzania, konserwowania, przechowywania i dystrybucji
tkanek i komórek ludzkich (Dz. Urz. UE L 102 z 07.04.2004, str. 48),
z przepisów dyrektywy Komisji 2006/17/WE z dnia 8 lutego 2006 r.
wprowadzającej w życie dyrektywę 2004/23/WE Parlamentu Europejskiego
i Rady w odniesieniu do niektórych wymagań technicznych dotyczących
dawstwa, pobierania i badania tkanek i komórek ludzkich (Dz. Urz. UE
L 38 z 09.02.2006, str. 40) oraz dyrektywy Komisji 2006/86/WE z dnia
24 października 2006 r. wykonującej dyrektywę 2004/23/WE Parlamentu
Europejskiego i Rady w zakresie wymagań dotyczących możliwości śledzenia,
powiadamiania o poważnych i niepożądanych reakcjach i zdarzeniach oraz
niektórych wymagań technicznych dotyczących kodowania, przetwarzania,
konserwowania, przechowywania i dystrybucji tkanek i komórek ludzkich (Dz.
Urz. UE L 294 z 25.10.2006, str. 32).
Art. 68. 1. Minister właściwy do spraw zdrowia przeprowadza kontrolę w:
1) ośrodkach medycznie wspomaganej prokreacji;
2) bankach komórek rozrodczych i zarodków;
3) podmiotach ubiegających się o pozwolenie na prowadzenie ośrodka medycznie
wspomaganej prokreacji lub banku komórek rozrodczych i zarodków;
4) centrach leczenia niepłodności;
05.09.2019
©Telksinoe s. 52/64
5) podmiotach, o których mowa w art. 53 ust. 1;
6) jednostkach, o których mowa w art. 60 ust. 1.
2. Kontrola, o której mowa w ust. 1, dotyczy spełniania wymagań określonych
ustawą, w szczególności w zakresie:
1) warunków wymaganych do uzyskania pozwoleń, o których mowa w art. 48
ust. 1 i art. 57 ust. 1;
2) zatrudnionych osób;
3) systemów zapewnienia jakości i monitorowania tych systemów;
4) znakowania komórek rozrodczych i zarodków;
5) wywozu komórek rozrodczych lub zarodków z terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej i przywozu komórek rozrodczych lub zarodków na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej;
6) czynności określonych w umowie, o której mowa w art. 53 ust. 1;
7) leczenia niepłodności;
8) wymogów dotyczących przeprowadzania szkoleń, o których mowa w art. 60
ust. 1.
3. Minister właściwy do spraw zdrowia może zlecić przeprowadzenie kontroli,
o której mowa w ust. 1, osobom lub podmiotom wymienionym w art. 119 ust. 1
i 2 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej.
Art. 69. Kontrola, o której mowa w art. 68 ust. 1, jest przeprowadzana
w każdym przypadku zaistnienia istotnej niepożądanej reakcji lub istotnego zdarzenia
niepożądanego, jednak nie rzadziej niż raz na 2 lata.
Art. 70. Do przeprowadzania kontroli, o której mowa w art. 68 ust. 1, stosuje się
odpowiednio art. 122 ust. 1–5 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności
leczniczej oraz przepisy wydane na podstawie art. 122 ust. 6 tej ustawy.
Art. 71. Minister właściwy do spraw zdrowia:
1) przedstawia Komisji Europejskiej, raz na 3 lata, sprawozdanie dotyczące
sposobu realizacji przepisów dyrektyw, o których mowa w art. 67 pkt 6, na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie przepisów dotyczących
medycznie wspomaganej prokreacji, w szczególności czynności kontrolnych
i nadzorczych, w odniesieniu do wymagań określonych przepisami dyrektyw,
o których mowa w art. 67 pkt 6;
05.09.2019
©Telksinoe s. 53/64
2) przeprowadza na umotywowany pisemny wniosek właściwego organu innego
państwa członkowskiego Unii Europejskiej kontrolę, o której mowa w art. 68
ust. 1, w przypadku wystąpienia istotnej niepożądanej reakcji lub istotnego
zdarzenia niepożądanego w trakcie pobrania, stosowania lub po zastosowaniu
komórek rozrodczych i zarodków u ludzi w celu medycznie wspomaganej
prokreacji;
3) udziela na wniosek Komisji Europejskiej lub właściwego organu innego państwa
członkowskiego Unii Europejskiej informacji pisemnej na temat wyników
kontroli, o której mowa w art. 68 ust. 1;
4) zleca Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji, co 5 lat,
przygotowanie raportu w sprawie oceny technologii medycznych stosowanych
w procedurze zapłodnienia pozaustrojowego;
5) przedstawia Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej, co 5 lat, sprawozdanie
z wykonywania ustawy oraz o skutkach jej stosowania.
Rozdział 11
Rada do spraw Leczenia Niepłodności
Art. 72. 1. Tworzy się Radę do spraw Leczenia Niepłodności, zwaną dalej
„Radą”, jako organ doradczy i opiniodawczy ministra właściwego do spraw zdrowia.
2. W skład Rady wchodzi nie więcej niż 15 członków, powoływanych na 4-letnią
kadencję przez ministra właściwego do spraw zdrowia, spośród specjalistów z różnych
dyscyplin naukowych, w szczególności prawa i medycyny, oraz filozofii w zakresie
etyki. W skład Rady może zostać powołana osoba, która nie była skazana
prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo
skarbowe.
3. Członek Rady ma obowiązek wyłączenia się od wykonania czynności, której
wykonanie:
1) mogłoby mieć wpływ na jego prawa lub obowiązki lub
2) mogłoby mieć wpływ na prawa lub obowiązki:
a) jego małżonka, zstępnego i wstępnego w linii prostej oraz osoby, z którymi
członek Rady pozostaje we wspólnym pożyciu, lub
b) spółek handlowych, spółdzielni, stowarzyszeń, fundacji i innych
przedsiębiorców prowadzących ośrodki medycznie wspomaganej
05.09.2019
©Telksinoe s. 54/64
prokreacji lub banki komórek rozrodczych i zarodków, w których jest
członkiem organów, przedstawicielem albo pełnomocnikiem lub członkiem
organów, przedstawicielem albo pełnomocnikiem jest osoba wymieniona
w lit. a, lub
c) spółek handlowych lub spółdzielni prowadzących ośrodki medycznie
wspomaganej prokreacji lub banki komórek rozrodczych i zarodków,
w których członek Rady lub osoba wymieniona w lit. a posiada akcje lub
udziały.
4. Przynajmniej połowa członków Rady jest powoływana spośród kandydatów
wskazanych na wniosek ministra właściwego do spraw zdrowia przez stowarzyszenia
będące zgodnie z postanowieniami ich statutów towarzystwami naukowymi o zasięgu
krajowym, zrzeszające specjalistów w zakresie medycyny rozrodu oraz przez Polską
Akademię Nauk.
5. Minister właściwy do spraw zdrowia powołuje przewodniczącego Rady
spośród jej członków.
6. Minister właściwy do spraw zdrowia odwołuje członka Rady przed upływem
kadencji w przypadku:
1) rezygnacji ze stanowiska;
2) utraty zdolności do pełnienia powierzonych obowiązków na skutek długotrwałej
choroby;
3) nieusprawiedliwionej nieobecności na czterech kolejnych posiedzeniach Rady;
4) prawomocnego skazania za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo
skarbowe;
5) nierealizowania przez członka powierzonych mu zadań lub jeżeli zaistniały
okoliczności uniemożliwiające ich dalsze wykonywanie.
7. W przypadku odwołania członka Rady albo jego śmierci przed upływem
kadencji, minister właściwy do spraw zdrowia powołuje nowego członka na okres do
końca tej kadencji w trybie ust. 2 i 4, chyba że do końca kadencji pozostało mniej niż
3 miesiące.
Art. 73. Do zadań Rady należy:
1) prowadzenie działalności informacyjnej na temat stylu życia chroniącego
potencjał rozrodczy człowieka i zwiększającego szanse urodzenia zdrowego
dziecka oraz celowości opieki prekoncepcyjnej;
05.09.2019
©Telksinoe s. 55/64
2) prowadzenie działalności informacyjnej na temat czynników mających wpływ na
potencjał rozrodczy człowieka;
3) prowadzenie działalności informacyjnej na temat możliwości leczenia
niepłodności, w tym poprzez stosowanie procedur medycznie wspomaganej
prokreacji;
4) upowszechnianie standardów postępowania oraz zasad deontologicznych
w zakresie leczenia niepłodności, w tym stosowania procedur medycznie
wspomaganej prokreacji;
5) opracowywanie dla ministra właściwego do spraw zdrowia i na jego wniosek
projektów założeń aktów normatywnych oraz projektów innych dokumentów
w zakresie procedury medycznie wspomaganej prokreacji;
6) opiniowanie projektów założeń aktów normatywnych, projektów aktów
normatywnych oraz projektów innych dokumentów w zakresie leczenia
niepłodności;
7) współdziałanie z organizacjami i stowarzyszeniami krajowymi i zagranicznymi,
których celem jest promocja zdrowia prokreacyjnego i problematyka leczenia
niepłodności, samorządem lekarskim, samorządem pielęgniarek i położnych,
samorządem aptekarskim oraz samorządem diagnostów laboratoryjnych;
8) opiniowanie wniosków o nadanie statusu centrum leczenia niepłodności.
Art. 74. 1. Rada przedstawia ministrowi właściwemu do spraw zdrowia
corocznie, w terminie do dnia 31 marca roku następującego po roku, którego dotyczy,
sprawozdanie ze swojej działalności.
2. Przewodniczący Rady przedstawia ministrowi właściwemu do spraw zdrowia
sprawozdanie końcowe z działalności Rady w ciągu 3 miesięcy od dnia zakończenia
kadencji Rady.
Art. 75. 1. Rada podejmuje uchwały zwykłą większością głosów; w przypadku
równej liczby głosów rozstrzyga głos przewodniczącego.
2. Na pierwszym posiedzeniu członkowie Rady uchwalają regulamin pracy
Rady.
3. Członkom Rady nie przysługuje wynagrodzenie z tytułu zasiadania w Radzie.
4. Członkom Rady przysługuje zwrot kosztów przejazdu w wysokości i na
warunkach określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 775 § 2 ustawy
05.09.2019
©Telksinoe s. 56/64
z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 2016 r. poz. 1666, 2138 i 2255
oraz z 2017 r. poz. 60).
Rozdział 12
Przepisy karne i administracyjne kary pieniężne
Art. 76. Kto rozpowszechnia ogłoszenia o odpłatnym zbyciu, nabyciu lub
pośredniczeniu w odpłatnym zbyciu lub nabyciu komórki rozrodczej lub zarodka,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo karze pozbawienia wolności
do roku.
Art. 77. 1. Kto, w celu uzyskania korzyści majątkowej lub osobistej, nabywa lub
zbywa komórkę rozrodczą, pośredniczy w jej nabyciu lub zbyciu bądź bierze udział
w zastosowaniu pozyskanej wbrew przepisom ustawy komórki rozrodczej,
podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.
2. Jeżeli sprawca uczynił sobie z popełnienia przestępstwa określonego
w ust. 1 stałe źródło dochodu,
podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 5.
Art. 78. Kto postępuje z komórkami rozrodczymi lub zarodkami w sposób
niezgodny z art. 18, art. 20–22 lub art. 23 ust. 1,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo karze pozbawienia wolności
do roku.
Art. 79. 1. Kto, w celu uzyskania korzyści majątkowej lub osobistej, nabywa lub
zbywa zarodek, pośredniczy w jego nabyciu lub zbyciu bądź bierze udział
w zastosowaniu uzyskanego wbrew przepisom ustawy zarodka,
podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.
2. Jeżeli sprawca uczynił sobie z popełnienia przestępstwa określonego
w ust. 1 stałe źródło dochodu,
podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10.
Art. 80. Kto prowadzi działalność przewidzianą przepisami ustawy wyłącznie
dla ośrodka medycznie wspomaganej prokreacji lub banku komórek rozrodczych
i zarodków bez wymaganego pozwolenia lub wbrew warunkom określon ym
w pozwoleniu,
05.09.2019
©Telksinoe s. 57/64
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do
roku.
Art. 81. Kto, będąc odpowiedzialnym w ośrodku medycznie wspomaganej
prokreacji albo w banku komórek rozrodczych i zarodków, za przekazywanie, do
rejestru dawców komórek rozrodczych i zarodków, informacji i danych dotyczących
dawców i biorczyń komórek rozrodczych przekazanych w celu dawstwa innego niż
partnerskie oraz dawców i biorczyń zarodków, nie przekazuje tych informacji
i danych,
podlega grzywnie albo karze ograniczenia wolności.
Art. 82. Kto stosuje preimplantacyjną diagnostykę genetyczną w procedurze
medycznie wspomaganej prokreacji ze wskazań innych niż medyczne, w tym w celu
dokonania wyboru płci przyszłego dziecka, z wyjątkiem sytuacji, gdy wybór taki
pozwala uniknąć ciężkiej, nieuleczalnej choroby dziedzicznej,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo karze pozbawienia wolności
do lat 2.
Art. 83. Kto niszczy zarodek zdolny do prawidłowego rozwoju powstały
w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji,
podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 5.
Art. 84. Kto pobiera komórki rozrodcze ze zwłok ludzkich w celu zastosowania
ich w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji,
podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 5.
Art. 85. Kto tworzy zarodek w celu innym niż procedura medycznie
wspomaganej prokreacji,
podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 5.
Art. 86. Kto tworzy przy zastosowaniu technik medycznie wspomaganej
prokreacji chimery lub hybrydy lub przeprowadza interwencję mającą na celu
dokonanie dziedzicznych zmian w genomie ludzkim, które mogą być przekazane
następnym pokoleniom,
podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 5.
05.09.2019
©Telksinoe s. 58/64
Art. 87. Kto tworzy zarodek, którego informacja genetyczna w jądrze
komórkowym jest identyczna z informacją genetyczną w jądrze komórkowym innego
zarodka, płodu, człowieka, zwłok lub szczątków ludzkich,
podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 5.
Art. 88. Kto dokonuje wywozu komórek rozrodczych lub zarodków z terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej na terytorium państwa innego niż państwo członkowskie
Unii Europejskiej lub przywozu komórek rozrodczych i zarodków na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej z terytorium państwa innego niż państwo członkowskie
Unii Europejskiej bez pozwolenia na wykonywanie czynności, o którym mowa
w art. 57,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo karze pozbawienia wolności
do lat 3.
Art. 89. Kto, będąc obowiązanym na podstawie art. 98 do utworzenia programu
postępowania z komórkami rozrodczymi i zarodkami zgromadzonymi, stosuje
komórki rozrodcze lub zarodki w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji bez
zatwierdzenia tego programu lub wbrew warunkom określonym w tym programie,
podlega karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
Art. 90. 1. Kto nie przekazuje ministrowi właściwemu do spraw zdrowia:
1) danych, o których mowa w art. 56 ust. 5, wprowadzanych do rejestru ośrodków
medycznie wspomaganej prokreacji i banków komórek rozrodczych i zarodków
lub
2) informacji o każdym przypadku zaistnienia lub podejrzenia zaistnienia istotnego
zdarzenia niepożądanego lub istotnej niepożądanej reakcji
– podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 000 zł do 100 000 zł.
2. Kary pieniężne, o których mowa w ust. 1, nakłada minister właściwy do spraw
zdrowia w drodze decyzji administracyjnej. Minister właściwy do spraw zdrowia jest
wierzycielem w rozumieniu przepisów o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji.
3. Ustalając wysokość kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, minister
właściwy do spraw zdrowia uwzględnia zakres naruszenia prawa.
05.09.2019
©Telksinoes. 59/64
4. Kary pieniężne, o których mowa w ust. 1, uiszcza się w terminie 7 dni od dnia,
w którym decyzja określona w ust. 2 stała się ostateczna. Od kary pieniężnej
nieuiszczonej w terminie nalicza się odsetki ustawowe.
5. Egzekucja kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, wraz z odsetkami
ustawowymi, następuje w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym
w administracji.
6. Należności z tytułu kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, ulegają
przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne.
7. Wpływy z kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1, stanowią dochód
budżetu państwa.
Rozdział 13
Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe
Art. 91–93. (pominięte)2)
Art. 94. 1. W latach 2016–2025 maksymalny limit wydatków budżetu państwa
będących skutkiem finansowym ustawy wynosi 8 426 696,47 zł, z tym że
w poszczególnych latach wyniesie odpowiednio w:
1) 2016 r. – 1 040 060,08 zł;
2) 2017 r. – 818 788,71 zł;
3) 2018 r. – 820 980,96 zł;
4) 2019 r. – 820 980,96 zł;
5) 2020 r. – 820 980,96 zł;
6) 2021 r. – 820 980,96 zł;
7) 2022 r. – 820 980,96 zł;
8) 2023 r. – 820 980,96 zł;
9) 2024 r. – 820 980,96 zł;
10) 2025 r. – 820 980,96 zł.
2. Minister właściwy do spraw zdrowia monitoruje wykorzystanie
zaplanowanych na dany rok wydatków i dokonuje, co najmniej cztery razy w roku,
2)
Zamieszczone w obwieszczeniu Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 5 kwietnia 2017
r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o leczeniu niepłodności (Dz. U. poz. 865).
05.09.2019
©Telksinoe s. 60/64
według stanu na koniec każdego kwartału, analizy stopnia wykorzystania
zaplanowanych na dany rok wydatków.
3. W przypadku gdy wartość planowanych wydatków, o których mowa w ust. 1,
w danym roku, przypadająca proporcjonalnie na okres od początku roku
kalendarzowego do końca danego kwartału, została przekroczona:
1) po pierwszym kwartale – co najmniej o 15%,
2) po dwóch kwartałach – co najmniej o 10%,
3) po trzech kwartałach – co najmniej o 5%
– minister właściwy do spraw zdrowia stosuje mechanizm korygujący zgodnie
z ust. 4.
4. Mechanizm korygujący polega na ograniczeniu:
1) wydatków związanych z funkcjonowaniem Rady do spraw Leczenia
Niepłodności,
2) wydatków związanych z prowadzeniem rejestru oraz rejestru ośrodków
medycznie wspomaganej prokreacji i banków komórek rozrodczych i zarodków,
3) innych wydatków związanych z realizacją ustawy, w szczególności dotyczących
wynagrodzeń osób zatrudnianych w urzędzie obsługującym ministra właściwego
do spraw zdrowia w celu wykonywania zadań określonych ustawą
– przy jednoczesnym zapewnieniu skutecznego wykonywania zadań ustawowych
przez ministra właściwego do spraw zdrowia oraz zapewnienia bezpieczeństwa
danych gromadzonych w tych rejestrach.
5. Organem właściwym do monitorowania wykorzystania limitu wydatków,
o których mowa w ust. 1, oraz wdrożenia mechanizmu korygującego, o którym mowa
w ust. 4, jest minister właściwy do spraw zdrowia.
Art. 95. 1. Podmioty wykonujące w dniu wejścia w życie ustawy czynności
polegające na gromadzeniu, przetwarzaniu, przechowywaniu, dystrybucji komórek
rozrodczych lub zarodków przeznaczonych do zastosowania u ludzi w procedurze
medycznie wspomaganej prokreacji, wywozie komórek rozrodczych lub zarodków
z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub przywozie komórek rozrodczych lub
zarodków na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej mogą wykonywać te czynności, po
tym dniu, do czasu uzyskania pozwolenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1 oraz art. 57
ust. 1, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
05.09.2019
©Telksinoe s. 61/64
2. Do uzyskania pozwolenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1 oraz art. 57 ust. 1,
nie stosuje się wymogu określonego w art. 54 ust. 2 pkt 2 dla osoby odpowiedzialnej
za jakość w ośrodku oraz osoby odpowiedzialnej za jakość w banku, w zakresie
miejsca uzyskania dwuletniego doświadczenia zawodowego; doświadczenie to
powinno zostać uzyskane w podmiocie wykonującym w dniu wejścia w życie ustawy
czynności przewidziane w ustawie odpowiednio dla ośrodka medycznie wspomaganej
prokreacji albo banku komórek rozrodczych i zarodków.
3. W celu uzyskania pozwolenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1 oraz art. 57
ust. 1, podmiot określony w ust. 1 zawiera umowę, o której mowa w art. 48 ust. 5
pkt 4, z innym podmiotem ubiegającym się o udzielenie pozwolenia na wykonywanie
czynności, o których mowa w art. 45.
Art. 96. 1. Podmioty wykonujące w dniu wejścia w życie ustawy czynności
medycznie wspomaganej prokreacji polegające na pobieraniu komórek rozrodczych
od dawców lub stosowaniu komórek rozrodczych i zarodków u ludzi w procedurze
medycznie wspomaganej prokreacji mogą wykonywać te czynności, po tym dniu, do
czasu uzyskania pozwolenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1, nie dłużej jednak niż
przez 12 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
2. Do uzyskania pozwolenia, o którym mowa w ust. 1, nie stosuje się wymogu
określonego w art. 54 ust. 2 pkt 2 dla osoby odpowiedzialnej za jakość w ośrodku,
w zakresie miejsca uzyskania dwuletniego doświadczenia zawodowego;
doświadczenie to powinno zostać uzyskane w podmiocie wykonującym w dniu
wejścia w życie ustawy czynności przewidziane w ustawie dla ośrodka medycznie
wspomaganej prokreacji.
Art. 97. Zarodki utworzone i przechowywane przed dniem wejścia w życie
ustawy są przekazywane do dawstwa zarodka:
1) po upływie 20 lat od dnia wejścia w życie ustawy, chyba że wcześniej zostaną
przekazane przez dawców zarodka do dawstwa zarodka;
2) w przypadku zaistnienia okoliczności, o których mowa w art. 21 ust. 3 pkt 2.
Art. 98. 1. Podmioty, które przed dniem wejścia w życie ustawy gromadziły,
testowały, przetwarzały, przechowywały, dystrybuowały komórki rozrodcze lub
zarodki, dokonywały wywozu komórek rozrodczych lub zarodków z terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej na terytorium państw innych niż państwa członkowskie
05.09.2019
©Telksinoe s. 62/64
Unii Europejskiej lub przywozu komórek rozrodczych lub zarodków na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej z terytorium państw innych niż państwa członkowskie Unii
Europejskiej, tworzą program postępowania z komórkami rozrodczymi i zarodkami
zgromadzonymi do dnia uzyskania pozwolenia, o którym mowa w art. 48 ust. 1,
zwany dalej „programem”, w celu ustalenia sposobu postępowania prowadzącego do
zapewnienia:
1) jakości ich przechowywania,
2) zdrowia i bezpieczeństwa biorczyni oraz zdrowia dzieci, które mogą się urodzić
w wyniku zastosowania tych komórek rozrodczych lub zarodków w procedurze
medycznie wspomaganej prokreacji,
3) bezpieczeństwa komórek rozrodczych lub zarodków gromadzonych,
przetwarzanych, przechowywanych lub dystrybuowanych
– wynikających z przepisów ustawy.
2. Program obejmuje:
1) szczegółowy opis dotychczasowych procedur stosowanych w podmiocie
w zakresie gromadzenia, testowania, przetwarzania, przechowywania,
dystrybucji komórek rozrodczych lub zarodków, dokonywania wywozu komórek
rozrodczych lub zarodków z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na terytorium
państw innych niż państwa członkowskie Unii Europejskiej lub przywozu
komórek rozrodczych lub zarodków na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
z terytorium państw innych niż państwa członkowskie Unii Europejskiej;
2) informację o liczbie osób zatrudnionych w podmiocie wykonujących czynności,
o których mowa w pkt 1, i ich kwalifikacjach oraz plan działań zmierzających do
zapewnienia zatrudnienia osób posiadających kwalifikacje określone w art. 50,
wraz z harmonogramem ich realizacji;
3) wykaz pomieszczeń i urządzeń podmiotu, wraz z planem działań zmierzających
do zapewnienia posiadania pomieszczeń i urządzeń zgodnych z wymogami,
określonymi w przepisach wydanych odpowiednio na podstawie art. 51 ust. 1 lub
2, wraz z harmonogramem ich realizacji;
4) opis dotychczasowych procedur jakości stosowanych w związku
z wykonywaniem czynności, o których mowa w pkt 1, oraz plan działań
zmierzających do zapewnienia ich dostosowania do wymagań określonych
05.09.2019
©Telksinoe s. 63/64
w przepisach wydanych na podstawie art. 52 ust. 3, wraz z harmonogramem ich
realizacji;
5) informację na temat sposobu identyfikowania komórek rozrodczych i zarodków
gromadzonych, testowanych, przetwarzanych i przechowywanych,
z uwzględnieniem informacji na temat możliwości identyfikowania dawcy
komórki rozrodczej lub dawców zarodka oraz możliwości zapewnienia
zgodności ich oznakowania i monitorowania z wymaganiami określonymi
w ustawie i działań prowadzących do tego, wraz z harmonogramem ich
realizacji.
3. Podmiot określony w ust. 1 przekazuje program, w terminie 3 miesięcy od
dnia wejścia w życie ustawy, ministrowi właściwemu do spraw zdrowia w celu
zatwierdzenia.
4. Minister właściwy do spraw zdrowia dokonuje oceny programu
z uwzględnieniem następujących kryteriów:
1) stopnia zgodności dotychczasowego sposobu wykonywania czynności, o których
mowa w ust. 1, z wymaganiami wynikającymi z przepisów ustawy;
2) efektywności przedstawionych w programie działań zmierzających do
zapewnienia zgodności warunków, o których mowa w ust. 1, z wymaganiami
wynikającymi z przepisów ustawy oraz realność harmonogramu ich realizacji;
3) możliwości identyfikowania dawcy komórki rozrodczej lub dawców zarodka na
podstawie stosowanego w podmiocie sposobu identyfikowania gromadzonych,
testowanych, przetwarzanych i przechowywanych w tym podmiocie komórek
rozrodczych i zarodków.
5. W przypadku niezapewnienia możliwości identyfikowania dawcy komórki
rozrodczej lub dawców zarodka na podstawie stosowanego przez podmiot określony
w ust. 1 sposobu identyfikowania gromadzonych, testowanych, przetwarzanych
i przechowywanych w tym podmiocie komórek rozrodczych i zarodków, komórki
rozrodcze i zarodki nie mogą zostać zastosowane w procedurze medycznie
wspomaganej prokreacji do dawstwa innego niż dawstwo partnerskie.
6. Minister właściwy do spraw zdrowia, w terminie 2 miesięcy od dnia
otrzymania programu, zatwierdza program albo odmawia jego zatwierdzenia w drodze
decyzji administracyjnej.
05.09.2019
©Telksinoe s. 64/64
7. Do czasu zatwierdzenia programu podmiot określony w ust. 1 nie może
stosować komórek rozrodczych i zarodków w procedurze medycznie wspomaganej
prokreacji.
8. Podmioty określone w ust. 1 przedstawiają co 2 lata ministrowi właściwemu
do spraw zdrowia sprawozdania z realizacji programu do czasu zastosowania
w procedurze medycznie wspomaganej prokreacji wszystkich zgromadzonych w nich
przed dniem wejścia w życie ustawy komórek rozrodczych i zarodków.
9. Minister właściwy do spraw zdrowia może przeprowadzać w podmiotach
określonych w ust. 1 kontrolę realizacji programu. Do tej kontroli stosuje się
odpowiednio art. 122 ust. 1–5 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności
leczniczej oraz przepisy wydane na podstawie art. 122 ust. 6 tej ustawy.
Art. 99. Minister właściwy do spraw zdrowia po raz pierwszy:
1) zleci przygotowanie raportu, o którym mowa w art. 71 pkt 4,
2) przedstawi Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej sprawozdanie, o którym mowa
w art. 71 pkt 5
– nie później niż 6 miesięcy od upływu 5 lat od dnia wejścia w życie ustawy.
Art. 100. Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia3).
3)
Ustawa została ogłoszona w dniu 31 lipca 2015 r.
05.09.2019
Do góry